Śrīmad-Bhāgavatam
The Unconquered, Conquered10.81.25-41
4826 / 5136
LinuxPasar páginas
Śrīmad-Bhāgavatam · 10.81.25-41
Devanāgarī

पतिम् आगतम् आकर्ण्य पत्न्य् उद्धर्षाति-सम्भ्रमा
निश्चक्राम गृहात् तूर्णं रूपिणी श्रीर् इवालयात्
पति-व्रता पतिं दृष्ट्वा प्रेमोत्कण्ठाश्रु-लोचना
मीलिताक्ष्य् अनमद् बुद्ध्या मनसा परिषस्वजे
पत्नीं वीक्ष्य विस्फुरन्तीं देवीं वैमानिकीम् इव
दासीनां निष्क-कण्ठीनां मध्ये भान्तीं स विस्मितः
प्रीतः स्वयं तया युक्तः प्रविष्टो निज-मन्दिरम्
मणि-स्तम्भ-शतोपेतं महेन्द्र-भवनं यथा
पयः-फेन-निभाः शय्या दान्ता रुक्म-परिच्छदाः
पर्यङ्का हेम-दण्डानि चामर-व्यजनानि च
आसनानि च हैमानि मृदूपस्तरणानि च
मुक्तादाम-विलम्बीनि वितानानि द्युमन्ति च
स्वच्छ-स्फटिक-कुड्येषु महा-मारकतेषु च
रत्न-दीपान् भ्राजमानान् ललना रत्न-संयुताः
विलोक्य ब्राह्मणस् तत्र समृद्धीः सर्व-सम्पदाम्
तर्कयाम् आस निर्व्यग्रः स्व-समृद्धिम् अहैतुकीम्
नूनं बतैतन् मम दुर्भगस्य शश्वद् दरिद्रस्य समृद्धि-हेतुः
महा-विभूतेर् अवलोकतो ऽन्यो नैवोपपद्येत यदूत्तमस्य
नन्व् अब्रुवाणो दिशते समक्षं याचिष्णवे भूर्य् अपि भूरि-भोजः
पर्जन्य-वत् तत् स्वयम् ईक्षमाणो दाशार्हकाणाम् ऋषभः सखा मे
किञ्चित् करोत्य् उर्व् अपि यत् स्व-दत्तं
सुहृत्-कृतं फल्ग्व् अपि भूरि-कारी
मयोपणीतं पृथुकैक-मुष्टिं
प्रत्यग्रहीत् प्रीति-युतो महात्मा
तस्यैव मे सौहृद-सख्य-मैत्री- दास्यं पुनर् जन्मनि जन्मनि स्यात्
महानुभावेन गुणालयेन विषज्जतस् तत्-पुरुष-प्रसङ्गः
भक्ताय चित्रा भगवान् हि सम्पदो राज्यं विभूतीर् न समर्थयत्य् अजः
अदीर्घ-बोधाय विचक्षणः स्वयं पश्यन् निपातं धनिनां मदोद्भवम्
इत्थं व्यवसितो बुद्ध्या भक्तो ऽतीव जनार्दने
विषयान् जायया त्यक्ष्यन् बुभुजे नाति-लम्पटः
तस्य वै देव-देवस्य हरेर् यज्ञ-पतेः प्रभोः
ब्राह्मणाः प्रभवो दैवं न तेभ्यो विद्यते परम्
एवं स विप्रो भगवत्-सुहृत् तदा दृष्ट्वा स्व-भृत्यैर् अजितं पराजितम्
तद्-ध्यान-वेगोद्ग्रथितात्म-बन्धनस् तद्-धाम लेभे ऽचिरतः सतां गतिम्
एतद् ब्रह्मण्य-देवस्य श्रुत्वा ब्रह्मण्यतां नरः
लब्ध-भावो भगवति कर्म-बन्धाद् विमुच्यते

Transliteración (IAST)

patim āgatam ākarṇya patny uddharṣāti-sambhramā
niścakrāma gṛhāt tūrṇaṃ rūpiṇī śrīr ivālayāt
pati-vratā patiṃ dṛṣṭvā premotkaṇṭhāśru-locanā
mīlitākṣy anamad buddhyā manasā pariṣasvaje
patnīṃ vīkṣya visphurantīṃ devīṃ vaimānikīm iva
dāsīnāṃ niṣka-kaṇṭhīnāṃ madhye bhāntīṃ sa vismitaḥ
prītaḥ svayaṃ tayā yuktaḥ praviṣṭo nija-mandiram
maṇi-stambha-śatopetaṃ mahendra-bhavanaṃ yathā
payaḥ-phena-nibhāḥ śayyā dāntā rukma-paricchadāḥ
paryaṅkā hema-daṇḍāni cāmara-vyajanāni ca
āsanāni ca haimāni mṛdūpastaraṇāni ca
muktādāma-vilambīni vitānāni dyumanti ca
svaccha-sphaṭika-kuḍyeṣu mahā-mārakateṣu ca
ratna-dīpān bhrājamānān lalanā ratna-saṃyutāḥ
vilokya brāhmaṇas tatra samṛddhīḥ sarva-sampadām
tarkayām āsa nirvyagraḥ sva-samṛddhim ahaitukīm
nūnaṃ bataitan mama durbhagasya śaśvad daridrasya samṛddhi-hetuḥ
mahā-vibhūter avalokato 'nyo naivopapadyeta yadūttamasya
nanv abruvāṇo diśate samakṣaṃ yāciṣṇave bhūry api bhūri-bhojaḥ
parjanya-vat tat svayam īkṣamāṇo dāśārhakāṇām ṛṣabhaḥ sakhā me
