स शाल्वबाणै राजेन्द्र विद्धो रुक्मिणिनन्दनः ॥
मुमोच बाणं त्वरितो मर्मभेदिनम् आहवे ॥
तस्य वर्म विभिद्याशु स बाणो मत्सुतेरितः ॥
बिभेद हृदयं पत्री स पपात मुमोह च ॥
तस्मिन् निपतिते वीरे शाल्वराजे विचेतसि ॥
संप्राद्रवन् दानवेन्द्रा दारयन्तो वसुंधराम् ॥
हाहाकृतम् अभूत् सैन्यं शाल्वस्य पृथिवीपते ॥
नष्टसंज्ञे निपतिते तदा सौभपतौ नृप ॥
तत उत्थाय कौरव्य प्रतिलभ्य च चेतनाम् ॥
मुमोच बाणं तरसा प्रद्युम्नाय महाबलः ॥
तेन विद्धो महाबाहुः प्रद्युम्नः समरे स्थितः ॥
जत्रुदेशे भृशं वीरो व्यवासीदद् रथे तदा ॥
तं स विद्ध्वा महाराज शाल्वो रुक्मिणिनन्दनम् ॥
ननाद सिंहनादं वै नादेनापूरयन् महीम् ॥
ततो मोहं समापन्ने तनये मम भारत ॥
मुमोच बाणांस् त्वरितः पुनर् अन्यान् दुरासदान् ॥
स तैर् अभिहतो बाणैर् बहुभिस् तेन मोहितः ॥
निश्चेष्टः कौरवश्रेष्ठ प्रद्युम्नो ऽभूद् रणाजिरे ॥
sa śālvabāṇai rājendra viddho rukmiṇinandanaḥ ||
mumoca bāṇaṃ tvarito marmabhedinam āhave ||
tasya varma vibhidyāśu sa bāṇo matsuteritaḥ ||
bibheda hṛdayaṃ patrī sa papāta mumoha ca ||
tasmin nipatite vīre śālvarāje vicetasi ||
saṃprādravan dānavendrā dārayanto vasuṃdharām ||
hāhākṛtam abhūt sainyaṃ śālvasya pṛthivīpate ||
naṣṭasaṃjñe nipatite tadā saubhapatau nṛpa ||
tata utthāya kauravya pratilabhya ca cetanām ||
mumoca bāṇaṃ tarasā pradyumnāya mahābalaḥ ||
tena viddho mahābāhuḥ pradyumnaḥ samare sthitaḥ ||
jatrudeśe bhṛśaṃ vīro vyavāsīdad rathe tadā ||
taṃ sa viddhvā mahārāja śālvo rukmiṇinandanam ||
nanāda siṃhanādaṃ vai nādenāpūrayan mahīm ||
tato mohaṃ samāpanne tanaye mama bhārata ||
mumoca bāṇāṃs tvaritaḥ punar anyān durāsadān ||
sa tair abhihato bāṇair bahubhis tena mohitaḥ ||
niśceṣṭaḥ kauravaśreṣṭha pradyumno 'bhūd raṇājire ||
"Pierced by Shalva's arrows, the son of Rukmini swiftly loosed an arrow that strikes at vital points. It pierced Shalva's armor and his heart; he fell unconscious. Seeing the lord of Saubha fallen, the danavas fled, and Shalva's army cried out. But Shalva rose, regained his senses, and swiftly loosed an arrow at Pradyumna. It struck him hard in the region of the collarbone, and the hero sank down in his chariot. Shalva roared, filling the earth with the sound, and, as my son fell into a swoon, loosed further heavy arrows. Struck by them, Pradyumna lay motionless on the field of battle."
59bdd974bf7f · 发布于 2026年7月16日 16:44:34 UTC
可用语言RUEN用方向键翻颂
Even a righteous warrior may be wounded and brought for a time to a halt. The verse does not conceal the hero's vulnerability: the victory of dharma comes through real blows, not through outward invincibility.