摩诃婆罗多 3.266.56-68

天城文

इति तस्य वचः श्रुत्वा वयम् उत्थाय सत्वराः ॥
सागरप्लवने मन्त्रं मन्त्रयामः परंतप ॥
नाध्यवस्यद् यदा कश् चित् सागरस्य विलङ्घने ॥
ततः पितरम् आविश्य पुप्लुवे ऽहं महार्णवम् ॥
शतयोजनविस्तीर्णं निहत्य जलराक्षसीम् ॥
तत्र सीता मया दृष्टा रावणान्तःपुरे सती ॥
उपवासतपःशीला भर्तृदर्शनलालसा ॥
जटिला मलदिग्धाङ्गी कृशा दीना तपस्विनी ॥
निमित्तैस् ताम् अहं सीताम् उपलभ्य पृथग्विधैः ॥
उपसृत्याब्रुवं चार्याम् अभिगम्य रहोगताम् ॥
सीते रामस्य दूतो ऽहं वानरो मारुतात्मजः ॥
त्वद्दर्शनम् अभिप्रेप्सुर् इह प्राप्तो विहायसा ॥
राजपुत्रौ कुशलिनौ भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ ॥
सर्वशाखामृगेन्द्रेण सुग्रीवेणाभिपालितौ ॥
कुशलं त्वाब्रवीद् रामः सीते सौमित्रिणा सह ॥
सखिभावाच् च सुग्रीवः कुशलं त्वानुपृच्छति ॥
क्षिप्रम् एष्यति ते भर्ता सर्वशाखामृगैः सह ॥
प्रत्ययं कुरु मे देवि वानरो ऽस्मि न राक्षसः ॥
मुहूर्तम् इव च ध्यात्वा सीता मां प्रत्युवाच ह ॥
अवैमि त्वां हनूमन्तम् अविन्ध्यवचनाद् अहम् ॥
अविन्ध्यो हि महाबाहो राक्षसो वृद्धसंमतः ॥
कथितस् तेन सुग्रीवस् त्वद्विधैः सचिवैर् वृतः ॥
गम्यताम् इति चोक्त्वा मां सीता प्रादाद् इमं मणिम् ॥
धारिता येन वैदेही कालम् एतम् अनिन्दिता ॥
प्रत्ययार्थं कथां चेमां कथयाम् आस जानकी ॥
क्षिप्ताम् इषीकां काकस्य चित्रकूटे महागिरौ ॥
भवता पुरुषव्याघ्र प्रत्यभिज्ञानकारणात् ॥
श्रावयित्वा तदात्मानं ततो दग्ध्वा च तां पुरीम् ॥
संप्राप्त इति तं रामः प्रियवादिनम् अर्चयत् ॥

转写 (IAST)

iti tasya vacaḥ śrutvā vayam utthāya satvarāḥ ||
sāgaraplavane mantraṃ mantrayāmaḥ paraṃtapa ||
nādhyavasyad yadā kaś cit sāgarasya vilaṅghane ||
tataḥ pitaram āviśya pupluve 'haṃ mahārṇavam ||
śatayojanavistīrṇaṃ nihatya jalarākṣasīm ||
tatra sītā mayā dṛṣṭā rāvaṇāntaḥpure satī ||
upavāsatapaḥśīlā bhartṛdarśanalālasā ||
jaṭilā maladigdhāṅgī kṛśā dīnā tapasvinī ||
nimittais tām ahaṃ sītām upalabhya pṛthagvidhaiḥ ||
upasṛtyābruvaṃ cāryām abhigamya rahogatām ||
sīte rāmasya dūto 'haṃ vānaro mārutātmajaḥ ||
tvaddarśanam abhiprepsur iha prāpto vihāyasā ||
rājaputrau kuśalinau bhrātarau rāmalakṣmaṇau ||
sarvaśākhāmṛgendreṇa sugrīveṇābhipālitau ||
kuśalaṃ tvābravīd rāmaḥ sīte saumitriṇā saha ||
sakhibhāvāc ca sugrīvaḥ kuśalaṃ tvānupṛcchati ||
kṣipram eṣyati te bhartā sarvaśākhāmṛgaiḥ saha ||
pratyayaṃ kuru me devi vānaro 'smi na rākṣasaḥ ||
muhūrtam iva ca dhyātvā sītā māṃ pratyuvāca ha ||
avaimi tvāṃ hanūmantam avindhyavacanād aham ||
avindhyo hi mahābāho rākṣaso vṛddhasaṃmataḥ ||
kathitas tena sugrīvas tvadvidhaiḥ sacivair vṛtaḥ ||
gamyatām iti coktvā māṃ sītā prādād imaṃ maṇim ||
dhāritā yena vaidehī kālam etam aninditā ||
pratyayārthaṃ kathāṃ cemāṃ kathayām āsa jānakī ||
kṣiptām iṣīkāṃ kākasya citrakūṭe mahāgirau ||
bhavatā puruṣavyāghra pratyabhijñānakāraṇāt ||
śrāvayitvā tadātmānaṃ tato dagdhvā ca tāṃ purīm ||
saṃprāpta iti taṃ rāmaḥ priyavādinam arcayat ||

