Padma Purāṇa
The Marks of a Purāṇa-Reciter and the Rite of Giving5.114.20-30
3399 / 5781
LinuxTurn pages
Padma Purāṇa · 5.114.20-30
Devanāgarī

तस्मात्स्वाभिमतं कुर्यात्पुराणज्ञो विमत्सरः । श्रवणस्य विधानं च कथयामि शुभं शृणु
शुक्लपक्षे दिने शुद्धे वारनक्षत्रयोगतः । करणे चापि लग्ने च ग्रहताराबलान्विते
अमूढे च ग्रहे बाले न च वृद्धे गुरौ स्थिते । न कृष्णपक्षे ग्रहणे न च नास्तिकसन्निधौ
पूर्वोक्तलक्षणोपेते पुराणं शृणुयादिति । शुद्धगेहेऽथवा शुद्धवेदिकायां मठेऽथवा
नदीतीरे देवगेहे सभामण्डप एव च । रथ्यामठेऽथवा रम्ये पुण्यशालासु राघव
स्वयं नमस्य विप्रेन्द्रान्पुराणज्ञं विशेषतः । आसनं कल्पितं कुर्याद्दिव्यं सर्वविशेषितम्
एहि धर्मासनमिति वक्तव्यं स्यादनिष्ठुरम् । पुराणप्रक्रमदिने यत्कार्यं तदुदीरयेत्
व्याख्यातारं पुराणस्य वस्त्राद्यैः परिपूजयेत् । शुभानि दत्त्वा वस्त्राणि सूक्ष्माणि च नवानि च
करकण्ठविभूषादि पात्रमासनमेव च । गन्धपुष्पाक्षतैः पूज्य ताम्बूलं विनिवेद्य च
शुक्लाम्बरधरं विष्णुं शशिवर्णं चतुर्भुजम् । प्रसन्नवदनं ध्यायेत्सर्वविघ्नोपशान्तये
सभासदश्च सम्पूज्य गणेशं प्रार्थयेत्ततः । ॐ नम इत्यादिमन्त्रेण पूजनं भारतीनुतिः

Transliteration (IAST)

tasmātsvābhimataṃ kuryātpurāṇajño vimatsaraḥ | śravaṇasya vidhānaṃ ca kathayāmi śubhaṃ śṛṇu
śuklapakṣe dine śuddhe vāranakṣatrayogataḥ | karaṇe cāpi lagne ca grahatārābalānvite
amūḍhe ca grahe bāle na ca vṛddhe gurau sthite | na kṛṣṇapakṣe grahaṇe na ca nāstikasannidhau
pūrvoktalakṣaṇopete purāṇaṃ śṛṇuyāditi | śuddhagehe'thavā śuddhavedikāyāṃ maṭhe'thavā
nadītīre devagehe sabhāmaṇḍapa eva ca | rathyāmaṭhe'thavā ramye puṇyaśālāsu rāghava
svayaṃ namasya viprendrānpurāṇajñaṃ viśeṣataḥ | āsanaṃ kalpitaṃ kuryāddivyaṃ sarvaviśeṣitam
ehi dharmāsanamiti vaktavyaṃ syādaniṣṭhuram | purāṇaprakramadine yatkāryaṃ tadudīrayet
vyākhyātāraṃ purāṇasya vastrādyaiḥ paripūjayet | śubhāni dattvā vastrāṇi sūkṣmāṇi ca navāni ca
karakaṇṭhavibhūṣādi pātramāsanameva ca | gandhapuṣpākṣataiḥ pūjya tāmbūlaṃ vinivedya ca
śuklāmbaradharaṃ viṣṇuṃ śaśivarṇaṃ caturbhujam | prasannavadanaṃ dhyāyetsarvavighnopaśāntaye
sabhāsadaśca sampūjya gaṇeśaṃ prārthayettataḥ | oṃ nama ityādimantreṇa pūjanaṃ bhāratīnutiḥ

