Mahābhārata
Sindhusauvīra-vadha-jayadratha-palāyana-parva (The Rout of the Army and Jayadratha's Flight)3.255.1-31
3617 / 15823
Mahābhārata · 3.255.1-31
Devanāgarī

वैशंपायन उवाच
संतिष्ठत प्रहरत तूर्णं विपरिधावत ॥
इति स्म सैन्धवो राजा चोदयाम् आस तान् नृपान् ॥
ततो घोरतरः शब्दो रणे समभवत् तदा ॥
भीमार्जुनयमान् दृष्ट्वा सैन्यानां सयुधिष्ठिरान् ॥
शिबिसिन्धुत्रिगर्तानां विषादश् चाप्य् अजायत ॥
तान् दृष्ट्वा पुरुषव्याघ्रान् व्याघ्रान् इव बलोत्कटान् ॥
हेमचित्रसमुत्सेधां सर्वशैक्यायसीं गदाम् ॥
प्रगृह्याभ्यद्रवद् भीमः सैन्धवं कालचोदितम् ॥
तदन्तरम् अथावृत्य कोटिकाश्यो ऽभ्यहारयत् ॥
महता रथवंशेन परिवार्य वृकोदरम् ॥
शक्तितोमरनाराचैर् वीरबाहुप्रचोदितैः ॥
कीर्यमाणो ऽपि बहुभिर् न स्म भीमो ऽभ्यकम्पत ॥
गजं तु सगजारोहं पदातींश् च चतुर्दश ॥
जघान गदया भीमः सैन्धवध्वजिनीमुखे ॥
पार्थः पञ्चशताञ् शूरान् पार्वतीयान् महारथान् ॥
परीप्समानः सौवीरं जघान ध्वजिनीमुखे ॥
राजा स्वयं सुवीराणां प्रवराणां प्रहारिणाम् ॥
निमेषमात्रेण शतं जघान समरे तदा ॥
ददृशे नकुलस् तत्र रथात् प्रस्कन्द्य खड्गधृक् ॥
शिरांसि पादरक्षाणां बीजवत् प्रवपन् मुहुः ॥
सहदेवस् तु संयाय रथेन गजयोधिनः ॥
पातयाम् आस नाराचैर् द्रुमेभ्य इव बर्हिणः ॥
ततस् त्रिगर्तः सधनुर् अवतीर्य महारथात् ॥
गदया चतुरो वाहान् राज्ञस् तस्य तदावधीत् ॥
तम् अभ्याशगतं राजा पदातिं कुन्तिनन्दनः ॥
अर्धचन्द्रेण बाणेन विव्याधोरसि धर्मराट् ॥
स भिन्नहृदयो वीरो वक्त्राच् छोणितम् उद्वमन् ॥
पपाताभिमुखः पार्थं छिन्नमूल इव द्रुमः ॥
इन्द्रसेनद्वितीयस् तु रथात् प्रस्कन्द्य धर्मराट् ॥
हताश्वः सहदेवस्य प्रतिपेदे महारथम् ॥
नकुलं त्व् अभिसंधाय क्षेमंकरमहामुखौ ॥
उभाव् उभयतस् तीक्ष्णैः शरवर्षैर् अवर्षताम् ॥
तौ शरैर् अभिवर्षन्तौ जीमूताव् इव वार्षिकौ ॥
एकैकेन विपाठेन जघ्ने माद्रवतीसुतः ॥
त्रिगर्तराजः सुरथस् तस्याथ रथधूर्गतः ॥
रथम् आक्षेपयाम् आस गजेन गजयानवित् ॥
नकुलस् त्व् अपभीस् तस्माद् रथाच् चर्मासिपाणिमान् ॥
उद्भ्रान्तं स्थानम् आस्थाय तस्थौ गिरिर् इवाचलः ॥
सुरथस् तं गजवरं वधाय नकुलस्य तु ॥
प्रेषयाम् आस सक्रोधम् अभ्युच्छ्रितकरं ततः ॥
नकुलस् तस्य नागस्य समीपपरिवर्तिनः ॥
सविषाणं भुजं मूले खड्गेन निरकृन्तत ॥
स विनद्य महानादं गजः कङ्कणभूषणः ॥
पतन्न् अवाक्शिरा भूमौ हस्त्यारोहान् अपोथयत् ॥
स तत् कर्म महत् कृत्वा शूरो माद्रवतीसुतः ॥
भीमसेनरथं प्राप्य शर्म लेभे महारथः ॥
भीमस् त्व् आपततो राज्ञः कोटिकाश्यस्य संगरे ॥
सूतस्य नुदतो वाहान् क्षुरेणापाहरच् छिरः ॥
न बुबोध हतं सूतं स राजा बाहुशालिना ॥
तस्याश्वा व्यद्रवन् संख्ये हतसूतास् ततस् ततः ॥
विमुखं हतसूतं तं भीमः प्रहरतां वरः ॥
जघान तलयुक्तेन प्रासेनाभ्येत्य पाण्डवः ॥
द्वादशानां तु सर्वेषां सौवीराणां धनंजयः ॥
चकर्त निषितैर् भल्लैर् धनूंषि च शिरांसि च ॥
शिबीन् इक्ष्वाकुमुख्यांश् च त्रिगर्तान् सैन्धवान् अपि ॥
जघानातिरथः संख्ये बाणगोचरम् आगतान् ॥
सादिताः प्रत्यदृश्यन्त बहवः सव्यसाचिना ॥
