Mahābhārata
Draupadī-kṛṣṇa-saṃvāda-parva (Draupadī's Complaint and Kṛṣṇa's Vow)3.13.105–113
2846 / 15823
Mahābhārata · 3.13.105–113
Devanāgarī

त इमे सिंहविक्रान्ता वीर्येणाभ्यधिकाः परैः ॥
विहीनैः परिक्लिश्यन्तीं समुपेक्षन्त मां कथम् ॥
एतादृशानि दुःखानि सहन्ते दुर्बलीयसाम् ॥
दीर्घकालं प्रदीप्तानि पापानां क्षुद्रकर्मणाम् ॥
कुले महति जातास्मि दिव्येन विधिना किल ॥
पाण्डवानां प्रिया भार्या स्नुषा पाण्डोर् महात्मनः ॥
कचग्रहम् अनुप्राप्ता सास्मि कृष्ण वरा सती ॥
पञ्चानाम् इन्द्रकल्पानां प्रेक्षतां मधुसूदन ॥
इत्य् उक्त्वा प्रारुदत् कृष्णा मुखं प्रच्छाद्य पाणिना ॥
पद्मकोशप्रकाशेन मृदुना मृदुभाषिणी ॥
स्तनाव् अपतितौ पीनौ सुजातौ शुभलक्षणौ ॥
अभ्यवर्षत पाञ्चाली दुःखजैर् अश्रुबिन्दुभिः ॥
चक्षुषी परिमार्जन्ती निःश्वसन्ती पुनः पुनः ॥
बाष्पपूर्णेन कण्ठेन क्रुद्धा वचनम् अब्रवीत् ॥
नैव मे पतयः सन्ति न पुत्रा मधुसूदन ॥
न भ्रातरो न च पिता नैव त्वं न च बान्धवाः ॥
ये मां विप्रकृतां क्षुद्रैर् उपेक्षध्वं विशोकवत् ॥
न हि मे शाम्यते दुःखं कर्णो यत् प्राहसत् तदा ॥

Transliteración (IAST)

