कार्तिकेय उवाच
कुले तस्य च संजाताः शतशोऽथ सहस्रशः । प्राप्नुवन्ति पदं विष्णोस्तस्मात्कुर्वीत जागरम् ॥
कार्तिके पश्चिमे यामे गानं यः कुरुते नरः । श्वेतद्वीपे तु वसते पितृभिः सह भामिनि ॥
नैवेद्यदानं हरये कार्त्तिके दिनसंक्षये । युगानि वसते स्वर्गे तावन्ति मुनिसत्तमाः ॥
अक्षयं मुनिशार्दूल मालतीकमलार्चनम् । अर्चयेद्देवदेवेशं स याति परमं पदम् ॥
कार्त्तिके शुक्लपक्षे तु कृत्वा चैकादशीं नरः । प्रातर्दत्त्वा शुभान्कुम्भान्स याति मम मन्दिरम् ॥
भगवन्नुच्यतां पुण्यं व्रतानां परमं व्रतम् । कर्तव्यं कार्तिके मासि भवता भीष्मपञ्चकम् ॥
विधानं तस्य च फलं तथैव सुरसत्तम । कथयस्व प्रसादान्मे मुनीनां च पितामह ॥
kule tasya ca saṃjātāḥ śataśo'tha sahasraśaḥ | prāpnuvanti padaṃ viṣṇostasmātkurvīta jāgaram ||
kārtike paścime yāme gānaṃ yaḥ kurute naraḥ | śvetadvīpe tu vasate pitṛbhiḥ saha bhāmini ||
naivedyadānaṃ haraye kārttike dinasaṃkṣaye | yugāni vasate svarge tāvanti munisattamāḥ ||
akṣayaṃ muniśārdūla mālatīkamalārcanam | arcayeddevadeveśaṃ sa yāti paramaṃ padam ||
kārttike śuklapakṣe tu kṛtvā caikādaśīṃ naraḥ | prātardattvā śubhānkumbhānsa yāti mama mandiram ||
bhagavannucyatāṃ puṇyaṃ vratānāṃ paramaṃ vratam | kartavyaṃ kārtike māsi bhavatā bhīṣmapañcakam ||
vidhānaṃ tasya ca phalaṃ tathaiva surasattama | kathayasva prasādānme munīnāṃ ca pitāmaha ||
«В его роду рождённые сотнями и тысячами обретают обитель Вишну, — потому пусть творит бдение. Человек, который в карттику в последнюю стражу поёт, живёт на Шветадвипе вместе с предками, о прекрасная. Подношение найведьи Хари на исходе дня в карттику — столько юг он живёт на небе, о лучшие из мудрецов. Нетленно, о тигр среди мудрецов, почитание малати и лотосом; кто так почитает владыку богов, тот идёт к высшей обители. А человек, который в карттику, в светлую половину, совершив экадаши, поутру даст добрые кувшины, — тот идёт в мою обитель». — «О владыка, да будет сказан святой, высший из обетов — Бхишма-панчака, что должно исполнять в месяц карттику. Расскажи мне по милости и мудрецам его устав и его плод, о лучший из богов, о прародитель».
f75f7ee0e8d7 · published Sep 3, 2026, 4:13:59 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Плод бдения назван не личным: он достаётся всему роду, сотням и тысячам рождённых, — и уже потом сказано «потому пусть творит». Мотив вынесен за пределы того, кто не спит. А просьба Сканды сформулирована точно: не о величии обета, а об уставе и о плоде, — то есть о том, что надо делать и что из этого выйдет.