Padma Purāṇa
The Āditya-śayana Vow1.25.1-17
609 / 5781
LinuxPasar páginas
Padma Purāṇa · 1.25.1-17

भीष्म उवाच

Devanāgarī

उपवासेष्वशक्तस्य तदेव फलमिच्छतः । अनभ्यासेन रोगाद्वा किमिष्टं व्रतमुच्यताम्
उपवासेष्वशक्तानां नक्तं भोजनमिष्यते । यस्मिन् व्रते तदप्यत्र श्रूयतां वै व्रतं महत्
आदित्यशयनं नाम यथावच्छंकरार्चनम् । येषु नक्षत्रयोगेषु पुराणज्ञाः प्रचक्षते
यदा हस्तेन सप्तम्यामादित्यस्य दिनं भवेत् । सूर्यस्य चापि संक्रांतिस्तिथिस्सा सार्वकामिकी
उमामहेश्वरस्यार्चामर्चयेत्सूर्यनामभिः । सूर्यार्चा शिवलिंगं च उभयं पूजयेद्यतः
उमापतेरवेश्चापि न भेदः क्वचिदिष्यते । यस्मात्तस्मान्नृपश्रेष्ठ गृहे भानुं समर्चयेत्
हस्तेन सूर्याय नमोऽस्तु पादावर्काय चित्रासु च गुल्फदेशम् । स्वातीषु जंघे पुरुषोत्तमाय धात्रे विशाखासु च जानुदेशम्
तथानुराधासु नमोऽभिपूज्यमूरुद्वयं चैव सहस्रभानोः । ज्येष्ठास्वनंगाय नमोऽस्तु गुह्यमिंद्राय भीमाय कटिं च मूले
पूर्वोत्तराषाढयुगे च नाभिं त्वष्ट्रे नमः सप्ततुरंगमाय । तीक्ष्णांशवे श्रवणे चाथ कुक्षिं पृष्ठं धनिष्ठासु विकर्तनाय
वक्षःस्थलं ध्वांतविनाशनाय जलाधिपर्क्षे प्रतिपूजनीयम् । पूर्वोत्तराभाद्रपदद्वये च बाहू तथा चंडकराय पूज्यौ
साम्नामधीशाय करद्वयं च संपूजनीयं नृप रेवतीषु । नखानि पूज्यानि तथाश्विनीषु नमोऽस्तु सप्ताश्वधुरंधराय
कठोरधाम्ने भरणीषु कंठं दिवाकरायेत्यभिपूजनीयम् । ग्रीवाग्निऋक्षे अधरसंपुटे तु संपूजयेद्धातरि रोहिणीषु
मृगेऽर्चनीया रसना पुरारे रौद्रे तु दंता हरये नमस्ते । नमः सवित्रे इति शंकरस्य नासाभिपूज्या च पुनर्वसौ च
ललाटमंभोरुहवल्लभाय पुष्येऽलकान्वेदशरीरधारिणे । सार्पे च मौलिं विबुधप्रियाय मघासु कर्णाविति पूजनीयौ
पूर्वासु गोब्राह्मणनंदनाय नेत्राणि संपूज्यतमानि शंभोः । अथोत्तराफाल्गुनिभे भ्रुवौ च विश्वेश्वरायेति च पूजनीये
नमोऽस्तु पाशांकुशपद्मशूलकपालसर्पेंदुधनुर्धराय । गयासुरानंगपुरांधकादिविनाशमूलाय नमः शिवाय
इत्यादिकान्यंगानि च पूजयित्वा विश्वेश्वरायेति शिरोऽभिपूज्यम् । अत्रापि भोक्तव्यमतैलमन्नममांसमक्षारमभुक्तशेषम्