सपताकाश् च मातङ्गाः सध्वजाश् च महारथाः ॥
प्रच्छाद्य पृथिवीं तस्थुः सर्वम् आयोधनं प्रति ॥
शरीराण्य् अशिरस्कानि विदेहानि शिरांसि च ॥
श्वगृध्रकङ्ककाकोलभासगोमायुवायसाः ॥
अतृप्यंस् तत्र वीराणां हतानां मांसशोणितैः ॥

Transliteración (IAST)

vaiśaṃpāyana uvāca
saṃtiṣṭhata praharata tūrṇaṃ viparidhāvata ||
iti sma saindhavo rājā codayām āsa tān nṛpān ||
tato ghorataraḥ śabdo raṇe samabhavat tadā ||
bhīmārjunayamān dṛṣṭvā sainyānāṃ sayudhiṣṭhirān ||
śibisindhutrigartānāṃ viṣādaś cāpy ajāyata ||
tān dṛṣṭvā puruṣavyāghrān vyāghrān iva balotkaṭān ||
hemacitrasamutsedhāṃ sarvaśaikyāyasīṃ gadām ||
pragṛhyābhyadravad bhīmaḥ saindhavaṃ kālacoditam ||
tadantaram athāvṛtya koṭikāśyo 'bhyahārayat ||
mahatā rathavaṃśena parivārya vṛkodaram ||
śaktitomaranārācair vīrabāhupracoditaiḥ ||
kīryamāṇo 'pi bahubhir na sma bhīmo 'bhyakampata ||
gajaṃ tu sagajārohaṃ padātīṃś ca caturdaśa ||
jaghāna gadayā bhīmaḥ saindhavadhvajinīmukhe ||
pārthaḥ pañcaśatāñ śūrān pārvatīyān mahārathān ||
parīpsamānaḥ sauvīraṃ jaghāna dhvajinīmukhe ||
rājā svayaṃ suvīrāṇāṃ pravarāṇāṃ prahāriṇām ||
nimeṣamātreṇa śataṃ jaghāna samare tadā ||
dadṛśe nakulas tatra rathāt praskandya khaḍgadhṛk ||
śirāṃsi pādarakṣāṇāṃ bījavat pravapan muhuḥ ||
sahadevas tu saṃyāya rathena gajayodhinaḥ ||
pātayām āsa nārācair drumebhya iva barhiṇaḥ ||
tatas trigartaḥ sadhanur avatīrya mahārathāt ||
gadayā caturo vāhān rājñas tasya tadāvadhīt ||
tam abhyāśagataṃ rājā padātiṃ kuntinandanaḥ ||
ardhacandreṇa bāṇena vivyādhorasi dharmarāṭ ||
sa bhinnahṛdayo vīro vaktrāc choṇitam udvaman ||
papātābhimukhaḥ pārthaṃ chinnamūla iva drumaḥ ||
indrasenadvitīyas tu rathāt praskandya dharmarāṭ ||
hatāśvaḥ sahadevasya pratipede mahāratham ||
nakulaṃ tv abhisaṃdhāya kṣemaṃkaramahāmukhau ||
ubhāv ubhayatas tīkṣṇaiḥ śaravarṣair avarṣatām ||
tau śarair abhivarṣantau jīmūtāv iva vārṣikau ||
ekaikena vipāṭhena jaghne mādravatīsutaḥ ||
trigartarājaḥ surathas tasyātha rathadhūrgataḥ ||
ratham ākṣepayām āsa gajena gajayānavit ||
nakulas tv apabhīs tasmād rathāc carmāsipāṇimān ||
udbhrāntaṃ sthānam āsthāya tasthau girir ivācalaḥ ||
surathas taṃ gajavaraṃ vadhāya nakulasya tu ||
preṣayām āsa sakrodham abhyucchritakaraṃ tataḥ ||
nakulas tasya nāgasya samīpaparivartinaḥ ||
saviṣāṇaṃ bhujaṃ mūle khaḍgena nirakṛntata ||
sa vinadya mahānādaṃ gajaḥ kaṅkaṇabhūṣaṇaḥ ||
patann avākśirā bhūmau hastyārohān apothayat ||
sa tat karma mahat kṛtvā śūro mādravatīsutaḥ ||
bhīmasenarathaṃ prāpya śarma lebhe mahārathaḥ ||
bhīmas tv āpatato rājñaḥ koṭikāśyasya saṃgare ||
