तैर्मुक्तानि महास्त्राणि विष्णुदूता महाबलाः । बाणान्विचूर्णयामासुर्गदाप्रहरणादिभिः
ततो भागवतैरेतैर्याम्यानां चक्रधारया । केषाञ्चिच्चरणाश्छिन्नाः केषाञ्चिद्बाहवस्तथा
केचिद्विच्छिन्नशिरसः केचिन्निर्भिन्नवक्षसः । अत्यद्भुतक्षताः केचिद्भूमौ पेतुर्गतासवः
छिन्नैकचरणाः केचित्केचिच्छिन्नैकपाणयः । सन्त्यज्य सहसा याम्याः सङ्ग्रामाच्च प्रदुद्रुवुः ॥ तानालोक्य ततो दूतान्पलायनपरायणान् । प्रविवेश रुषा चण्डः सङ्ग्रामं धृतमुद्गरः
यमदूतगणश्रेष्ठश्चण्डोऽत्यन्तप्रतापवान् । ताडयामास शतशो मुद्गरैर्विष्णुकिङ्करान्
अथ भागवता दूता निशितायुधवर्षणैः । ववर्षुस्तरसा क्रुद्धास्तं चण्डं चण्डविक्रमम्
मुद्गरेण ततश्चण्डो विष्णुदूतान्पृथक्पृथक् । ताडयामास विगलद्रक्तसंसिक्तविग्रहः
tairmuktāni mahāstrāṇi viṣṇudūtā mahābalāḥ | bāṇānvicūrṇayāmāsurgadāpraharaṇādibhiḥ
tato bhāgavatairetairyāmyānāṃ cakradhārayā | keṣāñciccaraṇāśchinnāḥ keṣāñcidbāhavastathā
kecidvicchinnaśirasaḥ kecinnirbhinnavakṣasaḥ | atyadbhutakṣatāḥ kecidbhūmau peturgatāsavaḥ
chinnaikacaraṇāḥ kecitkecicchinnaikapāṇayaḥ | santyajya sahasā yāmyāḥ saṅgrāmācca pradudruvuḥ || tānālokya tato dūtānpalāyanaparāyaṇān | praviveśa ruṣā caṇḍaḥ saṅgrāmaṃ dhṛtamudgaraḥ
yamadūtagaṇaśreṣṭhaścaṇḍo'tyantapratāpavān | tāḍayāmāsa śataśo mudgarairviṣṇukiṅkarān
atha bhāgavatā dūtā niśitāyudhavarṣaṇaiḥ | vavarṣustarasā kruddhāstaṃ caṇḍaṃ caṇḍavikramam
mudgareṇa tataścaṇḍo viṣṇudūtānpṛthakpṛthak | tāḍayāmāsa vigaladraktasaṃsiktavigrahaḥ
Выпущенные ими великие стрелы могучие посланцы Вишну раздробили ударами палиц и прочим оружием. Затем острием диска эти бхагаваты у Яминых слуг у одних отсекли ноги, у других — руки; иные пали на землю с отсечёнными головами, с пробитой грудью, страшно изувеченные, расставшись с жизнью. А иные, с отсечённой одной ногой или с отсечённой одной рукой, внезапно покинули битву и бежали. Увидев тех посланцев, обратившихся в бегство, в ярости вступил в битву Чанда, воздев палицу. Чанда, лучший в дружине Ямы, крайне доблестный, сотнями разил палицею слуг Вишну. Тогда разгневанные бхагаваты стремительно обрушили дожди острого оружия на того Чанду яростной доблести. Чанда же палицею разил посланцев Вишну порознь, сам обагрённый струящейся кровью.
decf01a849ba · опубликовано 3 сент. 2026 г., 04:14:09 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Сражение описано подробно и без всякого превосходства одной стороны. Слуги Ямы гибнут, но не сдаются; их предводитель, весь в крови, продолжает бить.
Замечательно, что доблесть противника названа прямо: «крайне доблестный», «яростная доблесть». Служители Ямы не изображены трусами или злодеями. Они исполняют службу — и делают это хорошо.
Оттого исход спора не будет победой добра над злом. Решится он позже, и решит его не сила, а слово самого Ямы, который признает, что подчинённые его правы по букве и неправы по существу.