逐字释义

梵语IAST释义

इति तस्य वचः श्रुत्वा वयम् उत्थाय सत्वराः ॥ सागरप्लवने मन्त्रं मन्त्रयामः परंतप ॥ नाध्यवस्यद् यदा कश् चित् सागरस्य विलङ्घने ॥ ततः पितरम् आविश्य पुप्लुवे ऽहं महार्णवम् ॥ शतयोजनविस्तीर्णं निहत्य जलराक्षसीम् ॥ तत्र सीता मया दृष्टा रावणान्तःपुरे सती ॥ उपवासतपःशीला भर्तृदर्शनलालसा ॥ जटिला मलदिग्धाङ्गी कृशा दीना तपस्विनी ॥ निमित्तैस् ताम् अहं सीताम् उपलभ्य पृथग्विधैः ॥ उपसृत्याब्रुवं चार्याम् अभिगम्य रहोगताम् ॥ सीते रामस्य दूतो ऽहं वानरो मारुतात्मजः ॥ त्वद्दर्शनम् अभिप्रेप्सुर् इह प्राप्तो विहायसा ॥ राजपुत्रौ कुशलिनौ भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ ॥ सर्वशाखामृगेन्द्रेण सुग्रीवेणाभिपालितौ ॥ कुशलं त्वाब्रवीद् रामः सीते सौमित्रिणा सह ॥ सखिभावाच् च सुग्रीवः कुशलं त्वानुपृच्छति ॥ क्षिप्रम् एष्यति ते भर्ता सर्वशाखामृगैः सह ॥ प्रत्ययं कुरु मे देवि वानरो ऽस्मि न राक्षसः ॥ मुहूर्तम् इव च ध्यात्वा सीता मां प्रत्युवाच ह ॥ अवैमि त्वां हनूमन्तम् अविन्ध्यवचनाद् अहम् ॥ अविन्ध्यो हि महाबाहो राक्षसो वृद्धसंमतः ॥ कथितस् तेन सुग्रीवस् त्वद्विधैः सचिवैर् वृतः ॥ गम्यताम् इति चोक्त्वा मां सीता प्रादाद् इमं मणिम् ॥ धारिता येन वैदेही कालम् एतम् अनिन्दिता ॥ प्रत्ययार्थं कथां चेमां कथयाम् आस जानकी ॥ क्षिप्ताम् इषीकां काकस्य चित्रकूटे महागिरौ ॥ भवता पुरुषव्याघ्र प्रत्यभिज्ञानकारणात् ॥ श्रावयित्वा तदात्मानं ततो दग्ध्वा च तां पुरीम् ॥ संप्राप्त इति तं रामः प्रियवादिनम् अर्चयत् ॥iti tasya vacaḥ śrutvā vayam utthāya satvarāḥ || sāgaraplavane mantraṃ mantrayāmaḥ paraṃtapa || nādhyavasyad yadā kaś cit sāgarasya vilaṅghane || tataḥ pitaram āviśya pupluve 'haṃ mahārṇavam || śatayojanavistīrṇaṃ nihatya jalarākṣasīm || tatra sītā mayā dṛṣṭā rāvaṇāntaḥpure satī || upavāsatapaḥśīlā bhartṛdarśanalālasā || jaṭilā maladigdhāṅgī kṛśā dīnā tapasvinī || nimittais tām ahaṃ sītām upalabhya pṛthagvidhaiḥ || upasṛtyābruvaṃ cāryām abhigamya rahogatām || sīte rāmasya dūto 'haṃ vānaro mārutātmajaḥ || tvaddarśanam abhiprepsur iha prāpto vihāyasā || rājaputrau kuśalinau bhrātarau rāmalakṣmaṇau || sarvaśākhāmṛgendreṇa sugrīveṇābhipālitau || kuśalaṃ tvābravīd rāmaḥ sīte saumitriṇā saha || sakhibhāvāc ca sugrīvaḥ kuśalaṃ tvānupṛcchati || kṣipram eṣyati te bhartā sarvaśākhāmṛgaiḥ saha || pratyayaṃ kuru me devi vānaro 'smi na rākṣasaḥ || muhūrtam iva ca dhyātvā sītā māṃ pratyuvāca ha || avaimi tvāṃ hanūmantam avindhyavacanād aham || avindhyo hi mahābāho rākṣaso vṛddhasaṃmataḥ || kathitas tena sugrīvas tvadvidhaiḥ sacivair vṛtaḥ || gamyatām iti coktvā māṃ sītā prādād imaṃ maṇim || dhāritā yena vaidehī kālam etam aninditā || pratyayārthaṃ kathāṃ cemāṃ kathayām āsa jānakī || kṣiptām iṣīkāṃ kākasya citrakūṭe mahāgirau || bhavatā puruṣavyāghra pratyabhijñānakāraṇāt || śrāvayitvā tadātmānaṃ tato dagdhvā ca tāṃ purīm || saṃprāpta iti taṃ rāmaḥ priyavādinam arcayat ||Hanuman secretly approaches Sita and tells her he is Rama's messenger, a vanara and son of Maruta; Rama and Lakshmana are alive and under Sugriva's protection; Sita recalls that Avindhya had told her of Hanuman and Sugriva, trusts him, gives him a jewel and a token of recognition -- the story of the crow and the blade of grass at Chitrakuta; Hanuman, revealing himself and burning the city, returns, and Rama honors him for his welcome, precious words.

译文

Hanuman secretly drew near to Sita and said: "I am Rama's messenger, a vanara, the son of Maruta. Rama and Lakshmana are alive and under Sugriva's protection. Believe me: I am a vanara, not a rakshasa." Sita remembered that Avindhya had told her of Hanuman and Sugriva, trusted him, and gave him a jewel and a token of recognition -- the story of the crow and the blade of grass at Chitrakuta. Then Hanuman revealed himself, burned the city, and returned. Rama honored him as one who had brought welcome, precious words.

注释

The meeting of Hanuman and Sita is the heart of service: he does not free her by force before the time is right, but brings her certainty of Rama, and brings Rama a token of her faithfulness.

版本

1071178ff506 · 发布于 2026年7月16日 17:30:22 UTC

可用语言RUEN