महादेव उवाच
वृषतीर्थं ततो गच्छेत्खण्डतीर्थेति विश्रुतम् । तत्र स्नात्वा दिवं गावो गोलोकं च पुराश्रिताः ॥
खण्डरूपेण धर्मेण या गावो लोकमातरः । शापात्प्रच्यावितास्तेन खण्डतीर्थमथोच्यते ॥
शापो हि लोकमातॄणां गवां कस्य पुराभवत् । कथं लोकात्परिभ्रष्टाः कथं धर्मेण रक्षिताः ॥
पुरा वृषेण गोलोके क्रीडता सह मातृभिः । मुक्तं तथा शकृन्मूत्रं पतितं हरमूर्धनि ॥
ततस्तासां ददौ शापं तेन दोषेण वै हरः । नष्टसंज्ञाः स्वलोकाच्च गावो यास्यथ मेदिनीम् ॥
vṛṣatīrthaṃ tato gacchetkhaṇḍatīrtheti viśrutam | tatra snātvā divaṃ gāvo golokaṃ ca purāśritāḥ ||
khaṇḍarūpeṇa dharmeṇa yā gāvo lokamātaraḥ | śāpātpracyāvitāstena khaṇḍatīrthamathocyate ||
śāpo hi lokamātṝṇāṃ gavāṃ kasya purābhavat | kathaṃ lokātparibhraṣṭāḥ kathaṃ dharmeṇa rakṣitāḥ ||
purā vṛṣeṇa goloke krīḍatā saha mātṛbhiḥ | muktaṃ tathā śakṛnmūtraṃ patitaṃ haramūrdhani ||
tatastāsāṃ dadau śāpaṃ tena doṣeṇa vai haraḥ | naṣṭasaṃjñāḥ svalokācca gāvo yāsyatha medinīm ||
Затем пусть идёт в тиртху Быка, известную как Кхандатиртха: омывшись там, коровы некогда взошли на небо и в Голоку. Коровы, матери миров, были низвергнуты проклятием и сохранены Дхармой в облике Кханды, — потому она и зовётся Кхандатиртхой. «Чьё же проклятие пало некогда на коров, матерей миров? Как были они низринуты из своего мира и как сохранены Дхармой?» — «Некогда бык, резвившийся в Голоке вместе с матерями, испустил навоз и мочу, и они упали на голову Хары. За тот проступок Хара дал им проклятие: «Утратив память, коровы, пойдёте вы из своего мира на землю».
b712fba7f59e · publicado 3 sept 2026, 4:14:00 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Проступок вышел из ничего — бык играл, и вышло по-скотски. Наказаны при этом не он, а коровы; предание не объясняет этой несправедливости и не сглаживает её. Спрашивающая замечает её первой и задаёт два вопроса: чьё проклятие и как сохранены. Второй вопрос важнее — из него следует, что беду кто-то удержал от полного исхода.