साम्ब उवाच सर्वदेवमयत्वं हि ब्रूहि मे भास्करस्य तु । सर्वदेवमयो ह्येष कथं नारद कथ्यते
नारद उवाच साधु साम्ब महाबाहो शृणु मे परमं वचः । बुधसोमौ स्मृतौ नेत्रे ललाटे चेश्वरः स्थितः
सुरज्येष्ठः शिरस्तस्य कपालेऽस्य बृहस्पतिः । एकादशे तथा रुद्राः कण्ठमस्य२ समाश्रिताः
नक्षत्राणि ग्रहाश्चैव दशनेषु समाश्रिताः । धर्माधर्मौ च देवस्य ओष्ठसम्पुटके स्थितौ
सर्वशास्त्रमयी देवी जिह्वायां च सरस्वती । दिशश्च विदिशश्चैव सर्वाः श्रोत्रेषु संस्थिताः
ब्रह्मेन्द्रौ तालुदेशे तु स्थितौ देवैश्च पूजितौ । आदित्या द्वादश विभोभ्रुर्वोर्मध्ये समाश्रिताः
ऋषयो रोमकूपेषु समुद्रा जठरे स्थिताः । यक्षकिन्नरगन्धर्वाः पिशाचा दानवास्तथा
राक्षसाश्च गणाः सर्वे हृदये स्युः स्थिताः रवेः । नद्यो बाहुगताश्चैव नगाः कक्षान्तरे स्थिताः
sāmba uvāca sarvadevamayatvaṃ hi brūhi me bhāskarasya tu | sarvadevamayo hyeṣa kathaṃ nārada kathyate
nārada uvāca sādhu sāmba mahābāho śṛṇu me paramaṃ vacaḥ | budhasomau smṛtau netre lalāṭe ceśvaraḥ sthitaḥ
surajyeṣṭhaḥ śirastasya kapāle'sya bṛhaspatiḥ | ekādaśe tathā rudrāḥ kaṇṭhamasya2 samāśritāḥ
nakṣatrāṇi grahāścaiva daśaneṣu samāśritāḥ | dharmādharmau ca devasya oṣṭhasampuṭake sthitau
sarvaśāstramayī devī jihvāyāṃ ca sarasvatī | diśaśca vidiśaścaiva sarvāḥ śrotreṣu saṃsthitāḥ
brahmendrau tāludeśe tu sthitau devaiśca pūjitau | ādityā dvādaśa vibhobhrurvormadhye samāśritāḥ
ṛṣayo romakūpeṣu samudrā jaṭhare sthitāḥ | yakṣakinnaragandharvāḥ piśācā dānavāstathā
rākṣasāśca gaṇāḥ sarve hṛdaye syuḥ sthitāḥ raveḥ | nadyo bāhugatāścaiva nagāḥ kakṣāntare sthitāḥ
«Самба сказал: „Поведай же мне о всебожественности Бхаскары: как говорится, что он состоит из всех богов, о Нарада?“ Нарада сказал: „Хорошо, Самба долгорукий; слушай моё высшее слово. Будха и Сома помнятся глазами, на лбу стоит Ишвара; старший из богов — глава его, в черепе его Брихаспати; и одиннадцать Рудр прибегли к горлу его. Созвездия и планеты прибегли к зубам; закон и беззаконие бога стоят в смыкании губ. Богиня Сарасвати, из всех наук состоящая, — на языке; и все стороны и промежуточные стороны утверждены в ушах. Брахма и Индра стоят в области нёба, чтимые богами; двенадцать Адитьев прибегли к междубровью всепроникающего. Мудрецы — в порах кожи, моря стоят в чреве. Якши, киннары, гандхарвы, пишачи и данавы, и ракшасы — все сонмы стоят в сердце Солнца. Реки ушли в руки, горы стоят в подмышках“».
66a4f533014a · 发布于 2026年8月19日 14:00:00 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Сарвадевамаё хьеша катхам — вопрос поставлен прямо: как понимать это «из всех богов»? Ученик не берёт слово на веру. Ученик не берёт слово на веру и спрашивает, как его понимать.
Будха-сомау смритау нетре — «Будха и Сома — глаза». Разбор начат сверху и пойдёт вниз, до ногтей. Разбор начат сверху и пойдёт вниз, до ногтей.
Накшатрани грахаш чаива дашанешу — «созвездия и планеты — в зубах». Соответствие по виду: зубы белы и часты, как звёзды. Соответствие по виду: зубы белы и часты, как звёзды.
Сарва-шастрамайи деви джихваям — «Сарасвати — на языке». А это соответствие уже по делу, а не по виду. А это соответствие уже по делу, а не по виду.
Ришаё рома-купешу — «мудрецы — в порах кожи». Мельчайшее отдано мудрецам, и их так же много. Мельчайшее отдано мудрецам, и их так же много.
Надьё баху-гаташ чаива нага какшантаре — «реки в руках, горы в подмышках». Землеописание уложено в тело, и уложено складно. Землеописание уложено в тело, и уложено складно.