sūtasya nudato vāhān kṣureṇāpāharac chiraḥ ||
na bubodha hataṃ sūtaṃ sa rājā bāhuśālinā ||
tasyāśvā vyadravan saṃkhye hatasūtās tatas tataḥ ||
vimukhaṃ hatasūtaṃ taṃ bhīmaḥ praharatāṃ varaḥ ||
jaghāna talayuktena prāsenābhyetya pāṇḍavaḥ ||
dvādaśānāṃ tu sarveṣāṃ sauvīrāṇāṃ dhanaṃjayaḥ ||
cakarta niṣitair bhallair dhanūṃṣi ca śirāṃsi ca ||
śibīn ikṣvākumukhyāṃś ca trigartān saindhavān api ||
jaghānātirathaḥ saṃkhye bāṇagocaram āgatān ||
sāditāḥ pratyadṛśyanta bahavaḥ savyasācinā ||
sapatākāś ca mātaṅgāḥ sadhvajāś ca mahārathāḥ ||
pracchādya pṛthivīṃ tasthuḥ sarvam āyodhanaṃ prati ||
śarīrāṇy aśiraskāni videhāni śirāṃsi ca ||
śvagṛdhrakaṅkakākolabhāsagomāyuvāyasāḥ ||
atṛpyaṃs tatra vīrāṇāṃ hatānāṃ māṃsaśoṇitaiḥ ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
वैशंपायन उवाच संतिष्ठत प्रहरत तूर्णं विपरिधावत ॥ इति स्म सैन्धवो राजा चोदयाम् आस तान् नृपान् ॥ ततो घोरतरः शब्दो रणे समभवत् तदा ॥ भीमार्जुनयमान् दृष्ट्वा सैन्यानां सयुधिष्ठिरान् ॥ शिबिसिन्धुत्रिगर्तानां विषादश् चाप्य् अजायत ॥ तान् दृष्ट्वा पुरुषव्याघ्रान् व्याघ्रान् इव बलोत्कटान् ॥ हेमचित्रसमुत्सेधां सर्वशैक्यायसीं गदाम् ॥ प्रगृह्याभ्यद्रवद् भीमः सैन्धवं कालचोदितम् ॥ तदन्तरम् अथावृत्य कोटिकाश्यो ऽभ्यहारयत् ॥ महता रथवंशेन परिवार्य वृकोदरम् ॥ शक्तितोमरनाराचैर् वीरबाहुप्रचोदितैः ॥ कीर्यमाणो ऽपि बहुभिर् न स्म भीमो ऽभ्यकम्पत ॥ गजं तु सगजारोहं पदातींश् च चतुर्दश ॥ जघान गदया भीमः सैन्धवध्वजिनीमुखे ॥ पार्थः पञ्चशताञ् शूरान् पार्वतीयान् महारथान् ॥ परीप्समानः सौवीरं जघान ध्वजिनीमुखे ॥ राजा स्वयं सुवीराणां प्रवराणां प्रहारिणाम् ॥ निमेषमात्रेण शतं जघान समरे तदा ॥ ददृशे नकुलस् तत्र रथात् प्रस्कन्द्य खड्गधृक् ॥ शिरांसि पादरक्षाणां बीजवत् प्रवपन् मुहुः ॥ सहदेवस् तु संयाय रथेन गजयोधिनः ॥ पातयाम् आस नाराचैर् द्रुमेभ्य इव बर्हिणः ॥ ततस् त्रिगर्तः सधनुर् अवतीर्य महारथात् ॥ गदया चतुरो वाहान् राज्ञस् तस्य तदावधीत् ॥ तम् अभ्याशगतं राजा पदातिं कुन्तिनन्दनः ॥ अर्धचन्द्रेण बाणेन विव्याधोरसि धर्मराट् ॥ स भिन्नहृदयो वीरो वक्त्राच् छोणितम् उद्वमन् ॥ पपाताभिमुखः पार्थं छिन्नमूल इव द्रुमः ॥ इन्द्रसेनद्वितीयस् तु रथात् प्रस्कन्द्य धर्मराट् ॥ हताश्वः सहदेवस्य प्रतिपेदे महारथम् ॥ नकुलं त्व् अभिसंधाय क्षेमंकरमहामुखौ ॥ उभाव् उभयतस् तीक्ष्णैः शरवर्षैर् अवर्षताम् ॥ तौ शरैर् अभिवर्षन्तौ जीमूताव् इव वार्षिकौ ॥ एकैकेन विपाठेन जघ्ने माद्रवतीसुतः ॥ त्रिगर्तराजः सुरथस् तस्याथ रथधूर्गतः ॥ रथम् आक्षेपयाम् आस गजेन गजयानवित् ॥ नकुलस् त्व् अपभीस् तस्माद् रथाच् चर्मासिपाणिमान् ॥ उद्भ्रान्तं स्थानम् आस्थाय तस्थौ गिरिर् इवाचलः ॥ सुरथस् तं गजवरं वधाय नकुलस्य तु ॥ प्रेषयाम् आस सक्रोधम् अभ्युच्छ्रितकरं ततः ॥ नकुलस् तस्य नागस्य समीपपरिवर्तिनः ॥ सविषाणं भुजं मूले खड्गेन निरकृन्तत ॥ स विनद्य महानादं गजः कङ्कणभूषणः ॥ पतन्न् अवाक्शिरा भूमौ हस्त्यारोहान् अपोथयत् ॥ स तत् कर्म महत् कृत्वा शूरो माद्रवतीसुतः ॥ भीमसेनरथं प्राप्य शर्म लेभे महारथः ॥ भीमस् त्व् आपततो राज्ञः कोटिकाश्यस्य संगरे ॥ सूतस्य नुदतो वाहान् क्षुरेणापाहरच् छिरः ॥ न बुबोध हतं सूतं स राजा बाहुशालिना ॥ तस्याश्वा व्यद्रवन् संख्ये हतसूतास् ततस् ततः ॥ विमुखं हतसूतं तं भीमः प्रहरतां वरः ॥ जघान तलयुक्तेन प्रासेनाभ्येत्य पाण्डवः ॥ द्वादशानां तु सर्वेषां सौवीराणां धनंजयः ॥ चकर्त निषितैर् भल्लैर् धनूंषि च शिरांसि च ॥ शिबीन् इक्ष्वाकुमुख्यांश् च त्रिगर्तान् सैन्धवान् अपि ॥ जघानातिरथः संख्ये बाणगोचरम् आगतान् ॥ सादिताः प्रत्यदृश्यन्त बहवः सव्यसाचिना ॥ सपताकाश् च मातङ्गाः सध्वजाश् च महारथाः ॥ प्रच्छाद्य पृथिवीं तस्थुः सर्वम् आयोधनं प्रति ॥ शरीराण्य् अशिरस्कानि विदेहानि शिरांसि च ॥ श्वगृध्रकङ्ककाकोलभासगोमायुवायसाः ॥ अतृप्यंस् तत्र वीराणां हतानां मांसशोणितैः ॥vaiśaṃpāyana uvāca saṃtiṣṭhata praharata tūrṇaṃ viparidhāvata || iti sma saindhavo rājā codayām āsa tān nṛpān || tato ghorataraḥ śabdo raṇe samabhavat tadā || bhīmārjunayamān dṛṣṭvā sainyānāṃ sayudhiṣṭhirān || śibisindhutrigartānāṃ viṣādaś cāpy ajāyata || tān dṛṣṭvā puruṣavyāghrān vyāghrān iva balotkaṭān || hemacitrasamutsedhāṃ sarvaśaikyāyasīṃ gadām || pragṛhyābhyadravad bhīmaḥ saindhavaṃ kālacoditam || tadantaram athāvṛtya koṭikāśyo 'bhyahārayat || mahatā rathavaṃśena parivārya vṛkodaram || śaktitomaranārācair vīrabāhupracoditaiḥ || kīryamāṇo 'pi bahubhir na sma bhīmo 'bhyakampata || gajaṃ tu sagajārohaṃ padātīṃś ca caturdaśa || jaghāna gadayā bhīmaḥ saindhavadhvajinīmukhe || pārthaḥ pañcaśatāñ śūrān pārvatīyān mahārathān || parīpsamānaḥ sauvīraṃ jaghāna dhvajinīmukhe || rājā svayaṃ suvīrāṇāṃ pravarāṇāṃ prahāriṇām || nimeṣamātreṇa śataṃ jaghāna samare tadā || dadṛśe nakulas tatra rathāt praskandya khaḍgadhṛk || śirāṃsi pādarakṣāṇāṃ bījavat pravapan muhuḥ || sahadevas tu saṃyāya rathena gajayodhinaḥ || pātayām āsa nārācair drumebhya iva barhiṇaḥ || tatas trigartaḥ sadhanur avatīrya mahārathāt || gadayā caturo vāhān rājñas tasya tadāvadhīt || tam abhyāśagataṃ rājā padātiṃ kuntinandanaḥ || ardhacandreṇa bāṇena vivyādhorasi dharmarāṭ || sa bhinnahṛdayo vīro vaktrāc choṇitam udvaman || papātābhimukhaḥ pārthaṃ chinnamūla iva drumaḥ || indrasenadvitīyas tu rathāt praskandya dharmarāṭ || hatāśvaḥ sahadevasya pratipede mahāratham || nakulaṃ tv abhisaṃdhāya kṣemaṃkaramahāmukhau || ubhāv ubhayatas tīkṣṇaiḥ śaravarṣair avarṣatām || tau śarair abhivarṣantau jīmūtāv iva vārṣikau || ekaikena vipāṭhena jaghne mādravatīsutaḥ || trigartarājaḥ surathas tasyātha rathadhūrgataḥ || ratham