kiñcit karoty urv api yat sva-dattaṃ
suhṛt-kṛtaṃ phalgv api bhūri-kārī
mayopaṇītaṃ pṛthukaika-muṣṭiṃ
pratyagrahīt prīti-yuto mahātmā
tasyaiva me sauhṛda-sakhya-maitrī- dāsyaṃ punar janmani janmani syāt
mahānubhāvena guṇālayena viṣajjatas tat-puruṣa-prasaṅgaḥ
bhaktāya citrā bhagavān hi sampado rājyaṃ vibhūtīr na samarthayaty ajaḥ
adīrgha-bodhāya vicakṣaṇaḥ svayaṃ paśyan nipātaṃ dhanināṃ madodbhavam
itthaṃ vyavasito buddhyā bhakto 'tīva janārdane
viṣayān jāyayā tyakṣyan bubhuje nāti-lampaṭaḥ
tasya vai deva-devasya harer yajña-pateḥ prabhoḥ
brāhmaṇāḥ prabhavo daivaṃ na tebhyo vidyate param
evaṃ sa vipro bhagavat-suhṛt tadā dṛṣṭvā sva-bhṛtyair ajitaṃ parājitam
tad-dhyāna-vegodgrathitātma-bandhanas tad-dhāma lebhe 'cirataḥ satāṃ gatim
etad brahmaṇya-devasya śrutvā brahmaṇyatāṃ naraḥ
labdha-bhāvo bhagavati karma-bandhād vimucyate

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
पतिम् आगतम् आकर्ण्य पत्नी उद्धर्ष-अति-सम्भ्रमाpatim āgatam ākarṇya patnī uddharṣa-ati-sambhramāуслышав, что муж пришёл, жена, в великом ликовании и смятении,; мужа пришедшего услышав жена ликованиевеликосмятенная
निश्चक्राम गृहात् तूर्णम् रूपिणी श्रीः इव आलयात्niścakrāma gṛhāt tūrṇam rūpiṇī śrīḥ iva ālayātтотчас вышла из дома — как воплощённая Шри из обители; вышла из дома тотчас воплощённая Шри словно из обители
पति-व्रता पतिम् दृष्ट्वा प्रेम-उत्कण्ठा-अश्रु-लोचनाpati-vratā patim dṛṣṭvā prema-utkaṇṭhā-aśru-locanāверная мужу, увидев мужа, с очами в слезах от любовной тоски,; мужувернаяобетная мужа увидев любовтоскаслёзоокая
मीलित-अक्षी अनमत् बुद्ध्या मनसा परिषस्वजेmīlita-akṣī anamat buddhyā manasā pariṣasvajeс закрытыми очами поклонилась разумением, умом обняла [его]; закрытоокая поклонилась разумением умом обняла
पत्नीम् वीक्ष्य विस्फुरन्तीम् देवीम् वैमानिकीम् इवpatnīm vīkṣya visphurantīm devīm vaimānikīm ivaувидев жену, сияющую — как богиню с летучей колесницы,; жену увидев сияющую богиню колесничную словно
दासीनाम् निष्क-कण्ठीनाम् मध्ये भान्तीम् सः विस्मितःdāsīnām niṣka-kaṇṭhīnām madhye bhāntīm saḥ vismitaḥблистающую посреди служанок с золотыми [цепями] на шеях, он изумился;; служанок золотошейных среди блистающую он изумлённый
प्रीतः स्वयम् तया युक्तः प्रविष्टः निज-मन्दिरम्prītaḥ svayam tayā yuktaḥ praviṣṭaḥ nija-mandiramобрадованный, сам, соединённый с нею, вошёл в свой дворец,; обрадованный сам ею соединённый вошедший свой дворец
मणि-स्तम्भ-शत-उपेतम् महेन्द्र-भवनम् यथाmaṇi-stambha-śata-upetam mahendra-bhavanam yathāснабжённый сотнями самоцветных столпов — как дом Махендры; самоцветностолповсотнямиснабжённый Махендры дом как
पयः-फेन-निभाः शय्याः दान्ताः रुक्म-परिच्छदाःpayaḥ-phena-nibhāḥ śayyāḥ dāntāḥ rukma-paricchadāḥложа, подобные молочной пене, из слоновой кости, с золотою утварью,; молокопеноподобные ложа костяные золотоутварные
