Bhaviṣya Purāṇa
Sāmba's Installation of the Sun Image1.129.1-7
658 / 3103
LinuxTurn pages
Bhaviṣya Purāṇa · 1.129.1-7
Devanāgarī

साम्बकृतादित्यमूर्तिस्थापनवर्णनम् सुमन्तुरुवाच अथ लब्धवरः साम्बो वरं प्राप्य पुरातनम् । मन्यमानस्तदाश्चर्यं प्रहृष्टेनान्तरात्मना
पूर्वाभ्यासेन तेनैव सार्धमन्यैस्तपस्विभिः । स्नापनार्थं नातिदूरं चन्द्रभागां नदीं ययौ
कृत्वात्ममण्डलाकारं श्रद्दधानो दिनेदिने । सस्नौ सञ्चिन्तयामास किं रूपं स्थापयाम्यहम्
स स्नातः सहसैवाथ प्रणम्य१ तु प्रभावतीम् । उह्यमानां जलौघेन प्रतिमां सम्मुखीं रवेः
तां दृष्ट्वा तस्य वीरस्य समुत्पन्नमिदं यथा । देवेन यत्तदाज्ञप्तं तदिदं नात्र संशयः
स तामुत्तार्य सलिलादानीय च महीपते । तस्मिन्मित्रवनोद्देशे स्थापयामास तां तदा
निधाय प्रतिमाँल्लोके साम्बस्तस्य महात्मनः । मित्रं मित्रवने रम्ये स्थापयित्वा विधानतः

Transliteration (IAST)

sāmbakṛtādityamūrtisthāpanavarṇanam sumanturuvāca atha labdhavaraḥ sāmbo varaṃ prāpya purātanam | manyamānastadāścaryaṃ prahṛṣṭenāntarātmanā
pūrvābhyāsena tenaiva sārdhamanyaistapasvibhiḥ | snāpanārthaṃ nātidūraṃ candrabhāgāṃ nadīṃ yayau
kṛtvātmamaṇḍalākāraṃ śraddadhāno dinedine | sasnau sañcintayāmāsa kiṃ rūpaṃ sthāpayāmyaham
sa snātaḥ sahasaivātha praṇamya1 tu prabhāvatīm | uhyamānāṃ jalaughena pratimāṃ sammukhīṃ raveḥ
tāṃ dṛṣṭvā tasya vīrasya samutpannamidaṃ yathā | devena yattadājñaptaṃ tadidaṃ nātra saṃśayaḥ
sa tāmuttārya salilādānīya ca mahīpate | tasminmitravanoddeśe sthāpayāmāsa tāṃ tadā
nidhāya pratimām̐lloke sāmbastasya mahātmanaḥ | mitraṃ mitravane ramye sthāpayitvā vidhānataḥ

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
कृत्वात्ममण्डलाकारं श्रद्दधानो दिनेदिनेkṛtvātmamaṇḍalākāraṃ śraddadhāno dinedine«сотворив себе образ [солнечного] круга, полный веры, день за днём; себекруговойобразсотворив верующий деньзаднём
सस्नौ सञ्चिन्तयामास किं रूपं स्थापयाम्यहम्sasnau sañcintayāmāsa kiṃ rūpaṃ sthāpayāmyaham«омывался и размышлял: **какой облик мне поставить?**; омывался размышлял какой облик поставлю я
उह्यमानां जलौघेन प्रतिमां सम्मुखीं रवेःuhyamānāṃ jalaughena pratimāṃ sammukhīṃ raveḥ«**несомое потоком воды** изваяние Солнца, обращённое к нему; несомое водыпотоком изваяние обращённое Солнца
देवेन यत्तदाज्ञप्तं तदिदं नात्र संशयःdevena yattadājñaptaṃ tadidaṃ nātra saṃśayaḥ«что было повелено богом — вот оно; сомнения здесь нет; богом которое повеленное то это не здесь сомнение
स तामुत्तार्य सलिलादानीय च महीपतेsa tāmuttārya salilādānīya ca mahīpate«он, извлекши его из воды и принеся, о владыка земли; он то извлёкши изводы принеся владыказемли
मित्रं मित्रवने रम्ये स्थापयित्वा विधानतःmitraṃ mitravane ramye sthāpayitvā vidhānataḥ«поставив Митру в прекрасной **Митраване** по чину; Митру вМитраване прекрасной поставив почину
Translation

«Суманту сказал: „И вот Самба, получивший дар, обретя дар древний, почитая то за чудо, с возрадованным внутренним существом, тем же прежним обычаем, вместе с иными подвижниками, пошёл ради омовения к реке Чандрабхаге, что была невдалеке. Сотворив себе образ солнечного круга, полный веры, день за днём омывался он и размышлял: «Какой облик мне поставить?» И, омывшись, вдруг, поклонившись Прабхавати, [увидел он] несомое потоком воды изваяние Солнца, обращённое к нему. Увидев его, у того героя возникло вот что: «Что было повелено богом — вот оно; сомнения здесь нет». Он, извлекши его из воды и принеся, о владыка земли, поставил его тогда в той стороне Митраваны. Утвердив изваяние того великого духом в мире, Самба, поставив Митру в прекрасной Митраване по чину, —“».

Version

8b9da3a661dc · published Aug 19, 2026, 2:00:00 PM UTC

Available inRU

Page between verses with