Transliteración (IAST)

upavāseṣvaśaktasya tadeva phalamicchataḥ | anabhyāsena rogādvā kimiṣṭaṃ vratamucyatām
upavāseṣvaśaktānāṃ naktaṃ bhojanamiṣyate | yasmin vrate tadapyatra śrūyatāṃ vai vrataṃ mahat
ādityaśayanaṃ nāma yathāvacchaṃkarārcanam | yeṣu nakṣatrayogeṣu purāṇajñāḥ pracakṣate
yadā hastena saptamyāmādityasya dinaṃ bhavet | sūryasya cāpi saṃkrāṃtistithissā sārvakāmikī
umāmaheśvarasyārcāmarcayetsūryanāmabhiḥ | sūryārcā śivaliṃgaṃ ca ubhayaṃ pūjayedyataḥ
umāpateraveścāpi na bhedaḥ kvacidiṣyate | yasmāttasmānnṛpaśreṣṭha gṛhe bhānuṃ samarcayet
hastena sūryāya namo'stu pādāvarkāya citrāsu ca gulphadeśam | svātīṣu jaṃghe puruṣottamāya dhātre viśākhāsu ca jānudeśam
tathānurādhāsu namo'bhipūjyamūrudvayaṃ caiva sahasrabhānoḥ | jyeṣṭhāsvanaṃgāya namo'stu guhyamiṃdrāya bhīmāya kaṭiṃ ca mūle
pūrvottarāṣāḍhayuge ca nābhiṃ tvaṣṭre namaḥ saptaturaṃgamāya | tīkṣṇāṃśave śravaṇe cātha kukṣiṃ pṛṣṭhaṃ dhaniṣṭhāsu vikartanāya
vakṣaḥsthalaṃ dhvāṃtavināśanāya jalādhiparkṣe pratipūjanīyam | pūrvottarābhādrapadadvaye ca bāhū tathā caṃḍakarāya pūjyau
sāmnāmadhīśāya karadvayaṃ ca saṃpūjanīyaṃ nṛpa revatīṣu | nakhāni pūjyāni tathāśvinīṣu namo'stu saptāśvadhuraṃdharāya
kaṭhoradhāmne bharaṇīṣu kaṃṭhaṃ divākarāyetyabhipūjanīyam | grīvāgniṛkṣe adharasaṃpuṭe tu saṃpūjayeddhātari rohiṇīṣu
mṛge'rcanīyā rasanā purāre raudre tu daṃtā haraye namaste | namaḥ savitre iti śaṃkarasya nāsābhipūjyā ca punarvasau ca
lalāṭamaṃbhoruhavallabhāya puṣye'lakānvedaśarīradhāriṇe | sārpe ca mauliṃ vibudhapriyāya maghāsu karṇāviti pūjanīyau
pūrvāsu gobrāhmaṇanaṃdanāya netrāṇi saṃpūjyatamāni śaṃbhoḥ | athottarāphālgunibhe bhruvau ca viśveśvarāyeti ca pūjanīye
namo'stu pāśāṃkuśapadmaśūlakapālasarpeṃdudhanurdharāya | gayāsurānaṃgapurāṃdhakādivināśamūlāya namaḥ śivāya
ityādikānyaṃgāni ca pūjayitvā viśveśvarāyeti śiro'bhipūjyam | atrāpi bhoktavyamatailamannamamāṃsamakṣāramabhuktaśeṣam

