Mahābhārata
The Essence of Royal Protection12.58.5-12
10211 / 15823
Mahābhārata · 12.58.5-12
Devanāgarī

चारश् च प्रणिधिश् चैव काले दानम् अमत्सरः ॥
युक्त्यादानं न चादानम् अयोगेन युधिष्ठिर ॥
सतां संग्रहणं शौर्यं दाक्ष्यं सत्यं प्रजाहितम् ॥
अनार्जवैर् आर्जवैश् च शत्रुपक्षस्य भेदनम् ॥
साधूनाम् अपरित्यागः कुलीनानां च धारणम् ॥
निचयश् च निचेयानां सेवा बुद्धिमताम् अपि ॥
बलानां हर्षणं नित्यं प्रजानाम् अन्ववेक्षणम् ॥
कार्येष्व् अखेदः कोशस्य तथैव च विवर्धनम् ॥
पुरगुप्तिर् अविश्वासः पौरसंघातभेदनम् ॥
केतनानां च जीर्णानाम् अवेक्षा चैव सीदताम् ॥
द्विविधस्य च दण्डस्य प्रयोगः कालचोदितः ॥
अरिमध्यस्थमित्राणां यथावच् चान्ववेक्षणम् ॥
उपजापश् च भृत्यानाम् आत्मनः परदर्शनात् ॥
अविश्वासः स्वयं चैव परस्याश्वासनं तथा ॥
नीतिधर्मानुसरणं नित्यम् उत्थानम् एव च ॥
रिपूणाम् अनवज्ञानं नित्यं चानार्यवर्जनम् ॥

Transliteración (IAST)