पर्यङ्काः हेम-दण्डानि चामर-व्यजनानि चparyaṅkāḥ hema-daṇḍāni cāmara-vyajanāni caкровати, опахала-чамары с золотыми рукоятями,; кровати золоторукоятные чамараопахала же
आसनानि च हैमानि मृदु-उपस्तरणानि चāsanāni ca haimāni mṛdu-upastaraṇāni caи золотые сиденья с мягкими подстилками,; сиденья же золотые мягкоподстилочные же
मुक्ता-दाम-विलम्बीनि वितानानि द्युमन्ति चmuktā-dāma-vilambīni vitānāni dyumanti caпологи, сияющие, со свисающими нитями жемчуга,; жемчугонитьсвисающие пологи сияющие же
स्वच्छ-स्फटिक-कुड्येषु महा-मारकतेषु चsvaccha-sphaṭika-kuḍyeṣu mahā-mārakateṣu caна стенах из прозрачного хрусталя и великих изумрудов —; прозрачнохрустальных стенах великоизумрудных же
रत्न-दीपान् भ्राजमानान् ललनाः रत्न-संयुताःratna-dīpān bhrājamānān lalanāḥ ratna-saṃyutāḥсияющие самоцветные светильники, и женщины, украшенные самоцветами; самоцветносветильники сияющие женщины самоцветоснабжённые
विलोक्य ब्राह्मणः तत्र समृद्धीः सर्व-सम्पदाम्vilokya brāhmaṇaḥ tatra samṛddhīḥ sarva-sampadāmувидев там брахман изобилия всяческих богатств,; увидев брахман там изобилия всякихбогатств
तर्कयाम् आस निर्व्यग्रः स्व-समृद्धिम् अ-हैतुकीम्tarkayām āsa nirvyagraḥ sva-samṛddhim a-haitukīmрассудил, невозмутимый, о своём изобилии, беспричинном:; рассудил невозмутимый своёизобилие беспричинное
नूनम् बत एतत् मम दुर्-भगस्य शश्वत् दरिद्रस्य समृद्धि-हेतुःnūnam bata etat mama dur-bhagasya śaśvat daridrasya samṛddhi-hetuḥ«воистину, увы, причина этого изобилия у меня, злосчастного, постоянно бедного,; воистину увы это моего злосчастного постоянно бедного изобилияпричина
महा-विभूतेः अवलोकतः अन्यः न एव उपपद्येत यदु-उत्तमस्यmahā-vibhūteḥ avalokataḥ anyaḥ na eva upapadyeta yadu-uttamasyaиная, чем взгляд великомогущего, лучшего из Яду, — никак не находится; великомогущего взгляда иная не же находится Яду лучшего
ननु अब्रुवाणः दिशते समक्षम् याचिष्णवे भूरि अपि भूरि-भोजःnanu abruvāṇaḥ diśate samakṣam yāciṣṇave bhūri api bhūri-bhojaḥ«ведь, не говоря [ни слова], он даёт воочию просящему обильное — обильно вкушающий,; ведь неговорящий даёт воочию просящему обильное также обильновкушающий
पर्जन्य-वत् तत् स्वयम् ईक्षमाणः दाशार्हकाणाम् ऋषभः सखा मेparjanya-vat tat svayam īkṣamāṇaḥ dāśārhakāṇām ṛṣabhaḥ sakhā meкак дождевая туча, сам то усматривая, — бык среди Дашархов, друг мой; тучеподобно то сам усматривающий Дашархов бык друг мой
किञ्चित् करोति उरु अपि यत् स्व-दत्तम् सुहृत्-कृतम् फल्गु अपि भूरि-कारीkiñcit karoti uru api yat sva-dattam suhṛt-kṛtam phalgu api bhūri-kārī«малым делает и обильное, что дано им самим; а сделанное другом, [хоть и] ничтожное, делает обильным,; малым делает обильное также которое самимданное другомсделанное ничтожное также обильноделающий
मया उपनीतम् पृथुक-एक-मुष्टिम् प्रत्यग्रहीत् प्रीति-युतः महा-आत्माmayā upanītam pṛthuka-eka-muṣṭim pratyagrahīt prīti-yutaḥ mahā-ātmāмною поднесённую одну горсть плющеного риса принял, исполненный любви, великая самость; мною поднесённую плющеногорисаоднугорсть принял любовьюисполненный великосамостный