ākṣepayām āsa gajena gajayānavit || nakulas tv apabhīs tasmād rathāc carmāsipāṇimān || udbhrāntaṃ sthānam āsthāya tasthau girir ivācalaḥ || surathas taṃ gajavaraṃ vadhāya nakulasya tu || preṣayām āsa sakrodham abhyucchritakaraṃ tataḥ || nakulas tasya nāgasya samīpaparivartinaḥ || saviṣāṇaṃ bhujaṃ mūle khaḍgena nirakṛntata || sa vinadya mahānādaṃ gajaḥ kaṅkaṇabhūṣaṇaḥ || patann avākśirā bhūmau hastyārohān apothayat || sa tat karma mahat kṛtvā śūro mādravatīsutaḥ || bhīmasenarathaṃ prāpya śarma lebhe mahārathaḥ || bhīmas tv āpatato rājñaḥ koṭikāśyasya saṃgare || sūtasya nudato vāhān kṣureṇāpāharac chiraḥ || na bubodha hataṃ sūtaṃ sa rājā bāhuśālinā || tasyāśvā vyadravan saṃkhye hatasūtās tatas tataḥ || vimukhaṃ hatasūtaṃ taṃ bhīmaḥ praharatāṃ varaḥ || jaghāna talayuktena prāsenābhyetya pāṇḍavaḥ || dvādaśānāṃ tu sarveṣāṃ sauvīrāṇāṃ dhanaṃjayaḥ || cakarta niṣitair bhallair dhanūṃṣi ca śirāṃsi ca || śibīn ikṣvākumukhyāṃś ca trigartān saindhavān api || jaghānātirathaḥ saṃkhye bāṇagocaram āgatān || sāditāḥ pratyadṛśyanta bahavaḥ savyasācinā || sapatākāś ca mātaṅgāḥ sadhvajāś ca mahārathāḥ || pracchādya pṛthivīṃ tasthuḥ sarvam āyodhanaṃ prati || śarīrāṇy aśiraskāni videhāni śirāṃsi ca || śvagṛdhrakaṅkakākolabhāsagomāyuvāyasāḥ || atṛpyaṃs tatra vīrāṇāṃ hatānāṃ māṃsaśoṇitaiḥ ||Jayadratha commands the kings to stand, strike and move quickly; a terrible roar rises in the battle as the armies see Bhima, Arjuna, the twins and Yudhishthira, and the Shibis, Sindhus and Trigartas fall into despair; Bhima, with his iron, gold-adorned mace, charges the king of Sindhu, Kotikashya surrounds Vrikodara with a great array of chariots, but Bhima does not tremble under the rain of shaktis, tomaras and naracas; he kills an elephant with its driver and fourteen foot-soldiers; Arjuna, guarding the way to Sauvira, kills five hundred mountain heroes and then cuts off the bows and heads of twelve Sauviras, striking down the Shibis, Ikshvakus, Trigartas and Saindhavas so that elephants and chariots fall; Yudhishthira kills the king of the Trigartas with a half-moon arrow; Nakula, leaping from his chariot with a sword, cuts off the heads of foot-soldiers, then kills Surata's elephant by severing its trunk at the root; Sahadeva on his chariot brings down elephant-warriors with naracas; Bhima cuts off the head of Kotikashya's charioteer and then kills the king himself with a prasa; the field is covered with headless bodies and heads without bodies, while birds and beasts gorge themselves on the flesh and blood of the heroes.
