Rāmāyaṇa
Рама сообщает Каусалье об изгнании2.17.11-18
385 / 2464
Rāmāyaṇa · 2.17.11-18
Devanāgarī

वृद्धानां धर्मशीलानां राजर्षीणां महात्मनाम् । प्राप्नुह्य् आयुश् च कीर्तिं च धर्मं चोपहितं कुले ॥
सत्यप्रतिज्ञं पितरं राजानं पश्य राघव । अद्यैव हि त्वां धर्मात्मा यौवराज्ये ऽभिषेक्ष्यति ॥
मातरं राघवः किं चित् प्रसार्याञ्जलिम् अब्रवीत् । स स्वभावविनीतश् च गौरवाच् च तदानतः ॥
देवि नूनं न जानीषे महद् भयम् उपस्थितम् । इदं तव च दुःखाय वैदेह्या लक्ष्मणस्य च ॥
चतुर्दश हि वर्षाणि वत्स्यामि विजने वने । मधुमूलफलैर् जीवन् हित्वा मुनिवद् आमिषम् ॥
भरताय महाराजो यौवराज्यं प्रयच्छति । मां पुनर् दण्डकारण्यं विवासयति तापसं ॥
ताम् अदुःखोचितां दृष्ट्वा पतितां कदलीम् इव । रामस् तूत्थापयाम् आस मातरं गतचेतसं ॥
उपावृत्योत्थितां दीनां वडवाम् इव वाहिताम् । पांशुगुण्ठितसर्वाग्नीं विममर्श च पाणिना ॥

Transliteración (IAST)

