Вишну-пурана
Подвиг Прачетасов1.14.29-35
242 / 1027
Вишну-пурана · 1.14.29-35
Деванагари

यद् योनिभूतं जगतो बीजं यत् सर्वदेहिनाम् तत् तोयरूपम् ईशस्य नमामो हरिमेधसः ।
यो मुखं सर्वदेवानां हव्यभुक् कव्यभुक् तथा पितॄणां च नमस् तस्मै विष्णवे पावकात्मने ।
पञ्चधावस्थितो देहे यश् चेष्टां कुरुते ऽनिशम् आकाशयोनिर् भगवांस् तस्मै वाय्वात्मने नमः ।
अवकाशम् अशेषाणां भूतानां यः प्रयच्छति अनन्तमूर्तिमाञ् छुद्धस् तस्मै व्योमात्मने नमः ।
समस्तेन्द्रियवर्गस्य यः सदा स्थानम् उत्तमम् तस्मै शब्दादिरूपाय नमः कृष्णाय वेधसे ।
गृह्णाति विषयान् नित्यम् इन्द्रियात्मा क्षराक्षरः यस् तस्मै ज्ञानमूलाय नताः स्म हरिमेधसे ।
गृहीतान् इन्द्रियैर् अर्थान् आत्मने यः प्रयच्छति अन्तःकरणभूताय तस्मै विश्वात्मने नमः ।

Транслитерация (IAST)

yad yonibhūtaṃ jagato bījaṃ yat sarvadehinām tat toyarūpam īśasya namāmo harimedhasaḥ /
yo mukhaṃ sarvadevānāṃ havyabhuk kavyabhuk tathā pitṝṇāṃ ca namas tasmai viṣṇave pāvakātmane /
pañcadhāvasthito dehe yaś ceṣṭāṃ kurute 'niśam ākāśayonir bhagavāṃs tasmai vāyvātmane namaḥ /
avakāśam aśeṣāṇāṃ bhūtānāṃ yaḥ prayacchati anantamūrtimāñ chuddhas tasmai vyomātmane namaḥ /
samastendriyavargasya yaḥ sadā sthānam uttamam tasmai śabdādirūpāya namaḥ kṛṣṇāya vedhase /
gṛhṇāti viṣayān nityam indriyātmā kṣarākṣaraḥ yas tasmai jñānamūlāya natāḥ sma harimedhase /
gṛhītān indriyair arthān ātmane yaḥ prayacchati antaḥkaraṇabhūtāya tasmai viśvātmane namaḥ /

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
यत्yatчто
योनि-भूतम्yoni-bhūtamставшее лоном
जगतःjagataḥмира
बीजम्bījamсемя
यत्yatчто
सर्व-देहिनाम्sarva-dehināmу всех воплощённых
तत्tatтот
तोय-रूपम्toya-rūpamоблик воды
ईशस्यīśasyaу владыки
नमामःnamāmaḥчтим
हरि-मेधसःhari-medhasaḥчей разум — Хари
यःyaḥкоторый
मुखम्mukhamуста
सर्व-देवानाम्sarva-devānāmу всех богов
हव्य-भुक्havya-bhukвкушающий возлияния
कव्य-भुक्kavya-bhukвкушающий приношения предкам
तथाtathāтакже
पितॄणाम्pitṝṇāmу предков
caи
नमःnamaḥпоклон
तस्मैtasmaiтому
विष्णवेviṣṇaveВишну
पावक-आत्मनेpāvaka-ātmaneчья суть — Огонь
पञ्चधाpañcadhāпятерично
अवस्थितःavasthitaḥпребывающий
देहेdeheв теле
यःyaḥкоторый
चेष्टाम्ceṣṭāmдвижение
कुरुतेkuruteпроизводит
अनिशम्aniśamнепрестанно
आकाश-योनिःākāśa-yoniḥрождённый из пространства
भगवान्bhagavānвладыка
तस्मैtasmaiтому
वायु-आत्मनेvāyu-ātmaneчья суть — Ветер
नमःnamaḥпоклон
अवकाशम्avakāśamместо; простор
अशेषाणाम्aśeṣāṇāmу всех
भूतानाम्bhūtānāmсуществ
यःyaḥкоторый
प्रयच्छतिprayacchatiдаёт
अनन्त-मूर्तिमान्ananta-mūrtimānбесконечнообразный
शुद्धःśuddhaḥчистый
तस्मैtasmaiтому
व्योम-आत्मनेvyoma-ātmaneчья суть — Пространство
नमःnamaḥпоклон
समस्त-इन्द्रिय-वर्गस्यsamasta-indriya-vargasyaу всего сонма чувств
यःyaḥкоторый
सदाsadāвсегда
स्थानम्sthānamместопребывание
उत्तमम्uttamamвысшее
तस्मैtasmaiтому
शब्द-आदि-रूपायśabda-ādi-rūpāyaчей облик — звук и прочее
नमःnamaḥпоклон
कृष्णायkṛṣṇāyaКришне
वेधसेvedhaseустроителю
गृह्णातिgṛhṇātiберёт
विषयान्viṣayānпредметы
नित्यम्nityamпостоянно
इन्द्रिय-आत्माindriya-ātmāчья суть — чувства
क्षर-अक्षरःkṣara-akṣaraḥи тленный, и нетленный
यःyaḥкоторый
तस्मैtasmaiтому
ज्ञान-मूलायjñāna-mūlāyaкорню знания
नताःnatāḥсклонившиеся
स्मःsmaḥмы есмь
हरि-मेधसेhari-medhaseчей разум — Хари
गृहीतान्gṛhītānвзятые
इन्द्रियैःindriyaiḥчувствами
अर्थान्arthānпредметы
आत्मनेātmaneдуше
यःyaḥкоторый
प्रयच्छतिprayacchatiпередаёт
अन्तःकरण-भूतायantaḥkaraṇa-bhūtāyaставшему внутренним орудием
तस्मैtasmaiтому
विश्व-आत्मनेviśva-ātmaneдуше вселенной
नमःnamaḥпоклон
Литературный перевод

«Что стало лоном мира и что есть семя всех воплощённых, — тот облик владыки, воды, мы чтим. Кто есть уста всех богов, вкушающий возлияния, и уста предков, вкушающий приношения им, — тому Вишну, чья суть Огонь, поклон. Кто, пребывая в теле пятерично, непрестанно производит движение, рождённый из пространства, — тому, чья суть Ветер, поклон. Кто даёт место всем существам, бесконечнообразный и чистый, — тому, чья суть Пространство, поклон. Кто всегда есть высшее местопребывание всего сонма чувств, — тому, чей облик звук и прочее, Кришне-устроителю, поклон. Кто постоянно берёт предметы, чья суть — чувства, и тленный и нетленный, — тому, корню знания, склонились мы. Кто передаёт душе предметы, взятые чувствами, ставшему внутренним орудием, — тому, душе вселенной, поклон».

Версия

089c5ca41f3f · опубликовано 21 авг. 2026 г., 23:32:09 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами