Mahābhārata
Vyasa on Time, Grief, and the King's Duty12.26.5-12
10073 / 15823
Mahābhārata · 12.26.5-12
Devanāgarī

न कर्मणा लभ्यते चिन्तया वा; नाप्य् अस्य दाता पुरुषस्य कश् चित् ॥
पर्याययोगाद् विहितं विधात्रा; कालेन सर्वं लभते मनुष्यः ॥
न बुद्धिशास्त्राध्ययनेन शक्यं; प्राप्तुं विशेषैर् मनुजैर् अकाले ॥
मूर्खो ऽपि प्राप्नोति कदा चिद् अर्थान्; कालो हि कार्यं प्रति निर्विशेषः ॥
नाभूतिकाले च फलं ददाति; शिल्पं न मन्त्राश् च तथौषधानि ॥
तान्य् एव कालेन समाहितानि; सिध्यन्ति चेध्यन्ति च भूतिकाले ॥
कालेन शीघ्राः प्रविवान्ति वाताः; कालेन वृष्टिर् जलदान् उपैति ॥
कालेन पद्मोत्पलवज् जलं च; कालेन पुष्यन्ति नगा वनेषु ॥
कालेन कृष्णाश् च सिताश् च रात्र्यः; कालेन चन्द्रः परिपूर्णबिम्बः ॥
नाकालतः पुष्पफलं नगानां; नाकालवेगाः सरितो वहन्ति ॥
नाकालमत्ताः खगपन्नगाश् च; मृगद्विपाः शैलमहाग्रहाश् च ॥
नाकालतः स्त्रीषु भवन्ति गर्भा; नायान्त्य् अकाले शिशिरोष्णवर्षाः ॥
नाकालतो म्रियते जायते वा; नाकालतो व्याहरते च बालः ॥
नाकालतो यौवनम् अभ्युपैति; नाकालतो रोहति बीजम् उप्तम् ॥
नाकालतो भानुर् उपैति योगं; नाकालतो ऽस्तं गिरिम् अभ्युपैति ॥
नाकालतो वर्धते हीयते च; चन्द्रः समुद्रश् च महोर्मिमाली ॥

Transliteración (IAST)

