पार्थिवे भारते वंशे पूर्वम् एव विजानता पृथिव्यां संभवम् इमं श्रूयतां यन् मया कृतम् ॥
समुद्रे ऽहं सुराः पूर्वे वेलाम् आसाद्य पश्चिमाम् आसे सार्धं तनूजेन कश्यपेन महात्मना ॥
कथाभिः पूर्ववृत्ताभिर् लोकवेदानुगामिभिः इतिवृत्तैश् च बहुभिः पुराणप्रभवैर् गुणैः ॥
कुर्वतस् तु कथास् तास् ताः समुद्रः सह गङ्गया समीपम् आजगामाशु युक्तस् तोयदमारुतैः ॥
स वीचिविषमां कुर्वन् गतिं वेगतरङ्गिणीम् यादोगणविचित्रेण संछन्नस् तोयवाससा ॥
शङ्खमुक्तामलतनुः प्रवालमणिभूषणः युक्तश् चन्द्रमसा पूर्णः साभ्रगम्भीरनिस्वनः ॥
स मां परिभवन्न् एव स्वां वेलां समतिक्रमन् क्लेदयाम् आस चपलैर् लावणैर् अम्बुविस्रवैः ॥
तं च देशं व्यवसितः समुद्रो ऽद्भिर् विमर्दितुम् उक्तः संरब्धया वाचा शान्तो ऽसीति ततो मया ॥
शान्तो ऽसीत्य् उक्तमात्रस् तु तनुत्वं सागरो गतः संहतोर्मितरङ्गौघः स्थितो राजश्रिया ज्वलन् ॥
भूयश् चैव मया शप्तः समुद्रः सह गङ्गया सकारणां मतिं कृत्वा युष्माकं हितकाम्यया ॥
यस्मात् त्वं राजतुल्येन वपुषा समुपस्थितः गच्छार्णव महीपालो राजैव त्वं भविष्यसि ॥
तत्रापि सहजां लीलां धारयन् स्वेन तेजसा भविष्यसि नृणां भर्ता भारतानां कुलोद्वहः ॥
शान्तो ऽसीति मयोक्तस् त्वं यच् चासि तनुतां गतः सुतनुर् यशसा लोके शंतनुस् त्वं भविष्यसि ॥
इयम् अप्य् आयतापाङ्गी गङ्गा सर्वाङ्गशोभना रूपिणी वै सरिच् छ्रेष्ठा तत्र त्वाम् उपयास्यति ॥
pārthive bhārate vaṃśe pūrvam eva vijānatā pṛthivyāṃ saṃbhavam imaṃ śrūyatāṃ yan mayā kṛtam ||
samudre 'haṃ surāḥ pūrve velām āsādya paścimām āse sārdhaṃ tanūjena kaśyapena mahātmanā ||
kathābhiḥ pūrvavṛttābhir lokavedānugāmibhiḥ itivṛttaiś ca bahubhiḥ purāṇaprabhavair guṇaiḥ ||
kurvatas tu kathās tās tāḥ samudraḥ saha gaṅgayā samīpam ājagāmāśu yuktas toyadamārutaiḥ ||
sa vīciviṣamāṃ kurvan gatiṃ vegataraṅgiṇīm yādogaṇavicitreṇa saṃchannas toyavāsasā ||
śaṅkhamuktāmalatanuḥ pravālamaṇibhūṣaṇaḥ yuktaś candramasā pūrṇaḥ sābhragambhīranisvanaḥ ||
sa māṃ paribhavann eva svāṃ velāṃ samatikraman kledayām āsa capalair lāvaṇair ambuvisravaiḥ ||
taṃ ca deśaṃ vyavasitaḥ samudro 'dbhir vimarditum uktaḥ saṃrabdhayā vācā śānto 'sīti tato mayā ||
śānto 'sīty uktamātras tu tanutvaṃ sāgaro gataḥ saṃhatormitaraṅgaughaḥ sthito rājaśriyā jvalan ||
bhūyaś caiva mayā śaptaḥ samudraḥ saha gaṅgayā sakāraṇāṃ matiṃ kṛtvā yuṣmākaṃ hitakāmyayā ||
yasmāt tvaṃ rājatulyena vapuṣā samupasthitaḥ gacchārṇava mahīpālo rājaiva tvaṃ bhaviṣyasi ||
tatrāpi sahajāṃ līlāṃ dhārayan svena tejasā bhaviṣyasi nṛṇāṃ bhartā bhāratānāṃ kulodvahaḥ ||
śānto 'sīti mayoktas tvaṃ yac cāsi tanutāṃ gataḥ sutanur yaśasā loke śaṃtanus tvaṃ bhaviṣyasi ||
iyam apy āyatāpāṅgī gaṅgā sarvāṅgaśobhanā rūpiṇī vai saric chreṣṭhā tatra tvām upayāsyati ||
Питамаха продолжил: «Теперь выслушайте, что я, заранее предвидя земное рождение в царском роде Бхаратов, уже сделал. Некогда, у западной границы океана, я пребывал вместе с моим сыном, великодушным Кашьяпой. Мы говорили о древних событиях, согласных с миром и Ведой, о многих преданиях и пуранических качествах. Пока шли эти рассказы, океан вместе с Гангой быстро приблизился ко мне, сопровождаемый тучами и ветрами. Его ход был неровен от стремительных волн; он был пёстр сонмами водных существ, покрыт водяным облачением, украшен раковинами, жемчугом, гирляндами, кораллами и драгоценностями, соединён с полной луной и звучал глубоко, как облака. Словно пренебрегая мной, он перешёл свою границу и быстрыми солёными потоками стал заливать то место. Тогда я сказал ему взволнованной речью: “Ты стал тихим”. Едва были произнесены эти слова, океан обрёл тонкий образ и стоял, сияя царской славой среди сгущённых волн. Затем, ради вашего блага, я проклял океан вместе с Гангой, приняв обоснованное решение: “Поскольку ты явился в образе, подобном царю, ступай, о море, и стань земным владыкой. Там ты, сохранив природную лёгкость собственной силой, будешь царём, хранителем людей и возвысителем рода Бхаратов. Раз я сказал тебе: ‘ты стал тихим’, и ты обрёл тонкость, в мире ты прославишься как Шантану. А эта широкоглазая Ганга, прекрасная всем телом, лучшая из рек в телесном облике, придёт к тебе там”».
25f01e36aadd · 发布于 2026年6月22日 03:31:03 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Океан получает имя Шантану через успокоение: водная стихия должна войти в царскую форму и стать хранителем людей. Так космическая сила превращается в родовую историю Бхаратов, через которую позднее будет развёрнута война.