Traducción

Vaishampayana said: 'King Saindhava urged those kings on: "Stand! Strike! Move quickly around!" Then an even more terrible roar rose in the battle, when the armies saw Bhima, Arjuna, the twins and Yudhishthira. Despair fell upon the Shibis, the Sindhus and the Trigartas when they saw these tigers among men, mighty as tigers. Bhima, seizing his iron mace adorned all over with gold, charged at Saindhava, driven on by time. Then Kotikashya blocked his path and, surrounding Vrikodara with a great array of chariots, led the assault. Many shaktis, tomaras and naracas, hurled by the hands of heroes, rained down on Bhima, but he did not waver. With his mace Bhima slew an elephant together with its driver and fourteen foot-soldiers before the army of Saindhava. Partha, striving to reach Sauvira, slew five hundred mountain heroes, great chariot-warriors, in the front line. The king himself, in a single instant, struck down a hundred of the best and fiercest fighters of Sauvira. Nakula, leaping from his chariot sword in hand, again and again scattered the heads of the foot-soldiers like seeds. Sahadeva, drawing near on his chariot, brought down the elephant-warriors with naracas, like peacocks felled from trees. Then the king of the Trigartas, taking up his bow and descending from his great chariot, slew that king's four horses with his mace. Dharmaraja, son of Kunti, struck him -- who had come near on foot -- in the chest with a half-moon arrow. The hero, his heart pierced, vomiting blood from his mouth, fell facing Partha like a tree with its roots cut. Dharmaraja, with Indrasena as his second, leapt from his chariot and, his horses slain, mounted the great chariot of Sahadeva. Kshemankara and Mahamukha, taking aim at Nakula, rained sharp arrows upon him from both sides like two rainclouds. The son of Madri slew each of them with a single vipatha. Then Surata, king of the Trigartas, standing at the yoke of his chariot, skillfully directed an elephant and knocked the chariot down. Nakula, leaping from it with shield and sword in hand, took his stand on the shaken ground and stood motionless like a mountain. Surata, in fury, sent his finest elephant, trunk raised, to kill Nakula. Nakula, as the elephant circled near him, cut off its trunk together with its tusks at the root with his sword. The elephant, adorned with bells, let out a great roar and, falling head downward, crushed its riders. Having accomplished this great feat, the valiant son of Madri reached the chariot of Bhimasena and found shelter there, a great chariot-warrior. Bhima, in the fray, drawing near to King Kotikashya as he charged, sheared off with a razor-arrow the head of the charioteer urging on the horses. The mighty-armed king did not realize his charioteer was dead, and his horses, left without a driver, scattered in all directions on the field. Then Bhima, the finest of fighters, approaching, slew that king -- turned away, deprived of his driver -- with a strapped prasa. Dhananjaya, with sharp bhallas, cut through the bows and heads of all twelve Sauviras. The great warrior slew in battle the Shibis, the chief Ikshvakus, the Trigartas and the Saindhavas who came within range of his arrows. Many were seen brought down by Savyasachin. Elephants with banners and great chariot-warriors with standards lay covering the earth over the whole field of battle. Headless bodies and heads without bodies covered the ground; dogs, vultures, kankas, crows, bhasas, jackals and vayasas gorged themselves there on the flesh and blood of the fallen heroes.'

Versión

4a4f463b0e05 · publicado 16 jul 2026, 17:27:38 UTC

Disponible enRUEN

Pasa de verso en verso con