na karmaṇā labhyate cintayā vā; nāpy asya dātā puruṣasya kaś cit ||
paryāyayogād vihitaṃ vidhātrā; kālena sarvaṃ labhate manuṣyaḥ ||
na buddhiśāstrādhyayanena śakyaṃ; prāptuṃ viśeṣair manujair akāle ||
mūrkho 'pi prāpnoti kadā cid arthān; kālo hi kāryaṃ prati nirviśeṣaḥ ||
nābhūtikāle ca phalaṃ dadāti; śilpaṃ na mantrāś ca tathauṣadhāni ||
tāny eva kālena samāhitāni; sidhyanti cedhyanti ca bhūtikāle ||
kālena śīghrāḥ pravivānti vātāḥ; kālena vṛṣṭir jaladān upaiti ||
kālena padmotpalavaj jalaṃ ca; kālena puṣyanti nagā vaneṣu ||
kālena kṛṣṇāś ca sitāś ca rātryaḥ; kālena candraḥ paripūrṇabimbaḥ ||
nākālataḥ puṣpaphalaṃ nagānāṃ; nākālavegāḥ sarito vahanti ||
nākālamattāḥ khagapannagāś ca; mṛgadvipāḥ śailamahāgrahāś ca ||
nākālataḥ strīṣu bhavanti garbhā; nāyānty akāle śiśiroṣṇavarṣāḥ ||
nākālato mriyate jāyate vā; nākālato vyāharate ca bālaḥ ||
nākālato yauvanam abhyupaiti; nākālato rohati bījam uptam ||
nākālato bhānur upaiti yogaṃ; nākālato 'staṃ girim abhyupaiti ||
nākālato vardhate hīyate ca; candraḥ samudraś ca mahormimālī ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
न कर्मणा लभ्यतेna karmaṇā labhyateне действием достигается; не одним поступком обретается
चिन्तया वाcintayā vāили размышлением; или заботой
न अपि अस्य दाताna api asya dātāи не его даритель; нет дающего это
पुरुषस्य कः चित्puruṣasya kaḥ citдля человека кто-либо; какой-либо человек
पर्याय योगात् विहितम्paryāya yogāt vihitamпо соединению очередей назначенное; через смену порядка установленное
विधात्राvidhātrāТворцом; Устроителем
कालेन सर्वम् लभतेkālena sarvam labhateсо временем всё получает; в своё время обретает
मनुष्यःmanuṣyaḥчеловек; смертный
न बुद्धि शास्त्र अध्ययनेनna buddhi śāstra adhyayanenaне разумом и изучением шастр; не учёностью
शक्यम् प्राप्तुम्śakyam prāptumможно достичь; возможно получить
विशेषैः मनुजैः अकालेviśeṣaiḥ manujaiḥ akāleвыдающимися людьми не вовремя; особенными людьми вне срока
मूर्खः अपि प्राप्नोतिmūrkhaḥ api prāpnotiдаже глупец достигает; и неразумный получает
कदा चित् अर्थान्kadā cit arthānкогда-нибудь блага; иногда цели
कालः हि कार्यम् प्रतिkālaḥ hi kāryam pratiвремя ведь относительно дела; для действия время
निर्विशेषःnirviśeṣaḥбез различия; не делает исключений
न अभूति काले चna abhūti kāle caи не в неблагоприятное время; не в срок неудачи
फलम् ददातिphalam dadātiплод даёт; даёт результат
शिल्पम् न मन्त्राः चśilpam na mantrāḥ caни искусство, ни мантры; ни мастерство, ни заклинания
तथा औषधानिtathā auṣadhāniтакже лекарства; и средства исцеления
तानि एव कालेनtāni eva kālenaони же со временем; именно они в должный срок
समाहितानिsamāhitāniсобранные правильно; применённые надлежаще
सिध्यन्ति च एध्यन्ति चsidhyanti ca edhyanti caудаются и возрастают; становятся успешными и крепнут
भूति कालेbhūti kāleво время благополучия; в срок процветания
कालेन शीघ्राःkālena śīghrāḥсо временем быстрые; в свой срок стремительные
प्रविवान्ति वाताःpravivānti vātāḥдуют ветры; начинают веять
कालेन वृष्टिःkālena vṛṣṭiḥсо временем дождь; в должный срок дождь
जलदान् उपैतिjaladān upaitiк облакам приходит; приходит от туч
कालेन पद्म उत्पलवत्kālena padma utpalavatсо временем как лотосы и кувшинки; в срок подобно водяным цветам
जलम् चjalam caи вода; воды
कालेन पुष्यन्तिkālena puṣyantiсо временем цветут; в свой срок расцветают
नगा वनेषुnagā vaneṣuдеревья в лесах; леса деревьями
कालेन कृष्णाः चkālena kṛṣṇāḥ caсо временем тёмные и; в свой срок тёмные
सिताः च रात्र्यःsitāḥ ca rātryaḥи светлые ночи; и белые ночи
कालेन चन्द्रःkālena candraḥсо временем луна; в свой срок месяц
परिपूर्ण बिम्बःparipūrṇa bimbaḥс полным диском; полным кругом
न अकालताः पुष्प फलम्na akālatāḥ puṣpa phalamне вне времени цветы и плоды; не без срока цветение и плод
नगानाम्nagānāmу деревьев; деревьев
न अकाल वेगाःna akāla vegāḥне вне времени быстрые; не без срока стремительные
सरितः वहन्तिsaritaḥ vahantiреки текут; потоки несутся
न अकाल मत्ताःna akāla mattāḥне вне времени опьянённые; не в неподходящий срок охвачены течкой
खग पन्नगाः चkhaga pannagāḥ caптицы и змеи; птицы и пресмыкающиеся
मृग द्विपाःmṛga dvipāḥолени и слоны; звери и слоны
शैल महा ग्रहाः चśaila mahā grahāḥ caгоры и великие планеты; скалы и небесные тела
न अकालताः स्त्रीषुna akālatāḥ strīṣuне вне времени в женщинах; не без срока у женщин
भवन्ति गर्भाःbhavanti garbhāḥбывают зародыши; возникают беременности
न आयन्ति अकालेna āyanti akāleне приходят не вовремя; не наступают вне срока
शिशिर उष्ण वर्षाःśiśira uṣṇa varṣāḥхолод, жара и дожди; зима, зной и ливни
न अकालतः म्रियतेna akālataḥ mriyateне вне времени умирает; не без срока смерть приходит
जायते वाjāyate vāили рождается; или рождение
न अकालतः व्याहरतेna akālataḥ vyāharateне вне времени говорит; не раньше срока произносит
च बालःca bālaḥи ребёнок; младенец
न अकालतः यौवनम्na akālataḥ yauvanamне вне времени юность; не без срока молодость
अभ्युपैतिabhyupaitiприходит; наступает
न अकालतः रोहतिna akālataḥ rohatiне вне времени прорастает; не раньше срока всходит
बीजम् उप्तम्bījam uptamпосеянное семя; семя, брошенное в землю
न अकालतः भानुःna akālataḥ bhānuḥне вне времени солнце; не без срока светило
उपैति योगम्upaiti yogamдостигает соединения; входит в свой ход
न अकालतः अस्तम्na akālataḥ astamне вне времени закат; не раньше срока заход
गिरिम् अभ्युपैतिgirim abhyupaitiк горе приходит; достигает горы
न अकालतः वर्धतेna akālataḥ vardhateне вне времени растёт; не без срока увеличивается
हीयते चhīyate caи уменьшается; и убывает
चन्द्रः समुद्रः चcandraḥ samudraḥ caлуна и океан; месяц и море
महा ऊर्मि मालीmahā ūrmi mālīс гирляндой великих волн; увенчанный большими волнами
Traducción

Вьяса сказал: «Человек получает всё в своё время, по порядку смен, установленному Творцом; это не достигается одним действием или заботой, и никто иной не является дарителем этого человеку. Ни разумом, ни изучением шастр даже выдающиеся люди не могут получить плод вне срока; иногда и глупец достигает благ, ибо время не делает исключений в отношении дела. В неблагоприятный срок ни искусство, ни мантры, ни лекарства не дают плода; те же самые средства, правильно применённые в срок процветания, становятся успешными и возрастают. В своё время дуют стремительные ветры, в своё время дождь приходит из облаков; в своё время воды покрываются лотосами и кувшинками, и в лесах цветут деревья. В своё время бывают тёмные и светлые ночи, в своё время луна становится полнодиской; не вне срока у деревьев появляются цветы и плоды, и не вне срока быстрые реки несут свои воды. Не вне времени приходят в возбуждение птицы, змеи, звери, слоны, горы и великие светила; не вне времени у женщин возникает беременность, и не вне времени приходят холод, жара и дожди. Никто не умирает и не рождается вне срока; ребёнок не начинает говорить вне срока, юность не наступает вне срока, и посеянное семя не прорастает вне срока. Не вне срока солнце входит в свой ход и достигает горы заката; не вне срока растут и убывают луна и океан, увенчанный великими волнами».

Versión

1c85fa470c1e · publicado 20 jun 2026, 15:59:17 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con