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
तस्मात्-स्व-अभिमतम्-कुर्यात्tasmāt-sva-abhimatam-kuryātпотому да делает желаемое
पुराण-ज्ञः-विमत्सरःpurāṇa-jñaḥ-vimatsaraḥзнаток пураны, независтливый
श्रवणस्य-विधानम्-चśravaṇasya-vidhānam-caи устав слушания
कथयामि-शुभम्-शृणुkathayāmi-śubham-śṛṇuповедаю благой — слушай
शुक्ल-पक्षे-दिने-शुद्धेśukla-pakṣe-dine-śuddheв светлую половину, в чистый день
वार-नक्षत्र-योगतःvāra-nakṣatra-yogataḥпо соединению дня и созвездия
करणे-च-अपि-लग्ने-चkaraṇe-ca-api-lagne-caи при каране, и при лагне
ग्रह-तारा-बल-अन्वितेgraha-tārā-bala-anviteнаделённых силою планет и звёзд
अमूढे-च-ग्रहे-बालेamūḍhe-ca-grahe-bāleпри незатемнённой планете, при юной
न-च-वृद्धे-गुरौ-स्थितेna-ca-vṛddhe-gurau-sthiteи не при состарившемся Гуру
न-कृष्ण-पक्षे-ग्रहणेna-kṛṣṇa-pakṣe-grahaṇeне в тёмную половину, не при затмении
न-च-नास्तिक-सन्निधौna-ca-nāstika-sannidhauи не вблизи безбожника
पूर्व-उक्त-लक्षण-उपेतेpūrva-ukta-lakṣaṇa-upeteпри наделённом прежде сказанными признаками
पुराणम्-शृणुयात्-इतिpurāṇam-śṛṇuyāt-itiпурану да слушает
शुद्ध-गेहे-अथवा-शुद्धśuddha-gehe-athavā-śuddhaв чистом доме, или на чистом
वेदिकायाम्-मठे-अथवाvedikāyām-maṭhe-athavāалтаре, или в обители
नदी-तीरे-देव-गेहेnadī-tīre-deva-geheна берегу реки, в божьем доме
सभा-मण्डपे-एव-चsabhā-maṇḍape-eva-caи в зале собрания
रथ्या-मठे-अथवा-रम्येrathyā-maṭhe-athavā-ramyeили в приятной обители у дороги
पुण्य-शालासु-राघवpuṇya-śālāsu-rāghavaв святых залах, о Рагхава
स्वयम्-नमस्य-विप्र-इन्द्रान्svayam-namasya-vipra-indrānсам поклонившись владыкам брахманов
पुराण-ज्ञम्-विशेषतःpurāṇa-jñam-viśeṣataḥзнатоку пураны особо
आसनम्-कल्पितम्-कुर्यात्āsanam-kalpitam-kuryātсиденье устроенным да сделает
दिव्यम्-सर्व-विशेषितम्divyam-sarva-viśeṣitamдивное, всем отличённое
एहि-धर्म-आसनम्-इतिehi-dharma-āsanam-iti«приди на сиденье дхармы» — так
वक्तव्यम्-स्यात्-अनिष्ठुरम्vaktavyam-syāt-aniṣṭhuramда будет сказано, не грубо
पुराण-प्रक्रम-दिनेpurāṇa-prakrama-dineв день начала пураны
यत्-कार्यम्-तत्-उदीरयेत्yat-kāryam-tat-udīrayetчто должно делать, то да скажет
व्याख्यातारम्-पुराणस्यvyākhyātāram-purāṇasyaтолкователя пураны
वस्त्र-आद्यैः-परिपूजयेत्vastra-ādyaiḥ-paripūjayetодеждами и прочим да почтит
शुभानि-दत्त्वा-वस्त्राणिśubhāni-dattvā-vastrāṇiдав благие одежды
सूक्ष्माणि-च-नवानि-चsūkṣmāṇi-ca-navāni-caтонкие и новые
कर-कण्ठ-विभूषा-आदिkara-kaṇṭha-vibhūṣā-ādiуборы для рук и шеи и прочее
पात्रम्-आसनम्-एव-चpātram-āsanam-eva-caсосуд и сиденье
गन्ध-पुष्प-अक्षतैः-पूज्यgandha-puṣpa-akṣataiḥ-pūjyaблаговониями, цветами, зёрнами почтив
ताम्बूलम्-विनिवेद्य-चtāmbūlam-vinivedya-caи бетель поднеся
शुक्ल-अम्बर-धरम्-विष्णुम्śukla-ambara-dharam-viṣṇumв белых одеждах Вишну
शशि-वर्णम्-चतुः-भुजम्śaśi-varṇam-catuḥ-bhujamцвета луны, четверорукого
प्रसन्न-वदनम्-ध्यायेत्prasanna-vadanam-dhyāyetс ясным лицом да созерцает
सर्व-विघ्न-उपशान्तयेsarva-vighna-upaśāntayeдля утишения всех препятствий
सभा-सदः-च-सम्पूज्यsabhā-sadaḥ-ca-sampūjyaи участников собрания почтив
गणेशम्-प्रार्थयेत्-ततःgaṇeśam-prārthayet-tataḥГанешу да умолит затем
ओम्-नमः-इति-आदि-मन्त्रेणom-namaḥ-iti-ādi-mantreṇaмантрою «ом намах» и прочей
पूजनम्-भारती-नुतिःpūjanam-bhāratī-nutiḥпоклонение, славословие Бхарати
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
Translation

«„Потому да делает знаток пураны желаемое, независтливый. И благой устав слушания поведаю — слушай. В светлую половину, в чистый день, по соединению дня и созвездия, и при каране, и при лагне, наделённых силою планет и звёзд; при незатемнённой планете, при юной, и не при состарившемся Гуру; не в тёмную половину, не при затмении и не вблизи безбожника; при наделённом прежде сказанными признаками — да слушает пурану. В чистом доме, или на чистом алтаре, или в обители, на берегу реки, в божьем доме и в зале собрания, или в приятной обители у дороги, в святых залах, о Рагхава. Сам поклонившись владыкам брахманов и особо знатоку пураны, да сделает устроенным сиденье — дивное, всем отличённое; „Приди на сиденье дхармы“ — так да будет сказано, не грубо. В день начала пураны, что должно делать, то да скажет. Толкователя пураны да почтит одеждами и прочим, дав благие одежды, тонкие и новые, уборы для рук и шеи и прочее, сосуд и сиденье; почтив благовониями, цветами и зёрнами и поднеся бетель, — да созерцает Вишну в белых одеждах, цвета луны, четверорукого, с ясным лицом, для утишения всех препятствий; и, почтив участников собрания, да умолит затем Ганешу; мантрою „ом намах“ и прочей — поклонение, славословие Бхарати“.»

Version

35658279f34a · published Sep 3, 2026, 4:13:51 AM UTC

Available inRU

Page between verses with