Рамаяна
Рождение Сканды1.36.1-9
151 / 2464
Рамаяна · 1.36.1-9
Деванагари

तप्यमाने तपो देवे देवाः सर्षिगणाः पुरा । सेनापतिम् अभीप्सन्तः पितामहम् उपागमन् ॥
ततो ऽब्रुवन् सुराः सर्वे भगवन्तं पितामहम् । प्रणिपत्य शुभं वाक्यं सेन्द्राः साग्निपुरोगमाः ॥
यो नः सेनापतिर् देव दत्तो भगवता पुरा । स तपः परम् आस्थाय तप्यते स्म सहोमया ॥
यद् अत्रानन्तरं कार्यं लोकानां हितकाम्यया । संविधत्स्व विधानज्ञ त्वं हि नः परमा गतिः ॥
देवतानां वचः श्रुत्वा सर्वलोकपितामहः । सान्त्वयन् मधुरैर् वाक्यैस् त्रिदशान् इदम् अब्रवीत् ॥
शैलपुत्र्या यद् उक्तं तन् न प्रजास्यथ पत्निषु । तस्या वचनम् अक्लिष्टं सत्यम् एव न संशयः ॥
इयम् आकाशगा गङ्गा यस्यां पुत्रं हुताशनः । जनयिष्यति देवानां सेनापतिम् अरिंदमम् ॥
ज्येष्ठा शैलेन्द्रदुहिता मानयिष्यति तं सुतम् । उमायास् तद् बहुमतं भविष्यति न संशयः ॥
तच् छ्रुत्वा वचनं तस्य कृतार्था रघुनन्दन । प्रणिपत्य सुराः सर्वे पितामहम् अपूजयन् ॥

Транслитерация (IAST)

