Mohinī
श्रुतं मया द्विजश्रेष्ठ सेतुमाहात्म्यमुत्तमम् ॥ अधुना श्रोतुमिच्छामि नर्मदातीर्थसंग्रहम्
श्रृणु मोहिनि वक्ष्यामि नर्मदोभयतीरगम् ॥ चतुःशतं मुख्यतमं प्रोक्तं तीर्थकदंबकम्
एकादशोत्तरे तीरे दक्षिणे च त्रिविंशतिः ॥ पंचत्रिंशत्तमः प्रोक्तो रेवासागरसंगमः
ॐकारतीर्थं परितोनगादमरकंटकात् ॥ क्रोशद्वये सर्वदिक्षु सार्द्धकोटित्रयी स्थिता
कोटिरेका तु तीर्थानां कपिलासंगमे स्थिता ॥ अशोकवनिकायां च तीर्थलक्षं प्रतिष्ठितम्
शतमंगारगर्तायाः कुब्जांया अयुतं तथा ॥ सहस्रं वायुसंगे तु सरस्वत्याः शतं स्थितम्
शतद्वयं शुक्लतीर्थे सहस्रं विष्णुतीर्थके ॥ माहिष्मत्यां च साहस्रं शूलभेदेऽयुतं विदुः
देवग्रामे सहस्रं चोलूके सप्तशती स्थिता ॥ तीर्थान्यष्टोत्तरशतं मणिनद्याश्च संगमे
वैद्यनाथे च तावंति तावंत्येव घटेश्वरे ॥ सार्द्धलक्षं च तीर्थानां स्थितं रेवाब्धिसंगमे
अष्टाशीतिसहस्राणि व्यासे द्वीपशतानि च ॥ संगमे तु करंजायाः स्थितमष्टोत्तरायुतम्
एरंडीसंगमे तद्वत्तीर्थान्यष्टाधिकं शतम् ॥ धूतपापेऽष्टषष्टिश्च सार्द्धकोटिश्च कोकिले
सहस्रं रोमकेशे च द्वादशार्के सहस्रकम् ॥ लक्षाष्टके सहस्रे द्वे शुक्लतीर्थे नरेश्वरि
śrutaṃ mayā dvijaśreṣṭha setumāhātmyamuttamam || adhunā śrotumicchāmi narmadātīrthasaṃgraham
śrṛṇu mohini vakṣyāmi narmadobhayatīragam || catuḥśataṃ mukhyatamaṃ proktaṃ tīrthakadaṃbakam
ekādaśottare tīre dakṣiṇe ca triviṃśatiḥ || paṃcatriṃśattamaḥ prokto revāsāgarasaṃgamaḥ
oṃkāratīrthaṃ paritonagādamarakaṃṭakāt || krośadvaye sarvadikṣu sārddhakoṭitrayī sthitā
koṭirekā tu tīrthānāṃ kapilāsaṃgame sthitā || aśokavanikāyāṃ ca tīrthalakṣaṃ pratiṣṭhitam
śatamaṃgāragartāyāḥ kubjāṃyā ayutaṃ tathā || sahasraṃ vāyusaṃge tu sarasvatyāḥ śataṃ sthitam
śatadvayaṃ śuklatīrthe sahasraṃ viṣṇutīrthake || māhiṣmatyāṃ ca sāhasraṃ śūlabhede'yutaṃ viduḥ
devagrāme sahasraṃ colūke saptaśatī sthitā || tīrthānyaṣṭottaraśataṃ maṇinadyāśca saṃgame
vaidyanāthe ca tāvaṃti tāvaṃtyeva ghaṭeśvare || sārddhalakṣaṃ ca tīrthānāṃ sthitaṃ revābdhisaṃgame
aṣṭāśītisahasrāṇi vyāse dvīpaśatāni ca || saṃgame tu karaṃjāyāḥ sthitamaṣṭottarāyutam
eraṃḍīsaṃgame tadvattīrthānyaṣṭādhikaṃ śatam || dhūtapāpe'ṣṭaṣaṣṭiśca sārddhakoṭiśca kokile
sahasraṃ romakeśe ca dvādaśārke sahasrakam || lakṣāṣṭake sahasre dve śuklatīrthe nareśvari
«Услышано мною, о лучший из дваждырождённых, превосходное величие Моста; ныне желаю слышать свод тиртх Нармады». — «Слушай, о Мохини, поведаю о лежащем по обоим берегам Нармады: названо четыреста главнейших в собрании тиртх. На северном берегу сто одиннадцать, на южном двадцать три, а тридцать пятое названо — слияние Ревы с океаном. Вокруг Омкара-тиртхи, от горы Амаракантаки, в двух крошах во все стороны стоят три с половиною коти. Одна коти тиртх стоит при слиянии Капилы, а в роще Ашоки утверждено сто тысяч тиртх. Сто у Ангараганги, у Кубджи десять тысяч, тысяча при слиянии Ваю, у Сарасвати сто. Двести в Шукла-тиртхе, тысяча в Вишну-тиртхе, тысяча в Махишмати, а в Шулабхеде знают десять тысяч. В Деваграме тысяча, в Чолуке семьсот, и сто восемь тиртх при слиянии реки Мани. В Вайдьянатхе столько же и столько же в Гхатешваре, а полтораста тысяч тиртх стоит при слиянии Ревы с морем. Восемьдесят восемь тысяч у Вьясы и сотни островов; при слиянии Каранджи стоит десять тысяч восемь. При слиянии Эранди так же — сто восемь тиртх; в Дхутапапе шестьдесят восемь, а в Кокиле полторы коти. Тысяча в Ромакеше, тысяча в Двадашарке, а в Шукла-тиртхе восемьсот тысяч и две тысячи, о владычица людей.
b332acdc5eed · 发布于 2026年9月6日 19:19:48 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Эта глава — не рассказ, а роспись: сколько тиртх стоит у каждого слияния. Свод ведёт счёт своему хозяйству, как ведут опись.
Счёт то мелкий и точный — сто восемь, шестьдесят восемь, — то сразу в коти. Точное и огромное лежат рядом, и никого это не смущает.
Отсчёт идёт от Амаракантаки, где Нармада начинается, вниз до слияния с морем. Река здесь описана по течению, от истока до устья.