Рамаяна
Сита скорбит в ашоковой роще5.23.4-10
1436 / 2464
Рамаяна · 5.23.4-10
Деванагари

सा राक्षसी मध्यगता सीता सुरसुतोपमा । न शर्म लेभे दुःखार्ता रावणेन च तर्जिता ॥
वेपते स्माधिकं सीता विशन्तीवाङ्गम् आत्मनः । वने यूथपरिभ्रष्टा मृगी कोकैर् इवार्दिता ॥
सा त्व् अशोकस्य विपुलां शाखाम् आलम्ब्य पुष्पिताम् । चिन्तयाम् आस शोकेन भर्तारं भग्नमानसा ॥
सा स्नापयन्ती विपुलौ स्तनौ नेत्रजलस्रवैः । चिन्तयन्ती न शोकस्य तदान्तम् अधिगच्छति ॥
सा वेपमाना पतिता प्रवाते कदली यथा । राक्षसीनां भयत्रस्ता विवर्णवदनाभवत् ॥
तस्या सा दीर्घविपुला वेपन्त्याः सीतया तदा । ददृशे कम्पिनी वेणी व्यालीव परिसर्पती ॥
सा निःश्वसन्ती दुःखार्ता शोकोपहतचेतना । आर्ता व्यसृजद् अश्रूणि मैथिली विललाप ह ॥

Транслитерация (IAST)

sā rākṣasī madhyagatā sītā surasutopamā | na śarma lebhe duḥkhārtā rāvaṇena ca tarjitā ||
vepate smādhikaṃ sītā viśantīvāṅgam ātmanaḥ | vane yūthaparibhraṣṭā mṛgī kokair ivārditā ||
sā tv aśokasya vipulāṃ śākhām ālambya puṣpitām | cintayām āsa śokena bhartāraṃ bhagnamānasā ||
sā snāpayantī vipulau stanau netrajalasravaiḥ | cintayantī na śokasya tadāntam adhigacchati ||
sā vepamānā patitā pravāte kadalī yathā | rākṣasīnāṃ bhayatrastā vivarṇavadanābhavat ||
tasyā sā dīrghavipulā vepantyāḥ sītayā tadā | dadṛśe kampinī veṇī vyālīva parisarpatī ||
sā niḥśvasantī duḥkhārtā śokopahatacetanā | ārtā vyasṛjad aśrūṇi maithilī vilalāpa ha ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
सा राक्षसी मध्यगताsā rākṣasī madhyagatāона среди ракшаси находящаяся
सीता सुरसुतोपमाsītā surasutopamāСита, дочери богов подобная
न शर्म लेभे दुःखार्ताna śarma lebhe duḥkhārtāне обрела покоя, страданием измученная
रावणेन च तर्जिताrāvaṇena ca tarjitāи Раваной устрашённая
वेपते स्म अधिकम् सीताvepate sma adhikam sītāдрожала сильно Сита
विशन्ती इव अङ्गम् आत्मनःviśantī iva aṅgam ātmanaḥсловно входящая в своё тело
वने यूथपरिभ्रष्टाvane yūthaparibhraṣṭāв лесу от стада отбившаяся
मृगी कोकैः इव अर्दिताmṛgī kokaiḥ iva arditāолениха волками словно мучимая
सा तु अशोकस्य विपुलाम्sā tu aśokasya vipulāmона же ашоки большую
शाखाम् आलम्ब्य पुष्पिताम्śākhām ālambya puṣpitāmветвь ухватив цветущую
चिन्तयाम् आस शोकेनcintayām āsa śokenaразмышляла со скорбью
भर्तारम् भग्नमानसाbhartāram bhagnamānasāо муже, духом сломленная
सा स्नापयन्ती विपुलौsā snāpayantī vipulauона омывая большие
स्तनौ नेत्रजलस्रवैःstanau netrajalasravaiḥгруди потоками слёз из глаз
चिन्तयन्ती न शोकस्यcintayantī na śokasyaразмышляя, скорби не
तदा अन्तम् अधिगच्छतिtadā antam adhigacchatiтогда конца достигала
सा वेपमाना पतिताsā vepamānā patitāона дрожащая, павшая
प्रवाते कदली यथाpravāte kadalī yathāна ветру банан как
राक्षसीनाम् भयत्रस्ताrākṣasīnām bhayatrastāракшаси страхом испуганная
विवर्णवदना अभवत्vivarṇavadanā abhavatбледнолицей стала
तस्या सा दीर्घविपुलाtasyā sā dīrghavipulāу неё та длинная и большая
वेपन्त्याः सीतया तदाvepantyāḥ sītayā tadāдрожащей Ситы тогда
ददृशे कम्पिनी वेणीdadṛśe kampinī veṇīвиднелась дрожащая коса
व्याली इव परिसर्पतीvyālī iva parisarpatīзмея словно ползущая
सा निःश्वसन्ती दुःखार्ताsā niḥśvasantī duḥkhārtāона вздыхающая, страданием измученная
शोकोपहतचेतनाśokopahatacetanāскорбью поражённая сознанием
आर्ता व्यसृजत् अश्रूणिārtā vyasṛjat aśrūṇiизмученная пролила слёзы
मैथिली विललाप हmaithilī vilalāpa haМайтхили зарыдала ведь
Литературный перевод

Сита, подобная дочери богов, оказавшись среди ракшаси, измученная страданием и устрашённая Раваной, не находила покоя. Она дрожала всё сильнее, словно сжимаясь внутрь собственного тела, как олениха в лесу, отбившаяся от стада и терзаемая волками. Ухватившись за большую цветущую ветвь ашоки, она, сломленная духом, думала о муже. Потоки слёз из её глаз омывали грудь; думая о Раме, она не находила конца своей скорби. Дрожащая, как банан на ветру, испуганная страхом перед ракшаси, она стала бледнолицей. У дрожащей Ситы её длинная большая коса казалась змеёй, ползущей и содрогающейся. Вздыхая, измученная страданием, с сознанием, поражённым скорбью, Майтхили пролила слёзы и зарыдала.

Версия

542da8fb83d3 · опубликовано 22 июн. 2026 г., 00:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами