Bhaviṣya Purāṇa
Brahmā and the Others Behold the Sun's Form1.160.28-34
835 / 3103
LinuxTurn pages
Bhaviṣya Purāṇa · 1.160.28-34
Devanāgarī

तेषां तद्वचनं श्रुत्वा ब्रह्मविष्ण्वीशभाषितम् ॥ दर्शयामास तद्रूपमद्भुतं लोकपूजितम्
अनेकवक्त्रशिरसमनेकाद्भुतदर्शनम् ॥ सर्वदेवमयं दिव्यं सर्वलोकमयं तथा
भूः पादौ द्यौः शिरश्चापि तत्राग्नी लोचने मते ॥ पादांगुल्यः पिशाचाश्च हस्तांगुल्यश्च गुह्यकाः
विश्वे देवाः स्मृतास्तस्य जंघासंघाः सुरोत्तमाः ॥ यक्षाः कुक्षिषु संलीनाः केशाश्चाप्सरसां गणाः
दृष्टिधृष्ट्यश्च विपुलाः केशा वीरांशवः स्मृताः ॥ तारका रोमरूपाणि रोमाणि च महर्षयः
बाहवो विदिशस्तस्य दिशः श्रोत्रे नराधिप ॥ अश्विनौ श्रवणे चास्य नासा वायुर्महाबलः
प्रसादश्च क्षमा चैव मनो धर्मस्तथैव च ॥ सत्यमस्याभवद्वाणी जिह्वा देवी सरस्वती

Transliteration (IAST)

teṣāṃ tadvacanaṃ śrutvā brahmaviṣṇvīśabhāṣitam || darśayāmāsa tadrūpamadbhutaṃ lokapūjitam
anekavaktraśirasamanekādbhutadarśanam || sarvadevamayaṃ divyaṃ sarvalokamayaṃ tathā
bhūḥ pādau dyauḥ śiraścāpi tatrāgnī locane mate || pādāṃgulyaḥ piśācāśca hastāṃgulyaśca guhyakāḥ
viśve devāḥ smṛtāstasya jaṃghāsaṃghāḥ surottamāḥ || yakṣāḥ kukṣiṣu saṃlīnāḥ keśāścāpsarasāṃ gaṇāḥ
dṛṣṭidhṛṣṭyaśca vipulāḥ keśā vīrāṃśavaḥ smṛtāḥ || tārakā romarūpāṇi romāṇi ca maharṣayaḥ
bāhavo vidiśastasya diśaḥ śrotre narādhipa || aśvinau śravaṇe cāsya nāsā vāyurmahābalaḥ
prasādaśca kṣamā caiva mano dharmastathaiva ca || satyamasyābhavadvāṇī jihvā devī sarasvatī

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
अनेकवक्त्रशिरसमनेकाद्भुतदर्शनम्anekavaktraśirasamanekādbhutadarśanam**многоустый, многоглавый, многодивный видом**; многоустомногоглавый многодивныйвидом
भूः पादौ द्यौः शिरश्चापि तत्राग्नी लोचने मतेbhūḥ pādau dyauḥ śiraścāpi tatrāgnī locane mate**земля — стопы его, небо — глава, а очами почтены огни**; земля стопы небо глава также там огни очи почтены
पादांगुल्यः पिशाचाश्च हस्तांगुल्यश्च गुह्यकाःpādāṃgulyaḥ piśācāśca hastāṃgulyaśca guhyakāḥ**пальцы ног — пишачи, а пальцы рук — гухьяки**; ногпальцы пишачи рукпальцы гухьяки
तारका रोमरूपाणि रोमाणि च महर्षयःtārakā romarūpāṇi romāṇi ca maharṣayaḥ**звёзды — облики волосков, а волоски — великие провидцы**; звёзды волосковоблики волоски великиепровидцы
बाहवो विदिशस्तस्य दिशः श्रोत्रे नराधिपbāhavo vidiśastasya diśaḥ śrotre narādhipa**промежные стороны — руки его, а стороны света — уши**; руки промежныестороны его стороны уши людейводыка
सत्यमस्याभवद्वाणी जिह्वा देवी सरस्वतीsatyamasyābhavadvāṇī jihvā devī sarasvatī**истина стала речью его, а язык — богиня Сарасвати**; истина его стала речь язык богиня Сарасвати
Translation

«„Услышав слово их, Брахмою, Вишну и Ишею сказанное, явил он тот облик дивный, миром чтимый, — многоустый, многоглавый, многодивный видом, из всех богов состоящий, божественный, и из всех миров состоящий. Земля — стопы его, небо — глава, а очами почтены огни; пальцы ног — пишачи, а пальцы рук — гухьяки. Вишведевы помянуты как голени его, о лучшие из богов; якши в боках его укрыты, а волосы — сонмы апсар. Взоры его обширны; волосы помянуты как мощные лучи; звёзды — облики волосков, а волоски — великие провидцы. Промежные стороны — руки его, а стороны света — уши, о владыка людей; Ашвины — слух его, ноздри — ветер великой силы. Милость, и терпение, и ум, и закон; истина стала речью его, а язык — богиня Сарасвати“».

Version

f673ff0e7219 · published Aug 19, 2026, 6:00:00 PM UTC

Available inRU

Page between verses with