Рамаяна
Равана скорбит и бросается убить Ситу6.80.33-40
1908 / 2464
Рамаяна · 6.80.33-40
Деванагари

उद्धृत्य गुणसंपन्नं विमलाम्बरवर्चसं । निष्पपात स वेगेन सभायाः सचिवैर् वृतः ॥
रावणः पुत्रशोकेन भृशम् आकुलचेतनः । संक्रुद्धः खड्गम् आदाय सहसा यत्र मैथिली ॥
व्रजन्तं राक्षसं प्रेक्ष्य सिंहनादं प्रचुक्रुशुः । ऊचुश् चान्योन्यम् आश्लिष्य संक्रुद्धं प्रेक्ष्य राक्षसाः ॥
अद्यैनं ताव् उभौ दृष्ट्वा भ्रातरौ प्रव्यथिष्यतः । लोकपाला हि चत्वारः क्रुद्धेनानेन निर्जिताः । बहवः शत्रवश् चान्ये संयुगेष्व् अभिपातिताः ॥
तेषां संजल्पमानानाम् अशोकवनिकां गताम् । अभिदुद्राव वैदेहीं रावणः क्रोधमूर्छितः ॥
वार्यमाणः सुसंक्रुद्धः सुहृद्भिर् हितबुद्धिभिः । अभ्यधावत संक्रुद्धः खे ग्रहो रोहिणीम् इव ॥
मैथिली रक्ष्यमाणा तु राक्षसीभिर् अनिन्दिता । ददर्श राक्षसं क्रुद्धं निस्त्रिंशवरधारिणम् ॥
तं निशाम्य सनिस्त्रिंशं व्यथिता जनकात्मजा । निवार्यमाणं बहुशः सुहृद्भिर् अनिवर्तिनम् ॥

Транслитерация (IAST)

