Mahabharata
Srucāvatī and Arundhatī; Devotion Rewarded9.47.12-16
9606 / 15823
Mahabharata · 9.47.12-16
Devanāgarī

उग्रं तपश् चरसि वै विदिता मे ऽसि सुव्रते ॥
यदर्थम् अयम् आरम्भस् तव कल्याणि हृद्गतः ॥
तच् च सर्वं यथाभूतं भविष्यति वरानने ॥
तपसा लभ्यते सर्वं सर्वं तपसि तिष्ठति ॥
यानि स्थानानि दिव्यानि विबुधानां शुभानने ॥
तपसा तानि प्राप्यानि तपोमूलं महत् सुखम् ॥
इह कृत्वा तपो घोरं देहं संन्यस्य मानवाः ॥
देवत्वं यान्ति कल्याणि शृणु चेदं वचो मम ॥
पचस्वैतानि सुभगे बदराणि शुभव्रते ॥
पचेत्य् उक्त्वा स भगवाञ् जगाम बलसूदनः ॥

Transliteration (IAST)

ugraṃ tapaś carasi vai viditā me 'si suvrate ||
yadartham ayam ārambhas tava kalyāṇi hṛdgataḥ ||
tac ca sarvaṃ yathābhūtaṃ bhaviṣyati varānane ||
tapasā labhyate sarvaṃ sarvaṃ tapasi tiṣṭhati ||
yāni sthānāni divyāni vibudhānāṃ śubhānane ||
tapasā tāni prāpyāni tapomūlaṃ mahat sukham ||
iha kṛtvā tapo ghoraṃ dehaṃ saṃnyasya mānavāḥ ||
devatvaṃ yānti kalyāṇi śṛṇu cedaṃ vaco mama ||
pacasvaitāni subhage badarāṇi śubhavrate ||
pacety uktvā sa bhagavāñ jagāma balasūdanaḥ ||

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
उग्रं तपः चरसि वैugraṃ tapaḥ carasi vai«суровое подвижничество вершишь
विदिता मे असि सुव्रतेviditā me asi suvrateведома ты мне, о твёрдая в обете
यदर्थम् अयम् आरम्भःyadartham ayam ārambhaḥради чего этот почин
तव कल्याणि हृद्गतःtava kalyāṇi hṛdgataḥтвой, о благая, в сердце»
तत् च सर्वं यथाभूतंtat ca sarvaṃ yathābhūtaṃ«и то всё, как есть
भविष्यति वराननेbhaviṣyati varānaneсбудется, о прекрасноликая
तपसा लभ्यते सर्वंtapasā labhyate sarvaṃподвижничеством обретается всё
सर्वं तपसि तिष्ठतिsarvaṃ tapasi tiṣṭhatiвсё на подвижничестве зиждется»
यानि स्थानानि दिव्यानिyāni sthānāni divyāni«какие обители дивные
विबुधानां शुभाननेvibudhānāṃ śubhānaneбогов, о светлоликая
तपसा तानि प्राप्यानिtapasā tāni prāpyāniподвижничеством они достижимы
तपोमूलं महत् सुखम्tapomūlaṃ mahat sukhamподвижничество — корень великого счастья»
इह कृत्वा तपः घोरंiha kṛtvā tapaḥ ghoraṃ«здесь, совершив страшное подвижничество
देहं संन्यस्य मानवाःdehaṃ saṃnyasya mānavāḥтело оставив, люди
देवत्वं यान्ति कल्याणिdevatvaṃ yānti kalyāṇiбожественности достигают, о благая
शृणु च इदं वचः ममśṛṇu ca idaṃ vacaḥ mamaслушай же это слово моё»
पचस्व एतानि सुभगेpacasva etāni subhage«свари эти, о счастливая
बदराणि शुभव्रतेbadarāṇi śubhavrateплоды ююбы, о благообетная»
पच इति उक्त्वा सः भगवान्paca iti uktvā saḥ bhagavān«свари» сказав, тот владыка
जगाम बलसूदनःjagāma balasūdanaḥушёл, убийца Балы (Индра)
Translation

«„Суровое подвижничество вершишь; ведома ты мне, о твёрдая в обете; ради чего этот почин твой, о благая, в сердце, — и то всё, как есть, сбудется, о прекрасноликая. Подвижничеством обретается всё, всё на подвижничестве зиждется. Какие обители дивные богов, о светлоликая, — подвижничеством они достижимы; подвижничество — корень великого счастья. Здесь, совершив страшное подвижничество, тело оставив, люди божественности достигают, о благая; слушай же это слово моё: свари эти плоды ююбы, о счастливая, о благообетная“. „Свари“ сказав, тот владыка ушёл, убийца Балы».

Version

8f2e56e58d74 · published Jun 20, 2026, 4:50:00 PM UTC

Available inRU

Page between verses with