तस्य एव मे सौहृद-सख्य-मैत्री-दास्यम् पुनः जन्मनि जन्मनि स्यात्tasya eva me sauhṛda-sakhya-maitrī-dāsyam punaḥ janmani janmani syāt«да будет у меня к нему же дружество, товарищество, приязнь и служение — из рождения в рождение;; его же моё дружестводружбаприязньслужение снова в рождении рождении да будет
महा-अनुभावेन गुण-आलयेन विषज्जतः तत्-पुरुष-प्रसङ्गःmahā-anubhāvena guṇa-ālayena viṣajjataḥ tat-puruṣa-prasaṅgaḥу прилепившегося к великомощному, обиталищу достоинств, — общение с его людьми»; великомощным достоинствобиталищем прилепляющегося егочеловекообщение
भक्ताय चित्राः भगवान् हि सम्पदः राज्यम् विभूतीः न समर्थयति अ-जःbhaktāya citrāḥ bhagavān hi sampadaḥ rājyam vibhūtīḥ na samarthayati a-jaḥ«ведь Владыка, нерождённый, преданному не устрояет пёстрых богатств, царства, могуществ —; преданному пёстрые Владыка ведь богатства царство могущества не устрояет нерождённый
अ-दीर्घ-बोधाय विचक्षणः स्वयम् पश्यन् निपातम् धनिनाम् मद-उद्भवम्a-dīrgha-bodhāya vicakṣaṇaḥ svayam paśyan nipātam dhaninām mada-udbhavam[тому], чьё разумение недолго, — прозорливый, сам видя падение богатых, рождённое хмелем»; недолгоразумному прозорливый сам видящий падение богатых хмелемрождённое
इत्थम् व्यवसितः बुद्ध्या भक्तः अतीव जनार्दनेittham vyavasitaḥ buddhyā bhaktaḥ atīva janārdaneтак решив разумением, преданный весьма Джанардане,; так решивший разумением преданный весьма Джанардане
विषयान् जायया त्यक्ष्यन् बुभुजे न अति-लम्पटःviṣayān jāyayā tyakṣyan bubhuje na ati-lampaṭaḥнамереваясь оставить предметы [чувств] вместе с супругою, он вкушал, не слишком жадный; предметы супругою оставитьнамеревающийся вкушал не весьмажадный
तस्य वै देव-देवस्य हरेः यज्ञ-पतेः प्रभोःtasya vai deva-devasya hareḥ yajña-pateḥ prabhoḥу того бога богов, Хари, владыки жертвы, господа,; того ведь боговбога Хари жертввладыки господа
ब्राह्मणाः प्रभवः दैवम् न तेभ्यः विद्यते परम्brāhmaṇāḥ prabhavaḥ daivam na tebhyaḥ vidyate paramбрахманы — [его] источник и божество; выше их не находится [ничего]; брахманы источник божество не их выше находится
एवम् सः विप्रः भगवत्-सुहृत् तदा दृष्ट्वा स्व-भृत्यैः अजितम् पराजितम्evam saḥ vipraḥ bhagavat-suhṛt tadā dṛṣṭvā sva-bhṛtyaiḥ ajitam parājitamтак тот брахман, друг Владыки, увидев тогда непобедимого, побеждённого своими слугами,; так тот брахман Владыкидруг тогда увидев своимислугами непобедимого побеждённого
तत्-ध्यान-वेग-उद्ग्रथित-आत्म-बन्धनः तत्-धाम लेभे अ-चिरतह् सताम् गतिम्tat-dhyāna-vega-udgrathita-ātma-bandhanaḥ tat-dhāma lebhe a-ciratah satām gatim[тот], чьи узы самости распущены силою размышления о нём, вскоре обрёл его обитель — прибежище праведных; егоразмышлениясилойраспущенносамостноузный его обитель обрёл вскоре праведных прибежище
