Sanat-kumāra
स्वयूथवेष्टितं रम्यं बटुकं दक्षिणेऽर्चयेत् ॥ असिशूलकपालानि डमरुं दधतं करैः
कृष्णं दिगंबरं क्रूरं क्षेत्रपालं च पश्चिमे ॥ कपालं डमरुं पाशं लिंगं शंबिभ्रतीं करैः
अध्याकन्या रक्तवस्त्रा योगिनीरुत्तरे यजेत् ॥ अक्षोभ्यं प्रयजेन्मूर्ध्नि देव्या मंत्रऋषिं शुभम्
अक्षोभ्यं वस्त्रपुष्पं च प्रतीच्छानवल्लभा ॥ अक्षोभ्यपूजने मंत्रः षट्कोगकम्
वैराचनं चामिताभं पद्मनाभिभिधं तथा ॥ शंखं पांडुरसंज्ञं च दिग्दलेषु प्रपूजयेत्
लाभकां मानकां चैव पांडुरां तारकां तथा ॥ विदिग्गताब्जपत्रेषु पूजयेदिष्टसिद्धये
बिंदुनामादिवर्णाद्याः संबुद्ध्यंतास्तथाभिधाः ॥ व्रजपुष्पं प्रतीच्छाग्निप्रियांताः प्रणवादिकाः
वैराचनादि पूजायां मनवः परिकीर्तिताः ॥ भूधरश्च चतुर्द्वार्षु पद्मांतकयमांतकौ
विद्यांतकाभिधः पश्चान्नरांतक इमान्यजेत् ॥ शक्रादींश्चैव वज्रादीन्प्रजपेत्तदनंतरम्
एवं संपूजयन्देवीं पांडित्यं धनमद्भुतम् ॥ पुत्रान्पौत्राञ्छुभां कीर्तिं लभते जनवश्यताम्
तारो माया श्रीमदकजटे नीलसरस्वती ॥ महोप्रतारे देवासः सनेत्रो गदियुग्मकम्
सर्वदेवपिशाकर्मो दीर्घोग्रिर्मरुसान्मस ॥ अभ्रगुमम जाड्यं च छेदयद्वितयं रमा
मायास्त्राग्निप्रियांतोऽयं द्विपंचाशल्लिपिर्मनुः ॥ अनेन नित्यं पूजतिऽन्वहं देव्यै बलिं हरेत्
एवं सिद्धे मनौ मंत्री प्रयोगान्विदधाति च ॥ जातमात्रस्य बालस्य दिवसत्रितयादधः
svayūthaveṣṭitaṃ ramyaṃ baṭukaṃ dakṣiṇe'rcayet || asiśūlakapālāni ḍamaruṃ dadhataṃ karaiḥ
kṛṣṇaṃ digaṃbaraṃ krūraṃ kṣetrapālaṃ ca paścime || kapālaṃ ḍamaruṃ pāśaṃ liṃgaṃ śaṃbibhratīṃ karaiḥ
adhyākanyā raktavastrā yoginīruttare yajet || akṣobhyaṃ prayajenmūrdhni devyā maṃtraṛṣiṃ śubham
akṣobhyaṃ vastrapuṣpaṃ ca pratīcchānavallabhā || akṣobhyapūjane maṃtraḥ ṣaṭkogakam
vairācanaṃ cāmitābhaṃ padmanābhibhidhaṃ tathā || śaṃkhaṃ pāṃḍurasaṃjñaṃ ca digdaleṣu prapūjayet
lābhakāṃ mānakāṃ caiva pāṃḍurāṃ tārakāṃ tathā || vidiggatābjapatreṣu pūjayediṣṭasiddhaye
biṃdunāmādivarṇādyāḥ saṃbuddhyaṃtāstathābhidhāḥ || vrajapuṣpaṃ pratīcchāgnipriyāṃtāḥ praṇavādikāḥ
vairācanādi pūjāyāṃ manavaḥ parikīrtitāḥ || bhūdharaśca caturdvārṣu padmāṃtakayamāṃtakau
vidyāṃtakābhidhaḥ paścānnarāṃtaka imānyajet || śakrādīṃścaiva vajrādīnprajapettadanaṃtaram
evaṃ saṃpūjayandevīṃ pāṃḍityaṃ dhanamadbhutam || putrānpautrāñchubhāṃ kīrtiṃ labhate janavaśyatām
tāro māyā śrīmadakajaṭe nīlasarasvatī || mahopratāre devāsaḥ sanetro gadiyugmakam
sarvadevapiśākarmo dīrghogrirmarusānmasa || abhragumama jāḍyaṃ ca chedayadvitayaṃ ramā
māyāstrāgnipriyāṃto'yaṃ dvipaṃcāśallipirmanuḥ || anena nityaṃ pūjati'nvahaṃ devyai baliṃ haret
evaṃ siddhe manau maṃtrī prayogānvidadhāti ca || jātamātrasya bālasya divasatritayādadhaḥ