cāraś ca praṇidhiś caiva kāle dānam amatsaraḥ ||
yuktyādānaṃ na cādānam ayogena yudhiṣṭhira ||
satāṃ saṃgrahaṇaṃ śauryaṃ dākṣyaṃ satyaṃ prajāhitam ||
anārjavair ārjavaiś ca śatrupakṣasya bhedanam ||
sādhūnām aparityāgaḥ kulīnānāṃ ca dhāraṇam ||
nicayaś ca niceyānāṃ sevā buddhimatām api ||
balānāṃ harṣaṇaṃ nityaṃ prajānām anvavekṣaṇam ||
kāryeṣv akhedaḥ kośasya tathaiva ca vivardhanam ||
puraguptir aviśvāsaḥ paurasaṃghātabhedanam ||
ketanānāṃ ca jīrṇānām avekṣā caiva sīdatām ||
dvividhasya ca daṇḍasya prayogaḥ kālacoditaḥ ||
arimadhyasthamitrāṇāṃ yathāvac cānvavekṣaṇam ||
upajāpaś ca bhṛtyānām ātmanaḥ paradarśanāt ||
aviśvāsaḥ svayaṃ caiva parasyāśvāsanaṃ tathā ||
nītidharmānusaraṇaṃ nityam utthānam eva ca ||
ripūṇām anavajñānaṃ nityaṃ cānāryavarjanam ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
चारः च प्रणिधिः च एवcāraḥ ca praṇidhiḥ ca evaшпион и тайный агент именно; разведка и наблюдение
काले दानम् अमत्सरःkāle dānam amatsaraḥвовремя дар, независть; своевременная щедрость
युक्त्या आदानम्yuktyā ādānamвзимание по правилу; правильный сбор
न च आदानम् अयोगेनna ca ādānam ayogenaи не взимание неправильно; не незаконный сбор
युधिष्ठिरyudhiṣṭhiraЮдхиштхира; о Юдхиштхира
सताम् संग्रहणम् शौर्यम्satām saṃgrahaṇam śauryamсобирание добрых, доблесть; привлечение достойных
दाक्ष्यम् सत्यम् प्रजा हितम्dākṣyam satyam prajā hitamумелость, истина, благо подданных; польза народа
अनार्जवैः आर्जवैः चanārjavaiḥ ārjavaiḥ caнепрямыми и прямыми средствами; хитростью и прямотой
शत्रु पक्षस्य भेदनम्śatru pakṣasya bhedanamразделение стороны врага; раскол противников
साधूनाम् अपरित्यागःsādhūnām aparityāgaḥнеоставление благих; не бросать достойных
कुलीनानाम् च धारणम्kulīnānām ca dhāraṇamи поддержка родовитых; сохранение благородных
निचयः च निचेयानाम्nicayaḥ ca niceyānāmи накопление накопляемого; сбор запасов
सेवा बुद्धिमताम् अपिsevā buddhimatām apiи служение мудрым; почитание разумных
बलानाम् हर्षणम् नित्यम्balānām harṣaṇam nityamпостоянное воодушевление войск; ободрение сил
प्रजानाम् अन्ववेक्षणम्prajānām anvavekṣaṇamнаблюдение за подданными; попечение о людях
कार्येषु अखेदः कोशस्यkāryeṣu akhedaḥ kośasyaнеутомимость в делах казны; труд в финансах
तथा एव च विवर्धनम्tathā eva ca vivardhanamи также её увеличение; рост казны
पुर गुप्तिः अविश्वासःpura guptiḥ aviśvāsaḥохрана города, недоверие; защита столицы
पौर संघात भेदनम्paura saṃghāta bhedanamразделение объединений горожан; раскол опасных групп
केतनानाम् च जीर्णानाम्ketanānām ca jīrṇānāmи зданий обветшавших; старых сооружений
अवेक्षा च एव सीदताम्avekṣā ca eva sīdatāmи осмотр падающих; надзор за рушащимися
द्विविधस्य च दण्डस्यdvividhasya ca daṇḍasyaи двухвидного наказания; двух форм кары
प्रयोगः काल चोदितःprayogaḥ kāla coditaḥприменение, побуждённое временем; своевременное применение
अरि मध्यस्थ मित्राणाम्ari madhyastha mitrāṇāmврагов, нейтральных, друзей; трёх сторон
यथावत् च अन्ववेक्षणम्yathāvat ca anvavekṣaṇamи надлежащее наблюдение; правильная оценка
उपजापः च भृत्यानाम्upajāpaḥ ca bhṛtyānāmи тайное склонение слуг; подкуп служащих
आत्मनः पर दर्शनात्ātmanaḥ para darśanātсвоих из-за чужого наблюдения; видя чужую сторону
अविश्वासः स्वयम् च एवaviśvāsaḥ svayam ca evaи недоверие самому также; личная осторожность
परस्य आश्वासनम् तथाparasya āśvāsanam tathāи внушение доверия другому; успокоение противника
नीति धर्म अनुसरणम्nīti dharma anusaraṇamследование дхарме политики; идти путём нити
नित्यम् उत्थानम् एव चnityam utthānam eva caи постоянное усилие именно; непрерывная деятельность
रिपूणाम् अनवज्ञानम्ripūṇām anavajñānamнепрезрение врагов; не недооценивать врагов
नित्यम् च अनार्य वर्जनम्nityam ca anārya varjanamи всегда избегание неблагородных; отстранение недостойных
Traducción

«Это шпионы и тайные агенты; своевременный дар и отсутствие зависти; взимание по правилу, а не незаконный сбор, Юдхиштхира; привлечение достойных, доблесть, умелость, истина и благо подданных; раскол стороны врага прямыми и непрямыми средствами; неоставление благих и поддержка родовитых; накопление того, что следует накопить, и служение мудрым; постоянное воодушевление войск, наблюдение за подданными, неутомимость в делах казны и её увеличение; охрана города, осторожное недоверие, разделение опасных объединений горожан; осмотр старых и рушащихся сооружений; своевременное применение двух видов наказания; надлежащая оценка врагов, нейтральных и друзей; тайное склонение слуг, личная осторожность перед чужим наблюдением и внушение доверия противнику; следование дхарме политики, постоянное усилие, недооценивание врагов и неизменное избегание неблагородных».

Versión

cbdd1edd343a · publicado 20 jun 2026, 17:55:57 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con