Rāmāyaṇa
Рама покидает Айодхью на колеснице Сумантры2.35.1-8
458 / 2464
Rāmāyaṇa · 2.35.1-8
Devanāgarī

अथ रामश् च सीता च लक्ष्मणश् च कृताञ्जलिः । उपसंगृह्य राजानं चक्रुर् दीनाः प्रदक्षिणम् ॥
तं चापि समनुज्ञाप्य धर्मज्ञः सीतया सह । राघवः शोकसंमूढो जननीम् अभ्यवादयत् ॥
अन्वक्षं लक्ष्मणो भ्रातुः कौसल्याम् अभ्यवादयत् । अथ मातुः सुमित्राया जग्राह चरणौ पुनः ॥
तं वन्दमानं रुदती माता सौमित्रिम् अब्रवीत् । हितकामा महाबाहुं मूर्ध्न्य् उपाघ्राय लक्ष्मणम् ॥
सृष्टस् त्वं वनवासाय स्वनुरक्तः सुहृज्जने । रामे प्रमादं मा कार्षीः पुत्र भ्रातरि गच्छति ॥
व्यसनी वा समृद्धो वा गतिर् एष तवानघ । एष लोके सतां धर्मो यज् ज्येष्ठवशगो भवेत् ॥
इदं हि वृत्तम् उचितं कुलस्यास्य सनातनम् । दानं दीक्षा च यज्ञेषु तनुत्यागो मृधेषु च ॥
रामं दशरथं विद्धि मां विद्धि जनकात्मजाम् । अयोध्याम् अटवीं विद्धि गच्छ तात यथासुखम् ॥

Transliteración (IAST)