«...своею дружиною окружённого, прекрасного Батуку да чтит на юге, держащего руками меч, копьё, череп и барабанчик; чёрного, одетого сторонами света, грозного Кшетрапалу — на западе; держащую руками череп, барабанчик, петлю, знак и благо, «адхьяканью» в красных одеждах, йогинь, — да чтит на севере. Акшобхью да чтит на темени — благого риши мантры богини. «Акшобхьям вастрапушпам пратиччха сваха» — шестислоговая мантра при почитании Акшобхьи. Вайрочану, Амитабху, зовомого Падманабхою, также Шанкху и зовомого Пандурою да чтит на лепестках сторон; Лабхаку, Манаку, Пандуру, также Тараку — на лепестках лотоса в промежуточных сторонах да чтит ради желанного успеха. С бинду и первою буквою имени впереди, с звательным в конце, так зовомые, «враджапушпам пратиччха», с любимою огня в конце, с пранавою вначале — таковы названы мантры при почитании, от Вайрочаны начиная. И Бхудхара; в четырёх вратах — Падмантака и Ямантака, зовомый Видьянтакою, после — Нарантака: этих да чтит, и Шакру с прочими, а «ваджру» и прочих да шепчет вслед за тем. Так чтущий богиню обретает учёность, дивное богатство, сыновей, внуков, благую славу и подвластность людей. «Тара», «майя», «шримад-экаджате», «ниласарасвати», «махопратаре», «деваса» с «нетрою», пара «гади», «сарвадевапишакармо», «диргхогрир марусанмаса», «абхрагу мама», «джадьям» и пара «чхедая», «рама», — эта, с «майею», «астрою» и любимою огня в конце, мантра из пятидесяти двух букв. Ею всегда, изо дня в день, да чтит он и да подносит богине приношение. Так, когда мантра успешна, знаток мантр совершает применения. Только что рождённого младенца, до истечения трёх дней...»
a4f88138afdd · publicado 5 sept 2026, 16:40:53 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Круг почитания здесь выдаёт своё происхождение. На темени поставлен Акшобхья, на лепестках — Вайрочана и Амитабха, у четырёх врат — Падмантака, Ямантака, Видьянтака, Нарантака. Это в точности мандала Тары, какой её знает северная тантра; составитель перенёс её целиком, вместе с именами будд и четырёх гневных стражей, и не стал ничего пояснять.
Потому и Тара названа в начале нисхождением Сарасвати: возведя её к богине речи, свод получил право включить чужой обряд в свой состав. Приём этот в пуранах обычен — своим объявляется то, что и так уже почитается вокруг.
Мантра Ниласарасвати насчитана в пятьдесят два слога — по числу букв азбуки. «Синяя Сарасвати» и здесь остаётся речью: её мантра равна всему набору звуков, из которых речь составлена.