लतावल्लीश् च गुल्मांश् च स्थाणून् अश्मन एव च । जनास् ते चक्रिरे मार्गं छिन्दन्तो विविधान् द्रुमान् ॥
अवृक्षेषु च देशेषु के चिद् वृक्षान् अरोपयन् । के चित् कुठारैष् टङ्कैश् च दात्रैश् छिन्दन् क्व चित् क्व चित् ॥
अपरे वीरणस्तम्बान् बलिनो बलवत्तराः । विधमन्ति स्म दुर्गाणि स्थलानि च ततस् ततः ॥
अपरे ऽपूरयन् कूपान् पांसुभिः श्वभ्रम् आयतम् । निम्नभागांस् तथा के चित् समांश् चक्रुः समन्ततः ॥
बबन्धुर् बन्धनीयांश् च क्षोद्यान् संचुक्षुदुस् तदा । बिभिदुर् भेदनीयांश् च तांस् तान् देशान् नरास् तदा ॥
अचिरेणैव कालेन परिवाहान् बहूदकान् । चक्रुर् बहुविधाकारान् सागरप्रतिमान् बहून् । उदपानान् बहुविधान् वेदिका परिमण्डितान् ॥
latāvallīś ca gulmāṃś ca sthāṇūn aśmana eva ca | janās te cakrire mārgaṃ chindanto vividhān drumān ||
avṛkṣeṣu ca deśeṣu ke cid vṛkṣān aropayan | ke cit kuṭhāraiṣ ṭaṅkaiś ca dātraiś chindan kva cit kva cit ||
apare vīraṇastambān balino balavattarāḥ | vidhamanti sma durgāṇi sthalāni ca tatas tataḥ ||
apare 'pūrayan kūpān pāṃsubhiḥ śvabhram āyatam | nimnabhāgāṃs tathā ke cit samāṃś cakruḥ samantataḥ ||
babandhur bandhanīyāṃś ca kṣodyān saṃcukṣudus tadā | bibhidur bhedanīyāṃś ca tāṃs tān deśān narās tadā ||
acireṇaiva kālena parivāhān bahūdakān | cakrur bahuvidhākārān sāgarapratimān bahūn | udapānān bahuvidhān vedikā parimaṇḍitān ||
Эти люди прокладывали дорогу: рубили разные деревья, убирали лианы, вьющиеся растения, кусты, пни и камни. В безлесных местах одни сажали деревья, другие кое-где рубили топорами, кирками и серпами. Иные, самые сильные, разметали стебли вираны, труднопроходимые места и твёрдые участки. Другие засыпали песком колодцы, длинные провалы и овраги, а низкие места повсюду выравнивали. Они связывали то, что нужно было скрепить, дробили то, что нужно было раздробить, и пробивали разные участки. За короткое время они устроили многоводные каналы разных очертаний, многие водоёмы, подобные морям, и разнообразные колодцы, украшенные площадками.
c4ed14bea084 · опубликовано 22 июн. 2026 г., 00:00:00 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Путь к Раме строится как преодоление препятствий: рубят, ровняют, укрепляют, проводят воду. На внешнем уровне это дорога для войска; на внутреннем — образ того, как решимость Бхараты устраняет преграды между Айодхьей и Рамой.