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
उपवासेषुupavāseṣuк постам
अशक्तस्यaśaktasyaу неспособного
तत्tatтого
एवevaже
फलम्phalamплода
इच्छतःicchataḥжелающего
अनभ्यासेनanabhyāsenaот непривычки
रोगात्rogātот недуга
वाили
किम्kimкакой
इष्टंiṣṭaṃжеланный
व्रतम्vratamобет
उच्यताम्ucyatāmда будет назван
उपवासेषुupavāseṣuк постам
अशक्तानांaśaktānāṃу неспособных
नक्तंnaktaṃночная
भोजनम्bhojanamтрапеза
इष्यतेiṣyateдопускается
यस्मिन्yasminв котором
व्रतेvrateобете
तत्tatто
अपिapiже
अत्रatraздесь
श्रूयताम्śrūyatāmда будет услышан
वैvaiже
महत्mahatвеликий
आदित्य-शयनंāditya-śayanaṃАдитья-шаяна
नामnāmaпо имени
यथावत्yathāvatкак должно
शंकर-अर्चनम्śaṃkara-arcanamпочитание Шанкары
येषुyeṣuпри каких
नक्षत्र-योगेषुnakṣatra-yogeṣuсочетаниях созвездий
पुराण-ज्ञाःpurāṇa-jñāḥзнатоки пуран
प्रचक्षतेpracakṣateвозвещают
यदाyadāкогда
हस्तेनhastenaс хастою
सप्तम्याम्saptamyāmв седьмой день
आदित्यस्यādityasyaсолнца
दिनंdinaṃдень
भवेत्bhavetслучится
सूर्यस्यsūryasyaсолнца
caи
अपिapiже
संक्रांतिःsaṃkrāṃtiḥпереход
तिथिःtithiḥлунный день
साтот
सार्व-कामिकीsārva-kāmikīдающий все желания
उमा-महेश्वरस्यumā-maheśvarasyaУмы и Махешвары
अर्चाम्arcāmизображение
अर्चयेत्arcayetпусть чтит
सूर्य-नामभिःsūrya-nāmabhiḥименами солнца
सूर्य-अर्चाsūrya-arcāизображение солнца
शिव-लिंगंśiva-liṃgaṃлингам Шивы
उभयंubhayaṃоба
पूजयेत्pūjayetпусть чтит
यतःyataḥпоскольку
उमा-पतेःumā-pateḥсупруга Умы
अवेःaveḥсолнца
naне
भेदःbhedaḥразличие
क्वचित्kvacitнигде
इष्यतेiṣyateпризнаётся
यस्मात् तस्मात्yasmāt tasmātпотому
नृप-श्रेष्ठnṛpa-śreṣṭhaо лучший из царей
गृहेgṛheв доме
भानुंbhānuṃсолнце
समर्चयेत्samarcayetпусть чтит
सूर्यायsūryāyaСурье
नमः अस्तुnamaḥ astuпоклон да будет
पादौpādauстопы
अर्कायarkāyaАрке
चित्रासुcitrāsuпри читре
गुल्फ-देशम्gulpha-deśamлодыжки
स्वातीषुsvātīṣuпри свати
जंघेjaṃgheголени
पुरुष-उत्तमायpuruṣa-uttamāyaВысшему Мужу
धात्रेdhātreДхатару
विशाखासुviśākhāsuпри вишакхе
जानु-देशम्jānu-deśamколени
तथाtathāтакже
अनुराधासुanurādhāsuпри анурадхе
नमःnamaḥпоклон
अभिपूज्यम्abhipūjyamнадлежит чтить
ऊरु-द्वयंūru-dvayaṃоба бедра
चैवcaivaи
सहस्र-भानोःsahasra-bhānoḥТысячелучевого
ज्येष्ठासुjyeṣṭhāsuпри джьештхе
अनंगायanaṃgāyaАнанге
गुह्यम्guhyamтайное
इंद्रायiṃdrāyaИндре
भीमायbhīmāyaБхиме
कटिंkaṭiṃчресла
मूलेmūleпри муле
पूर्व-उत्तर-आषाढ-युगेpūrva-uttara-āṣāḍha-yugeпри обеих ашадхах
नाभिंnābhiṃпупок
त्वष्ट्रेtvaṣṭreТваштару
सप्त-तुरंगमायsapta-turaṃgamāyaСемиконному
तीक्ष्ण-अंशवेtīkṣṇa-aṃśaveОстролучевому
श्रवणेśravaṇeпри шраване
अथathaзатем
कुक्षिंkukṣiṃбока
पृष्ठंpṛṣṭhaṃспину
धनिष्ठासुdhaniṣṭhāsuпри дхаништхе