एतत् ब्रह्मण्य-देवस्य श्रुत्वा ब्रह्मण्यताम् नरःetat brahmaṇya-devasya śrutvā brahmaṇyatām naraḥуслышав эту брахманолюбивость бога, чтущего брахманов, человек,; это брахманочтущегобога услышав брахманолюбивость человек
लब्ध-भावः भगवति कर्म-बन्धात् विमुच्यतेlabdha-bhāvaḥ bhagavati karma-bandhāt vimucyateобретший [любовное] настроение к Владыке, освобождается от уз деяния; обретшенастроенный Владыке деянияуз освобождается
Traducción

«Услышав, что муж пришёл, жена, в великом ликовании и смятении, тотчас вышла из дома — как воплощённая Шри из обители; верная мужу, увидев мужа, с очами в слезах от любовной тоски, с закрытыми очами поклонилась разумением, умом обняла [его]. Увидев жену, сияющую — как богиню с летучей колесницы, блистающую посреди служанок с золотыми [цепями] на шеях, он изумился; обрадованный, сам, соединённый с нею, вошёл в свой дворец, снабжённый сотнями самоцветных столпов — как дом Махендры: ложа, подобные молочной пене, из слоновой кости, с золотою утварью, кровати, опахала-чамары с золотыми рукоятями, и золотые сиденья с мягкими подстилками, пологи, сияющие, со свисающими нитями жемчуга, на стенах из прозрачного хрусталя и великих изумрудов — сияющие самоцветные светильники, и женщины, украшенные самоцветами. Увидев там брахман изобилия всяческих богатств, рассудил, невозмутимый, о своём изобилии, беспричинном: „Воистину, увы, причина этого изобилия у меня, злосчастного, постоянно бедного, иная, чем взгляд великомогущего, лучшего из Яду, — никак не находится. Ведь, не говоря [ни слова], он даёт воочию просящему обильное — обильно вкушающий, как дождевая туча, сам то усматривая, — бык среди Дашархов, друг мой. Малым делает и обильное, что дано им самим; а сделанное другом, [хоть и] ничтожное, делает обильным, — мною поднесённую одну горсть плющеного риса принял, исполненный любви, великая самость. Да будет у меня к нему же дружество, товарищество, приязнь и служение — из рождения в рождение; у прилепившегося к великомощному, обиталищу достоинств, — общение с его людьми. Ведь Владыка, нерождённый, преданному не устрояет пёстрых богатств, царства, могуществ — [тому], чьё разумение недолго, — прозорливый, сам видя падение богатых, рождённое хмелем“. Так решив разумением, преданный весьма Джанардане, намереваясь оставить предметы [чувств] вместе с супругою, он вкушал, не слишком жадный. У того бога богов, Хари, владыки жертвы, господа, брахманы — [его] источник и божество; выше их не находится [ничего]. Так тот брахман, друг Владыки, увидев тогда непобедимого, побеждённого своими слугами, — [тот], чьи узы самости распущены силою размышления о нём, вскоре обрёл его обитель — прибежище праведных. Услышав эту брахманолюбивость бога, чтущего брахманов, человек, обретший [любовное] настроение к Владыке, освобождается от уз деяния».

Versión

fbe169dfe98e · publicado 16 ago 2026, 1:00:00 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con