atha rāmaś ca sītā ca lakṣmaṇaś ca kṛtāñjaliḥ | upasaṃgṛhya rājānaṃ cakrur dīnāḥ pradakṣiṇam ||
taṃ cāpi samanujñāpya dharmajñaḥ sītayā saha | rāghavaḥ śokasaṃmūḍho jananīm abhyavādayat ||
anvakṣaṃ lakṣmaṇo bhrātuḥ kausalyām abhyavādayat | atha mātuḥ sumitrāyā jagrāha caraṇau punaḥ ||
taṃ vandamānaṃ rudatī mātā saumitrim abravīt | hitakāmā mahābāhuṃ mūrdhny upāghrāya lakṣmaṇam ||
sṛṣṭas tvaṃ vanavāsāya svanuraktaḥ suhṛjjane | rāme pramādaṃ mā kārṣīḥ putra bhrātari gacchati ||
vyasanī vā samṛddho vā gatir eṣa tavānagha | eṣa loke satāṃ dharmo yaj jyeṣṭhavaśago bhavet ||
idaṃ hi vṛttam ucitaṃ kulasyāsya sanātanam | dānaṃ dīkṣā ca yajñeṣu tanutyāgo mṛdheṣu ca ||
rāmaṃ daśarathaṃ viddhi māṃ viddhi janakātmajām | ayodhyām aṭavīṃ viddhi gaccha tāta yathāsukham ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
अथathaзатем; после этого
रामः चrāmaḥ caи Рама; Рама также
सीता चsītā caи Сита; Сита также
लक्ष्मणः चlakṣmaṇaḥ caи Лакшмана; Лакшмана также
कृताञ्जलिःkṛtāñjaliḥсо сложенными ладонями; сложив руки
उपसंगृह्यupasaṃgṛhyaпочтительно обойдя; приблизившись с поклоном
राजानम्rājānamцаря; Дашаратху
चक्रुःcakruḥсовершили; сделали
दीनाःdīnāḥскорбные; подавленные
प्रदक्षिणम्pradakṣiṇamобход по правую руку; почтительный обход
तम् च अपिtam ca apiи его также; и у него
समनुज्ञाप्यsamanujñāpyaполучив разрешение; попросив отпуска
धर्मज्ञःdharmajñaḥзнаток дхармы; знающий долг
सीतया सहsītayā sahaвместе с Ситой; с Ситой
राघवःrāghavaḥРагхава; Рама
शोकसंमूढःśokasaṃmūḍhaḥсмятённый скорбью; потрясённый горем
जननीम्jananīmматери; к матери
अभ्यवादयत्abhyavādayatпоклонился; почтил
अन्वक्षम्anvakṣamследом; сразу после
लक्ष्मणःlakṣmaṇaḥЛакшмана; царевич Лакшмана
भ्रातुःbhrātuḥбрата; за братом
कौसल्याम्kausalyāmКаусалье; царице Каусалье
अभ्यवादयत्abhyavādayatпоклонился; почтил
अथathaзатем; после этого
मातुः सुमित्रायाःmātuḥ sumitrāyāḥматери Сумитры; у своей матери Сумитры
जग्राहjagrāhaвзял; коснулся
चरणौcaraṇauдвух стоп; ног
पुनःpunaḥснова; затем
तम् वन्दमानम्tam vandamānamего кланяющегося; когда он поклонялся
रुदतीrudatīплачущая; рыдающая
माताmātāмать; Сумитра
सौमित्रिम्saumitrimСаумитри; Лакшмане
अब्रवीत्abravītсказала; произнесла
हितकामाhitakāmāжелающая блага; стремящаяся к пользе
महाबाहुम्mahābāhumдлиннорукого; могучерукого
मूर्ध्नि उपाघ्रायmūrdhni upāghrāyaпоцеловав в голову; обоняв голову
लक्ष्मणम्lakṣmaṇamЛакшману; сына Лакшману
सृष्टः त्वम्sṛṣṭaḥ tvamты создан; ты предназначен
वनवासायvanavāsāyaдля лесной жизни; для изгнания в лес
स्वनुरक्तःsvanuraktaḥглубоко привязанный; преданный
सुहृज्जनेsuhṛjjaneк близким людям; к родным
रामेrāmeв отношении Рамы; к Раме
प्रमादम्pramādamнебрежность; ошибку
मा कार्षीःmā kārṣīḥне совершай; не допускай
पुत्रputraо сын; сын мой
भ्रातरि गच्छतिbhrātari gacchatiкогда брат идёт; при уходящем брате
व्यसनी वाvyasanī vāбудь он в беде; страдающий ли
समृद्धः वाsamṛddhaḥ vāили процветающий; богатый ли
गतिः एषःgatiḥ eṣaḥон твоя опора; он твой путь
तवtavaтвоя; для тебя
अनघanaghaо безупречный; безгрешный
एषःeṣaḥэто; таков
लोकेlokeв мире; среди людей
सताम् धर्मःsatām dharmaḥдхарма благородных; долг достойных
यत्yatчто; когда
ज्येष्ठवशगःjyeṣṭhavaśagaḥпод властью старшего; следующий старшему
भवेत्bhavetдолжен быть; становится
इदम् हिidam hiведь это; именно это
वृत्तम्vṛttamповедение; обычай
उचितम्ucitamподобающее; надлежащее
कुलस्य अस्यkulasya asyaэтого рода; этой династии
सनातनम्sanātanamвечное; древнее
दानम्dānamдарение; щедрость
दीक्षा चdīkṣā caи посвящение; обет также
यज्ञेषुyajñeṣuв жертвоприношениях; на жертвенных обрядах
तनुत्यागःtanutyāgaḥоставление тела; жертва жизнью
मृधेषु चmṛdheṣu caи в битвах; на сражениях
रामम्rāmamРаму; в Раме
दशरथम् विद्धिdaśaratham viddhiзнай Дашаратхой; считай Дашаратхой
माम् विद्धिmām viddhiзнай меня; считай меня
जनकात्मजाम्janakātmajāmдочерью Джанаки; Ситой
अयोध्याम्ayodhyāmАйодхью; город Айодхью
अटवीम् विद्धिaṭavīm viddhiзнай лесом; считай чащей
गच्छgacchaиди; отправляйся
तातtātaсынок; дорогой
यथासुखम्yathāsukhamкак тебе благо; со спокойным сердцем
Traducción

Затем Рама, Сита и Лакшмана, сложив ладони, скорбно обошли царя по правую руку. Получив у него разрешение, Рагхава, знаток дхармы, вместе с Ситой, потрясённый горем, поклонился матери. Следом за братом Лакшмана поклонился Каусалье, а затем снова припал к стопам своей матери Сумитры. Когда Саумитри кланялся, плачущая мать, желая ему блага, поцеловала могучерукого Лакшману в голову и сказала: «Сын мой, ты предназначен для лесной жизни, потому что предан близким. Не допускай небрежности к Раме, когда твой брат уходит. В беде он или в процветании, о безупречный, он твоя опора. Такова в мире дхарма благородных: быть во власти старшего. Это древний и подобающий обычай нашего рода: щедрость, посвящение в жертвоприношениях и готовность отдать тело в битве. Считай Раму Дашаратхой, считай меня Ситой, считай Айодхью лесом. Иди, сынок, со спокойным сердцем».

Versión

c8b999000176 · publicado 22 jun 2026, 0:00:00 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con