विकर्तनायvikartanāyaРассекающему
वक्षः-स्थलंvakṣaḥ-sthalaṃгрудь
ध्वांत-विनाशनायdhvāṃta-vināśanāyaГубителю мрака
जल-अधिप-ऋक्षेjala-adhipa-ṛkṣeпри созвездии владыки вод
प्रति-पूजनीयम्prati-pūjanīyamнадлежит чтить
पूर्व-उत्तर-आभाद्रपद-द्वयेpūrva-uttara-ābhādrapada-dvayeпри обеих бхадрападах
बाहूbāhūплечи
चंड-करायcaṃḍa-karāyaЯрорукому
पूज्यौpūjyauнадлежит чтить
साम्नाम्sāmnāmсаманов
अधीशायadhīśāyaВладыке
कर-द्वयंkara-dvayaṃобе руки
संपूजनीयंsaṃpūjanīyaṃнадлежит чтить
नृपnṛpaо царь
रेवतीषुrevatīṣuпри ревати
नखानिnakhāniногти
पूज्यानिpūjyāniнадлежит чтить
अश्विनीषुaśvinīṣuпри ашвини
सप्त-अश्व-धुरं-धरायsapta-aśva-dhuraṃ-dharāyaПравящему семёркою коней
कठोर-धाम्नेkaṭhora-dhāmneСуровому светилу
भरणीषुbharaṇīṣuпри бхарани
कंठंkaṃṭhaṃгорло
दिवा-करायdivā-karāyaТворящему день
इतिitiтак
ग्रीवाgrīvāшея
अग्नि-ऋक्षेagni-ṛkṣeпри созвездии огня
अधर-संपुटेadhara-saṃpuṭeгубы
संपूजयेत्saṃpūjayetпусть чтит
धातरिdhātariпри Дхатаре
रोहिणीषुrohiṇīṣuпри рохини
मृगेmṛgeпри мриге
अर्चनीयाarcanīyāнадлежит чтить
रसनाrasanāязык
पुरारेःpurāreḥВрага твердынь
रौद्रेraudreпри раудре
दंताःdaṃtāḥзубы
हरयेharayeХари
नमःnamaḥпоклон
तेteтебе
सवित्रेsavitreСавитару
शंकरस्यśaṃkarasyaШанкары
नासाnāsāнос
अभिपूज्याabhipūjyāнадлежит чтить
पुनर्-वसौpunar-vasauпри пунарвасу
ललाटम्lalāṭamлоб
अंभोरुह-वल्लभायaṃbhoruha-vallabhāyaВозлюбленному лотоса
पुष्येpuṣyeпри пушье
अलकान्alakānкудри
वेद-शरीर-धारिणेveda-śarīra-dhāriṇeНосящему тело вед
सार्पेsārpeпри ашлеше
मौलिंmauliṃтемя
विबुध-प्रियायvibudha-priyāyaЛюбезному богам
मघासुmaghāsuпри магхе
कर्णौkarṇauуши
पूजनीयौpūjanīyauнадлежит чтить
पूर्वासुpūrvāsuпри пурва-пхальгуни
गो-ब्राह्मण-नंदनायgo-brāhmaṇa-naṃdanāyaРадующему коров и брахманов
नेत्राणिnetrāṇiглаза
संपूज्य-तमानिsaṃpūjya-tamāniдостойнейшие почитания
शंभोःśaṃbhoḥШамбху
उत्तर-फाल्गुनि-भेuttara-phālguni-bheпри уттара-пхальгуни
भ्रुवौbhruvauброви
विश्व-ईश्वरायviśva-īśvarāyaВладыке вселенной
पूजनीयेpūjanīyeнадлежит чтить
पाश-अंकुश-पद्म-शूल-कपाल-सर्प-इंदु-धनुः-धरायpāśa-aṃkuśa-padma-śūla-kapāla-sarpa-iṃdu-dhanuḥ-dharāyaДержащему аркан, стрекало, лотос, трезубец, череп, змею, месяц и лук
गय-असुर-अनंग-पुर-अंधक-आदि-विनाश-मूलायgaya-asura-anaṃga-pura-aṃdhaka-ādi-vināśa-mūlāyaкорню погибели асуры Гаи, Ананги, твердынь, Андхаки и прочих
शिवायśivāyaШиве
इति-आदिकानिiti-ādikāniэти и прочие
अंगानिaṃgāniчлены
पूजयित्वाpūjayitvāпочтив
शिरःśiraḥголову
अत्रatraздесь
अपिapiже
भोक्तव्यम्bhoktavyamнадлежит вкушать
अतैल-अन्नम्ataila-annamпищу без масла
अमांसम्amāṃsamбез мяса
अक्षारम्akṣāramбез щёлочи
अभुक्त-शेषम्abhukta-śeṣamне остатки от чужой трапезы
Traducción

