स दीनो दीनया वाचा लक्ष्मणं वाक्यम् अब्रवीत् । शीघ्रं लक्ष्मण जानीहि गत्वा गोदावरीं नदीम् । अपि गोदावरीं सीता पद्मान्य् आनयितुं गता ॥
एवम् उक्तस् तु रामेण लक्ष्मणः पुनर् एव हि । नदीं गोदावरीं रम्यां जगाम लघुविक्रमः ॥
तां लक्ष्मणस् तीर्थवतीं विचित्वा रामम् अब्रवीत् । नैनां पश्यामि तीर्थेषु क्रोशतो न शृणोति मे ॥
कं नु सा देशम् आपन्ना वैदेही क्लेशनाशिनी । न हि तं वेद्मि वै राम यत्र सा तनुमध्यमा ॥
लक्ष्मणस्य वचः श्रुत्वा दीनः संताप मोहितः । रामः समभिचक्राम स्वयं गोदावरीं नदीम् ॥
स ताम् उपस्थितो रामः क्व सीतेत्य् एवम् अब्रवीत् ॥
भूतानि राक्षसेन्द्रेण वधार्हेण हृताम् अपि । न तां शशंसू रामाय तथा गोदावरी नदी ॥
ततः प्रचोदिता भूतैः शंसास्मै तां प्रियाम् इति । न च साभ्यवदत् सीतां पृष्टा रामेण शोचिता ॥
रावणस्य च तद् रूपं कर्माणि च दुरात्मनः । ध्यात्वा भयात् तु वैदेहीं सा नदी न शशंस ताम् ॥
निराशस् तु तया नद्या सीताया दर्शने कृतः । उवाच रामः सौमित्रिं सीतादर्शनकर्शितः ॥
sa dīno dīnayā vācā lakṣmaṇaṃ vākyam abravīt | śīghraṃ lakṣmaṇa jānīhi gatvā godāvarīṃ nadīm | api godāvarīṃ sītā padmāny ānayituṃ gatā ||
evam uktas tu rāmeṇa lakṣmaṇaḥ punar eva hi | nadīṃ godāvarīṃ ramyāṃ jagāma laghuvikramaḥ ||
tāṃ lakṣmaṇas tīrthavatīṃ vicitvā rāmam abravīt | naināṃ paśyāmi tīrtheṣu krośato na śṛṇoti me ||
kaṃ nu sā deśam āpannā vaidehī kleśanāśinī | na hi taṃ vedmi vai rāma yatra sā tanumadhyamā ||
lakṣmaṇasya vacaḥ śrutvā dīnaḥ saṃtāpa mohitaḥ | rāmaḥ samabhicakrāma svayaṃ godāvarīṃ nadīm ||
sa tām upasthito rāmaḥ kva sītety evam abravīt ||
bhūtāni rākṣasendreṇa vadhārheṇa hṛtām api | na tāṃ śaśaṃsū rāmāya tathā godāvarī nadī ||
tataḥ pracoditā bhūtaiḥ śaṃsāsmai tāṃ priyām iti | na ca sābhyavadat sītāṃ pṛṣṭā rāmeṇa śocitā ||
rāvaṇasya ca tad rūpaṃ karmāṇi ca durātmanaḥ | dhyātvā bhayāt tu vaidehīṃ sā nadī na śaśaṃsa tām ||
nirāśas tu tayā nadyā sītāyā darśane kṛtaḥ | uvāca rāmaḥ saumitriṃ sītādarśanakarśitaḥ ||
Печальный, печальным голосом Рама сказал Лакшмане: «Быстро, Лакшмана, пойди к реке Годавари и узнай: может быть, Сита ушла к Годавари за лотосами». Услышав это от Рамы, быстроногий Лакшмана снова пошёл к прекрасной реке Годавари. Обыскал её переправы и сказал Раме: «Я не вижу её на переправах; она не слышит, как я зову. В какое же место ушла Вайдехи, уничтожающая страдания? Я не знаю, Рама, где она, тонкостанная». Услышав слова Лакшманы, печальный и помрачённый тревогой Рама сам подошёл к реке Годавари и спросил: «Где Сита?» Существа знали, что её похитил владыка ракшасов, достойный смерти, но не сообщили об этом Раме; так же молчала и река Годавари. Существа побуждали реку: «Сообщи ему о любимой», но, хотя Рама спрашивал её, скорбящая Годавари не сказала о Сите. Вспомнив облик и дела злодушного Раваны, река из страха не рассказала о Вайдехи. Потеряв надежду увидеть Ситу через эту реку, истощённый её невидением, Рама сказал Саумитри.
3eef44d10df5 · published Jun 22, 2026, 12:00:00 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Даже Годавари знает о похищении, но страх перед Раваной заставляет её молчать. В мире Рамы природа жива и свидетельствует, однако власть адхармы временно сковывает даже свидетелей.