ta ime siṃhavikrāntā vīryeṇābhyadhikāḥ paraiḥ ||
vihīnaiḥ parikliśyantīṃ samupekṣanta māṃ katham ||
etādṛśāni duḥkhāni sahante durbalīyasām ||
dīrghakālaṃ pradīptāni pāpānāṃ kṣudrakarmaṇām ||
kule mahati jātāsmi divyena vidhinā kila ||
pāṇḍavānāṃ priyā bhāryā snuṣā pāṇḍor mahātmanaḥ ||
kacagraham anuprāptā sāsmi kṛṣṇa varā satī ||
pañcānām indrakalpānāṃ prekṣatāṃ madhusūdana ||
ity uktvā prārudat kṛṣṇā mukhaṃ pracchādya pāṇinā ||
padmakośaprakāśena mṛdunā mṛdubhāṣiṇī ||
stanāv apatitau pīnau sujātau śubhalakṣaṇau ||
abhyavarṣata pāñcālī duḥkhajair aśrubindubhiḥ ||
cakṣuṣī parimārjantī niḥśvasantī punaḥ punaḥ ||
bāṣpapūrṇena kaṇṭhena kruddhā vacanam abravīt ||
naiva me patayaḥ santi na putrā madhusūdana ||
na bhrātaro na ca pitā naiva tvaṃ na ca bāndhavāḥ ||
ye māṃ viprakṛtāṃ kṣudrair upekṣadhvaṃ viśokavat ||
na hi me śāmyate duḥkhaṃ karṇo yat prāhasat tadā ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
ते इमे सिंहविक्रान्ताः वीर्येण अभ्यधिकाः परैः विहीनैः परिक्लिश्यन्तीं समुपेक्षन्त माम् कथम्te ime siṃhavikrāntāḥ vīryeṇa abhyadhikāḥ paraiḥ vihīnaiḥ parikliśyantīṃ samupekṣanta mām kathamhow could these men, of lion-like gait, surpassing others in valor, look on with indifference while I was tormented by lowly men
एतादृशानि दुःखानि सहन्ते दुर्बलीयसाम् दीर्घकालं प्रदीप्तानि पापानां क्षुद्रकर्मणाम्etādṛśāni duḥkhāni sahante durbalīyasām dīrghakālaṃ pradīptāni pāpānāṃ kṣudrakarmaṇāmfor so long they endure such burning sufferings inflicted by weaker, sinful men of base conduct
कुले महति जाता अस्मि दिव्येन विधिना किल पाण्डवानां प्रिया भार्या स्नुषा पाण्डोः महात्मनःkule mahati jātā asmi divyena vidhinā kila pāṇḍavānāṃ priyā bhāryā snuṣā pāṇḍoḥ mahātmanaḥI was born into a great lineage, by divine ordinance, the beloved wife of the Pandavas and daughter-in-law of the great-souled Pandu
कचग्रहम् अनुप्राप्ता सा अस्मि कृष्ण वरा सती पञ्चानाम् इन्द्रकल्पानां प्रेक्षतां मधुसूदनkacagraham anuprāptā sā asmi kṛṣṇa varā satī pañcānām indrakalpānāṃ prekṣatāṃ madhusūdanaand yet I, the finest of faithful wives, was seized by the hair before the eyes of the five who are equal to Indra, O Krishna Madhusudana
इति उक्त्वा प्रारुदत् कृष्णा मुखं प्रच्छाद्य पाणिना पद्मकोशप्रकाशेन मृदुना मृदुभाषिणीiti uktvā prārudat kṛṣṇā mukhaṃ pracchādya pāṇinā padmakośaprakāśena mṛdunā mṛdubhāṣiṇīhaving spoken thus, Krishna-Draupadi, gentle of speech, wept, covering her face with a soft hand that shone like a lotus bud
स्तनौ अपतितौ पीनौ सुजातौ शुभलक्षणौ अभ्यवर्षत पाञ्चाली दुःखजैः अश्रुबिन्दुभिःstanau apatitau pīnau sujātau śubhalakṣaṇau abhyavarṣata pāñcālī duḥkhajaiḥ aśrubindubhiḥPanchali drenched with tears born of grief her full, well-formed breasts, beautiful and marked with auspicious signs
चक्षुषी परिमार्जन्ती निःश्वसन्ती पुनः पुनः बाष्पपूर्णेन कण्ठेन क्रुद्धा वचनम् अब्रवीत्cakṣuṣī parimārjantī niḥśvasantī punaḥ punaḥ bāṣpapūrṇena kaṇṭhena kruddhā vacanam abravītwiping her eyes, sighing again and again, her throat choked with tears, she spoke in anger these words
न एव मे पतयः सन्ति न पुत्रा मधुसूदन न भ्रातरः न च पिता न एव त्वं न च बान्धवाःna eva me patayaḥ santi na putrā madhusūdana na bhrātaraḥ na ca pitā na eva tvaṃ na ca bāndhavāḥI have no husbands, no sons, O Madhusudana, no brothers and no father, no you, and no kinsmen
ये माम् विप्रकृतां क्षुद्रैः उपेक्षध्वम् विशोकवत् न हि मे शाम्यते दुःखं कर्णः यत् प्राहसत् तदाye mām viprakṛtāṃ kṣudraiḥ upekṣadhvam viśokavat na hi me śāmyate duḥkhaṃ karṇaḥ yat prāhasat tadāfor you look on without sorrow while base men insult me; my grief does not subside, because Karna laughed then
taoriginal form "ta", added to complete the word-by-word coverage
सिंहविक्रान्ताsiṃhavikrāntāoriginal form "siṃhavikrāntā", added to complete the word-by-word coverage
वीर्येणाभ्यधिकाःvīryeṇābhyadhikāḥoriginal form "vīryeṇābhyadhikāḥ", added to complete the word-by-word coverage
मांmāṃoriginal form "māṃ", added to complete the word-by-word coverage
जातास्मिjātāsmioriginal form "jātāsmi", added to complete the word-by-word coverage
पाण्डोर्pāṇḍororiginal form "pāṇḍor", added to complete the word-by-word coverage
सास्मिsāsmioriginal form "sāsmi", added to complete the word-by-word coverage
इत्य्ityoriginal form "ity", added to complete the word-by-word coverage
स्तनाव्stanāvoriginal form "stanāv", added to complete the word-by-word coverage
दुःखजैर्duḥkhajairoriginal form "duḥkhajair", added to complete the word-by-word coverage
नैवnaivaoriginal form "naiva", added to complete the word-by-word coverage
भ्रातरोbhrātarooriginal form "bhrātaro", added to complete the word-by-word coverage
नैवnaivaoriginal form "naiva", added to complete the word-by-word coverage
मांmāṃoriginal form "māṃ", added to complete the word-by-word coverage
क्षुद्रैर्kṣudrairoriginal form "kṣudrair", added to complete the word-by-word coverage
उपेक्षध्वंupekṣadhvaṃoriginal form "upekṣadhvaṃ", added to complete the word-by-word coverage
कर्णोkarṇooriginal form "karṇo", added to complete the word-by-word coverage
Traducción

Draupadi asked: 'How could these lions, surpassing others in valor, look on while I was tormented by lowly men? I was born into a great lineage, I am the beloved wife of the Pandavas and daughter-in-law of Pandu, yet I was seized by the hair before the eyes of five husbands equal to Indra.' Having said this, she wept, covering her face with her hand. Then, wiping her eyes and sighing heavily, she said: 'I have neither husbands, nor sons, nor brothers, nor father, nor you, nor kinsmen, if you look on without sorrow while base men insult me. My grief does not subside because of Karna's laughter.'

Versión

c6fbf2380fa0 · publicado 16 jul 2026, 16:44:34 UTC

Disponible enRUEN

Pasa de verso en verso con