«Тому, кто неспособен к постам — от непривычки или от недуга, — а того же плода желает: какой обет ему желанен, да будет назван». — «У неспособных к постам допускается ночная трапеза; в каком обете это [так], — да будет здесь услышан и тот великий обет.

Есть по имени Адитья-шаяна — как должно почитание Шанкары; при каких сочетаниях созвездий, — то возвещают знатоки пуран. Когда в седьмой день с хастою случится день солнца, а также переход солнца [в новый знак], — тот лунный день даёт все желания. Изображение Умы и Махешвары пусть чтит именами солнца; и изображение солнца, и лингам Шивы — оба пусть чтит, поскольку между супругом Умы и солнцем нигде не признаётся различия. Потому, о лучший из царей, пусть чтит солнце в доме.

При хасте — „Сурье поклон да будет“ — стопы; при читре — „Арке“ — лодыжки; при свати — „Высшему Мужу“ — голени; при вишакхе — „Дхатару“ — колени; так же при анурадхе надлежит чтить поклоном оба бедра Тысячелучевого; при джьештхе — „Ананге поклон да будет“ — тайное; при муле — „Индре, Бхиме“ — чресла; при обеих ашадхах — „Тваштару поклон, Семиконному“ — пупок; при шраване — „Остролучевому“ — бока; при дхаништхе — „Рассекающему“ — спину; при созвездии владыки вод — „Губителю мрака“ — грудь; при обеих бхадрападах надлежит чтить плечи — „Ярорукому“; при ревати — „Владыке саманов“ — обе руки, о царь; при ашвини — ногти: „Поклон да будет Правящему семёркою коней“; при бхарани — „Суровому светилу, Творящему день“ — горло; при созвездии огня — шея; при рохини, при Дхатаре — губы; при мриге надлежит чтить язык Врага твердынь; при раудре — зубы: „Хари, поклон тебе“; „Савитару поклон“ — нос Шанкары, и при пунарвасу; при пушье — „Возлюбленному лотоса“ — лоб, „Носящему тело вед“ — кудри; при ашлеше — „Любезному богам“ — темя; при магхе надлежит чтить уши; при пурва-пхальгуни — „Радующему коров и брахманов“ — глаза, достойнейшие почитания, Шамбху; а при уттара-пхальгуни надлежит чтить брови — „Владыке вселенной“.

„Поклон да будет Держащему аркан, стрекало, лотос, трезубец, череп, змею, месяц и лук; корню погибели асуры Гаи, Ананги, твердынь, Андхаки и прочих — поклон Шиве“. Почтив эти и прочие члены, голову надлежит чтить словами „Владыке вселенной“. И здесь надлежит вкушать пищу без масла, без мяса, без щёлочи и не остатки от чужой трапезы».

Versión

439119d8a403 · publicado 3 sept 2026, 4:13:27 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con