uddhṛtya guṇasaṃpannaṃ vimalāmbaravarcasaṃ | niṣpapāta sa vegena sabhāyāḥ sacivair vṛtaḥ ||
rāvaṇaḥ putraśokena bhṛśam ākulacetanaḥ | saṃkruddhaḥ khaḍgam ādāya sahasā yatra maithilī ||
vrajantaṃ rākṣasaṃ prekṣya siṃhanādaṃ pracukruśuḥ | ūcuś cānyonyam āśliṣya saṃkruddhaṃ prekṣya rākṣasāḥ ||
adyainaṃ tāv ubhau dṛṣṭvā bhrātarau pravyathiṣyataḥ | lokapālā hi catvāraḥ kruddhenānena nirjitāḥ | bahavaḥ śatravaś cānye saṃyugeṣv abhipātitāḥ ||
teṣāṃ saṃjalpamānānām aśokavanikāṃ gatām | abhidudrāva vaidehīṃ rāvaṇaḥ krodhamūrchitaḥ ||
vāryamāṇaḥ susaṃkruddhaḥ suhṛdbhir hitabuddhibhiḥ | abhyadhāvata saṃkruddhaḥ khe graho rohiṇīm iva ||
maithilī rakṣyamāṇā tu rākṣasībhir aninditā | dadarśa rākṣasaṃ kruddhaṃ nistriṃśavaradhāriṇam ||
taṃ niśāmya sanistriṃśaṃ vyathitā janakātmajā | nivāryamāṇaṃ bahuśaḥ suhṛdbhir anivartinam ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
उद्धृत्य गुणसंपन्नम्uddhṛtya guṇasaṃpannamвынув качествами наделённый
विमलाम्बरवर्चसंvimalāmbaravarcasaṃблеском чистого неба
निष्पपात स वेगेनniṣpapāta sa vegenaвыскочил он стремительно
सभायाः सचिवैः वृतःsabhāyāḥ sacivaiḥ vṛtaḥиз собрания, советниками окружённый
रावणः पुत्रशोकेनrāvaṇaḥ putraśokenaРавана горем о сыне
भृशम् आकुलचेतनःbhṛśam ākulacetanaḥсильно с потрясённым сознанием
संक्रुद्धः खड्गम् आदायsaṃkruddhaḥ khaḍgam ādāyaразгневанный, меч взяв
सहसा यत्र मैथिलीsahasā yatra maithilīвнезапно туда, где Майтхили
व्रजन्तम् राक्षसम् प्रेक्ष्यvrajantam rākṣasam prekṣyaидущего ракшаса увидев
सिंहनादम् प्रचुक्रुशुःsiṃhanādam pracukruśuḥльвиный рык закричали
ऊचुः च अन्योन्यम् आश्लिष्यūcuḥ ca anyonyam āśliṣyaи сказали, друг друга обняв
संक्रुद्धम् प्रेक्ष्य राक्षसाःsaṃkruddham prekṣya rākṣasāḥразгневанного увидев, ракшасы
अद्य एनम् तौ उभौ दृष्ट्वाadya enam tau ubhau dṛṣṭvāсегодня его те двое увидев
भ्रातरौ प्रव्यथिष्यतःbhrātarau pravyathiṣyataḥдва брата содрогнутся
लोकपालाः हि चत्वारःlokapālāḥ hi catvāraḥведь четыре хранителя миров
क्रुद्धेन अनेन निर्जिताःkruddhena anena nirjitāḥразгневанным этим побеждены
बहवः शत्रवः च अन्येbahavaḥ śatravaḥ ca anyeи многие враги другие
संयुगेषु अभिपातिताःsaṃyugeṣu abhipātitāḥв битвах повержены
तेषाम् संजल्पमानानाम्teṣām saṃjalpamānānāmпока они переговаривались
अशोकवनिकाम् गताम्aśokavanikām gatāmв Ашоковую рощу пришедшую
अभिदुद्राव वैदेहीम्abhidudrāva vaidehīmпобежал на Вайдехи
रावणः क्रोधमूर्छितःrāvaṇaḥ krodhamūrchitaḥРавана, гневом помрачённый
वार्यमाणः सुसंक्रुद्धःvāryamāṇaḥ susaṃkruddhaḥостанавливаемый, сильно разгневанный
सुहृद्भिः हितबुद्धिभिःsuhṛdbhiḥ hitabuddhibhiḥдрузьями с благим разумом
अभ्यधावत संक्रुद्धःabhyadhāvata saṃkruddhaḥатаковал разгневанный
खे ग्रहः रोहिणीम् इवkhe grahaḥ rohiṇīm ivaкак планета Рохини в небе
मैथिली रक्ष्यमाणा तुmaithilī rakṣyamāṇā tuМайтхили, охраняемая же
राक्षसीभिः अनिन्दिताrākṣasībhiḥ aninditāракшаси, безупречная
ददर्श राक्षसम् क्रुद्धम्dadarśa rākṣasam kruddhamувидела ракшаса разгневанного
निस्त्रिंशवरधारिणम्nistriṃśavaradhāriṇamлучший меч держащего
तम् निशाम्य सनिस्त्रिंशम्tam niśāmya sanistriṃśamего увидев с мечом
व्यथिता जनकात्मजाvyathitā janakātmajāвстревожилась дочь Джанаки
निवार्यमाणम् बहुशःnivāryamāṇam bahuśaḥостанавливаемого многократно
सुहृद्भिः अनिवर्तिनम्suhṛdbhiḥ anivartinamдрузьями, но не возвращающегося
Литературный перевод

Вынув меч, наделённый достоинствами и сияющий как чистое небо, Равана стремительно выскочил из собрания, окружённый советниками. Равана, чьё сознание было сильно потрясено горем о сыне, разгневанный, с мечом в руке, внезапно направился туда, где была Майтхили. Увидев идущего ракшаса, ракшасы издали львиный рык и, обнимая друг друга, говорили, глядя на разгневанного: «Сегодня, увидев его, оба брата содрогнутся. Ведь этот, разгневанный, победил четырёх хранителей миров, и многие другие враги были повержены им в битвах». Пока они так переговаривались, Равана, помрачённый гневом, бросился к Вайдехи, находившейся в Ашоковой роще. Хотя друзья с благим разумом удерживали его, он, сильно разгневанный, бросался вперёд, как планета на Рохини в небе. Безупречная Майтхили, охраняемая ракшаси, увидела разгневанного ракшаса, держащего лучший меч. Увидев его с мечом, дочь Джанаки встревожилась: его многократно удерживали друзья, но он не возвращался.

Версия

ff32d9784751 · опубликовано 22 июн. 2026 г., 00:00:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами