स तम् आश्वासयद् रामो वालिनं व्यक्तदर्शनम् ॥
न वयं भवता चिन्त्या नाप्य् आत्मा हरिसत्तम । वयं भवद्विशेषेण धर्मतः कृतनिश्चयाः ॥
दण्ड्ये यः पातयेद् दण्डं दण्ड्यो यश् चापि दण्ड्यते । कार्यकारणसिद्धार्थाव् उभौ तौ नावसीदतः ॥
तद् भवान् दण्डसंयोगाद् अस्माद् विगतकल्मषः । गतः स्वां प्रकृतिं धर्म्यां धर्मदृष्ट्तेन वर्त्मना ॥
स तस्य वाक्यं मधुरं महात्मनः; समाहितं धर्मपथानुवर्तिनः । निशम्य रामस्य रणावमर्दिनो; वचः सुयुक्तं निजगाद वानरः ॥
शराभितप्तेन विचेतसा मया; प्रदूषितस् त्वं यद् अजानता प्रभो । इदं महेन्द्रोपमभीमविक्रम; प्रसादितस् त्वं क्षम मे महीश्वर ॥
sa tam āśvāsayad rāmo vālinaṃ vyaktadarśanam ||
na vayaṃ bhavatā cintyā nāpy ātmā harisattama | vayaṃ bhavadviśeṣeṇa dharmataḥ kṛtaniścayāḥ ||
daṇḍye yaḥ pātayed daṇḍaṃ daṇḍyo yaś cāpi daṇḍyate | kāryakāraṇasiddhārthāv ubhau tau nāvasīdataḥ ||
tad bhavān daṇḍasaṃyogād asmād vigatakalmaṣaḥ | gataḥ svāṃ prakṛtiṃ dharmyāṃ dharmadṛṣṭtena vartmanā ||
sa tasya vākyaṃ madhuraṃ mahātmanaḥ; samāhitaṃ dharmapathānuvartinaḥ | niśamya rāmasya raṇāvamardino; vacaḥ suyuktaṃ nijagāda vānaraḥ ||
śarābhitaptena vicetasā mayā; pradūṣitas tvaṃ yad ajānatā prabho | idaṃ mahendropamabhīmavikrama; prasāditas tvaṃ kṣama me mahīśvara ||
Рама утешил Вали, который теперь ясно видел: «Лучший из обезьян, ты не должен тревожиться ни о нас, ни о себе. В твоём особом случае мы приняли решение по дхарме. Тот, кто налагает наказание на наказуемого, и тот, кого наказывают, оба достигают цели действия и причины и не падают. Поэтому ты, соприкоснувшись с этим наказанием, очистился от скверны и идёшь к своей дхармической природе путём, увиденным дхармой». Услышав сладкие, сосредоточенные и хорошо обоснованные слова великодушного Рамы, сокрушителя врагов в битве, слова, следующие пути дхармы, ванара сказал: «Владыка, я, измученный стрелой и лишённый ясности, по неведению оскорбил тебя. О Махендре подобный, страшный доблестью, ты умилостивлен: прости меня, владыка земли».
0071f1049175 · published Jun 22, 2026, 12:00:00 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Рама завершает спор утверждением очищающего смысла наказания. Вали принимает это и просит прощения: конфликт переходит из обвинения в примирение перед смертью.