vṛddhānāṃ dharmaśīlānāṃ rājarṣīṇāṃ mahātmanām | prāpnuhy āyuś ca kīrtiṃ ca dharmaṃ copahitaṃ kule ||
satyapratijñaṃ pitaraṃ rājānaṃ paśya rāghava | adyaiva hi tvāṃ dharmātmā yauvarājye 'bhiṣekṣyati ||
mātaraṃ rāghavaḥ kiṃ cit prasāryāñjalim abravīt | sa svabhāvavinītaś ca gauravāc ca tadānataḥ ||
devi nūnaṃ na jānīṣe mahad bhayam upasthitam | idaṃ tava ca duḥkhāya vaidehyā lakṣmaṇasya ca ||
caturdaśa hi varṣāṇi vatsyāmi vijane vane | madhumūlaphalair jīvan hitvā munivad āmiṣam ||
bharatāya mahārājo yauvarājyaṃ prayacchati | māṃ punar daṇḍakāraṇyaṃ vivāsayati tāpasaṃ ||
tām aduḥkhocitāṃ dṛṣṭvā patitāṃ kadalīm iva | rāmas tūtthāpayām āsa mātaraṃ gatacetasaṃ ||
upāvṛtyotthitāṃ dīnāṃ vaḍavām iva vāhitām | pāṃśuguṇṭhitasarvāgnīṃ vimamarśa ca pāṇinā ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
वृद्धानाम्vṛddhānāmстарших; предков
धर्मशीलानाम्dharmaśīlānāmправедного нрава; приверженных дхарме
राजर्षीणाम्rājarṣīṇāmцарственных риши; царей-мудрецов
महात्मनाम्mahātmanāmвеликих душ; великодушных
प्राप्नुहिprāpnuhiдостигни; получи
आयुः चāyuḥ caи долгую жизнь; жизнь
कीर्तिम् चkīrtim caи славу; и добрую молву
धर्मम् चdharmam caи дхарму; и праведность
उपहितम् कुलेupahitam kuleзаложенную в роду; присущую семье
सत्यप्रतिज्ञम्satyapratijñamверного обещанию; истинного в клятве
पितरम् राजानम्pitaram rājānamотца-царя; царя, твоего отца
पश्य राघवpaśya rāghavaувидь, Рагхава; иди к нему, Рама
अद्य एव हिadya eva hiведь сегодня же; именно сегодня
त्वाम्tvāmтебя; к тебе
धर्मात्माdharmātmāправедный душой; дхармичный
यौवराज्ये अभिषेक्ष्यतिyauvarājye abhiṣekṣyatiпомажет наследником; посвятит в ювараджи
मातरम्mātaramматери; к матери
राघवःrāghavaḥРагхава; Рама
किं चित्kiṃ citнемного; слегка
प्रसार्य अञ्जलिम्prasārya añjalimпротянув сложенные ладони; сложив руки
अब्रवीत्abravītсказал; произнёс
सःsaḥон; тот
स्वभावविनीतः चsvabhāvavinītaḥ caи смиренный по природе; естественно скромный
गौरवात् चgauravāt caи из уважения; также от почтения
तदा आनतःtadā ānataḥтогда склонившийся; в то время наклонённый
देविdeviо царица; о госпожа
नूनम्nūnamвидимо; наверно
न जानीषेna jānīṣeты не знаешь; ты не ведаешь
महत् भयम्mahat bhayamвеликую опасность; большое бедствие
उपस्थितम्upasthitamнаступившую; приблизившуюся
इदम्idamэто; оно
तव च दुःखायtava ca duḥkhāyaи к твоему горю; для твоего страдания
वैदेह्याःvaidehyāḥВайдехи; Ситы
लक्ष्मणस्य चlakṣmaṇasya caи Лакшманы; и для Лакшманы
चतुर्दश हि वर्षाणिcaturdaśa hi varṣāṇiведь четырнадцать лет; четырнадцать годов
वत्स्यामिvatsyāmiбуду жить; стану обитать
विजने वनेvijane vaneв безлюдном лесу; в уединённом лесу
मधुमूलफलैः जीवन्madhumūlaphalaiḥ jīvanживя мёдом, кореньями и плодами; питаясь мёдом, корнями и плодами
हित्वाhitvāоставив; отказавшись от
मुनिवत्munivatкак мудрец; словно отшельник
आमिषम्āmiṣamмясную пищу; плотскую пищу
भरतायbharatāyaБхарате; для Бхараты
महाराजःmahārājaḥвеликий царь; махараджа
यौवराज्यम्yauvarājyamсан наследника; ювараджство
प्रयच्छतिprayacchatiдаёт; передаёт
माम् पुनर्mām punarменя же; а меня
दण्डकारण्यम्daṇḍakāraṇyamв лес Дандака; к Дандаке
विवासयतिvivāsayatiизгоняет; посылает жить вне дома
तापसम्tāpasamкак аскета; в образе подвижника
ताम्tāmеё; ту
अदुःखोचिताम्aduḥkhocitāmне привыкшую к горю; не созданную для страдания
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев; заметив
पतिताम्patitāmупавшую; павшую
कदलीम् इवkadalīm ivaкак банановое дерево; словно ствол банана
रामः तुrāmaḥ tuРама же; Рама тогда
उत्थापयाम् आसutthāpayām āsaподнял; стал поднимать
मातरम्mātaramмать; свою мать
गतचेतसंgatacetasaṃлишившуюся чувств; потерявшую сознание
उपावृत्यupāvṛtyaподойдя; повернувшись к ней
उत्थिताम्utthitāmподнявшуюся; вставшую
दीनाम्dīnāmнесчастную; подавленную
वडवाम् इव वाहिताम्vaḍavām iva vāhitāmкак измученную кобылицу; словно загнанную кобылу
पांशुगुण्ठितसर्वाङ्गीम्pāṃśuguṇṭhitasarvāṅgīmсо всем телом в пыли; полностью покрытую пылью
विममर्श च पाणिनाvimamarśa ca pāṇināи погладил рукой; коснулся рукой
Traducción

Каусалья сказала: «Достигни долгой жизни, славы и дхармы великих царей-мудрецов, праведных старших твоего рода. Иди к своему отцу-царю, верному обещанию, о Рагхава: сегодня же этот праведный царь помажет тебя наследником». Тогда Рама, смиренный по природе и склонённый из уважения, сложил ладони и сказал матери: «О царица, ты, видимо, не знаешь о великой беде, которая наступила. Она принесёт горе тебе, Вайдехи и Лакшмане. Четырнадцать лет я буду жить в безлюдном лесу, как отшельник, питаясь мёдом, кореньями и плодами и отказавшись от обычной пищи. Великий царь отдаёт сан наследника Бхарате, а меня изгоняет в лес Дандака как аскета». Увидев мать, не привыкшую к горю, упавшую словно банановое дерево и лишившуюся чувств, Рама поднял её; когда она, несчастная, поднялась, вся покрытая пылью, как измученная кобылица, он коснулся её рукой.

Versión

adddba5756e4 · publicado 22 jun 2026, 0:00:00 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con