tapyamāne tapo deve devāḥ sarṣigaṇāḥ purā | senāpatim abhīpsantaḥ pitāmaham upāgaman ||
tato 'bruvan surāḥ sarve bhagavantaṃ pitāmaham | praṇipatya śubhaṃ vākyaṃ sendrāḥ sāgnipurogamāḥ ||
yo naḥ senāpatir deva datto bhagavatā purā | sa tapaḥ param āsthāya tapyate sma sahomayā ||
yad atrānantaraṃ kāryaṃ lokānāṃ hitakāmyayā | saṃvidhatsva vidhānajña tvaṃ hi naḥ paramā gatiḥ ||
devatānāṃ vacaḥ śrutvā sarvalokapitāmahaḥ | sāntvayan madhurair vākyais tridaśān idam abravīt ||
śailaputryā yad uktaṃ tan na prajāsyatha patniṣu | tasyā vacanam akliṣṭaṃ satyam eva na saṃśayaḥ ||
iyam ākāśagā gaṅgā yasyāṃ putraṃ hutāśanaḥ | janayiṣyati devānāṃ senāpatim ariṃdamam ||
jyeṣṭhā śailendraduhitā mānayiṣyati taṃ sutam | umāyās tad bahumataṃ bhaviṣyati na saṃśayaḥ ||
tac chrutvā vacanaṃ tasya kṛtārthā raghunandana | praṇipatya surāḥ sarve pitāmaham apūjayan ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तप्यमानेtapyamāneкогда совершал аскезу; подвижничающем
तपःtapaḥаскезу; подвиг
देवेdeveбог; Махадева
देवाःdevāḥбоги; девы
सर्षिगणाःsarṣigaṇāḥс сонмами риши; вместе с мудрецами
पुराpurāпрежде; в древности
सेनापतिम्senāpatimвоеначальника; главу войска
अभीप्सन्तःabhīpsantaḥжелая; стремясь получить
पितामहम्pitāmahamПрародителя; Брахму
उपागमन्upāgamanпришли к; обратились к
ततःtataḥзатем; после этого
अब्रुवन्abruvanсказали; произнесли
सुराःsurāḥбоги; девы
सर्वेsarveвсе; в полном числе
भगवन्तम्bhagavantamпочтенного; владыку
पितामहम्pitāmahamПрародителя; Брахму
प्रणिपत्यpraṇipatyaпоклонившись; пав ниц
शुभम्śubhamблагое; доброе
वाक्यम्vākyamслово; речь
सेन्द्राःsendrāḥвместе с Индрой; во главе с Индрой
साग्निपुरोगमाःsāgnipurogamāḥс Агни впереди; ведомые Агни
यःyaḥкоторый; тот, кто
नःnaḥнам; наш
सेनापतिःsenāpatiḥвоеначальник; глава войска
देवdevaо бог; о владыка
दत्तःdattaḥданный; назначенный
भगवताbhagavatāтобой, почтенным; владыкой
पुराpurāпрежде; раньше
सःsaḥон; тот
तपःtapaḥаскезу; подвиг
परम्paramвысшую; суровую
आस्थायāsthāyaприняв; встав на
तप्यते स्मtapyate smaсовершает аскезу; подвижничаeт
सह उमयाsaha umayāвместе с Умой; с богиней Умой
यत्yatто, что; какое
अत्रatraздесь; в этом деле
अनन्तरम्anantaramпоследующее; следующее
कार्यम्kāryamдело; задача
लोकानाम्lokānāmмиров; для миров
हितकाम्ययाhitakāmyayāс желанием блага; ради пользы
संविधत्स्वsaṃvidhatsvaустрой; предписывай
विधानज्ञvidhānajñaо знаток установления; знающий порядок
त्वम् हिtvam hiведь ты; поистине ты
नःnaḥнаша; для нас
परमाparamāвысшая; последняя
गतिःgatiḥприбежище; опора
देवतानाम्devatānāmбогов; божеств
वचःvacaḥслово; речь
श्रुत्वाśrutvāуслышав; выслушав
सर्वलोकपितामहःsarvalokapitāmahaḥПрародитель всех миров; Брахма
सान्त्वयन्sāntvayanуспокаивая; утешая
मधुरैःmadhuraiḥсладкими; мягкими
वाक्यैःvākyaiḥсловами; речами
त्रिदशान्tridaśānбогов; тридцать богов
इदम्idamэто; такое
अब्रवीत्abravītсказал; произнёс
शैलपुत्र्याःśailaputryāḥдочерью горы; Умой
यत्yatчто; то, что
उक्तम्uktamсказано; произнесено
तत्tatто; это
न प्रजास्यथna prajāsyathaвы не породите потомства; не будете иметь детей
पत्निषुpatniṣuв жёнах; от супруг
तस्याःtasyāḥеё; той
वचनम्vacanamслово; речь
अक्लिष्टम्akliṣṭamнеизменное; неистощимое
सत्यम् एवsatyam evaименно истинно; непременно правда
न संशयःna saṃśayaḥнет сомнения; без сомнения
इयम्iyamэта; она
आकाशगाākāśagāидущая по небу; небесная
गङ्गाgaṅgāГанга; река Ганга
यस्याम्yasyāmв которой; в ней
पुत्रम्putramсына; ребёнка
हुताशनःhutāśanaḥАгни; Огонь
जनयिष्यतिjanayiṣyatiпородит; родит
देवानाम्devānāmбогов; для девов
सेनापतिम्senāpatimвоеначальника; главу войска
अरिंदमम्ariṃdamamусмирителя врагов; победителя противников
ज्येष्ठाjyeṣṭhāстаршая; первая
शैलेन्द्रदुहिताśailendraduhitāдочь владыки гор; дочь Химавана
मानयिष्यतिmānayiṣyatiпочтит; признает
तम्tamтого; этого
सुतम्sutamсына; ребёнка
उमायाःumāyāḥУмы; богини Умы
तत्tatэто; то
बहुमतम्bahumatamвысоко почитаемое; желанное
भविष्यतिbhaviṣyatiбудет; станет
न संशयःna saṃśayaḥнет сомнения; без сомнения
तत्tatто; это
श्रुत्वाśrutvāуслышав; выслушав
वचनम्vacanamслово; речь
तस्यtasyaего; того
कृतार्थाःkṛtārthāḥдостигшие цели; удовлетворённые
रघुनन्दनraghunandanaо радость Рагху; потомок Рагху
प्रणिपत्यpraṇipatyaпоклонившись; пав ниц
सुराःsurāḥбоги; девы
सर्वेsarveвсе; в полном числе
पितामहम्pitāmahamПрародителя; Брахму
अपूजयन्apūjayanпочтили; восхвалили
Литературный перевод

Когда бог Махадева в древности совершал аскезу, боги вместе с сонмами риши, желая получить военачальника, пришли к Прародителю. Все боги во главе с Индрой и Агни поклонились почтенному Брахме и сказали благую речь: «О бог, военачальник, которого ты прежде назначил нам, принял высшую аскезу и подвижничаeт вместе с Умой. Ради блага миров устрой, что теперь следует сделать, о знаток порядка, ведь ты наше высшее прибежище». Услышав слова богов, Прародитель всех миров мягкими речами успокоил их и сказал: «То, что сказала дочь горы, — что вы не породите потомства в своих жёнах, — её слово истинно, без сомнения. Но эта небесная Ганга: в ней Агни породит сына, военачальника богов и усмирителя врагов. Старшая дочь владыки гор признает этого сына, и это будет дорого Уме, без сомнения». Услышав его слово, боги, достигшие цели, поклонились Прародителю и почтили его, о радость Рагху.

Версия

d6c7be553019 · опубликовано 22 июн. 2026 г., 00:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами