Īśvara
सिंधुश्च पुरुषश्चैव सरयूश्च महानदी ॥ ताम्रारुणा चारुभागा वितस्ता कौशिकी तथा
पुण्या सरस्वती कोका नर्मदा बाहुदा तथा ॥ शतद्रूश्च विपाशा च गंडकी च सरिद्वरा
गोदावरी च वेणी च तापी च सरिदुत्तमा ॥ करतोया स शीता च तथा चीरवती नदी
नंदा च परनन्दा च तथा चर्मण्वती नदी ॥ पर्णाशा दैविका चैव वितस्ता च तथापरा
सिंधुश्च पुरुषश्चैव प्रभासः सोम एव च ॥ लोहितश्चाययुस्तत्र गंगासागर एव च
अन्यानि चापि मेदिन्यां तीर्थान्यायतनानि च
निजस्वरूपेणाजग्मुस्तत्र पुण्यान्यनेकशः ॥ उपागतानि चेन्द्रस्य नियोगादुत्तमं गिरिम्
शैलोत्तमो महामेरुः कैलासो गन्धमादनः ॥ हिमवान्हेमकूटश्च निषधश्च महागिरिः
विन्ध्यो महेन्द्रः सह्यश्च मलयो दर्दुरस्तथा ॥ माल्यवांश्चित्रकूटश्च तथा द्रोणः शिलोच्चयः
श्रीपर्वतो लतावेष्टः पारियात्रश्च शैलराट् ॥ आगताः सर्व एवैते शैलेन्द्राः काननौकसः
सर्वे यज्ञाः सर्वविद्या वेदाश्चत्वार एव च ॥ धर्मः सत्यं दमः स्वर्गः कपिलश्च महानृषिः
वासुकिश्च महाभागश्चामृताशी भुजङ्गराट् ॥ ज्वलत्फणासहस्रेण अनन्तश्च धराधरः
siṃdhuśca puruṣaścaiva sarayūśca mahānadī || tāmrāruṇā cārubhāgā vitastā kauśikī tathā
puṇyā sarasvatī kokā narmadā bāhudā tathā || śatadrūśca vipāśā ca gaṃḍakī ca saridvarā
godāvarī ca veṇī ca tāpī ca sariduttamā || karatoyā sa śītā ca tathā cīravatī nadī
naṃdā ca paranandā ca tathā carmaṇvatī nadī || parṇāśā daivikā caiva vitastā ca tathāparā
siṃdhuśca puruṣaścaiva prabhāsaḥ soma eva ca || lohitaścāyayustatra gaṃgāsāgara eva ca
anyāni cāpi medinyāṃ tīrthānyāyatanāni ca
nijasvarūpeṇājagmustatra puṇyānyanekaśaḥ || upāgatāni cendrasya niyogāduttamaṃ girim
śailottamo mahāmeruḥ kailāso gandhamādanaḥ || himavānhemakūṭaśca niṣadhaśca mahāgiriḥ
vindhyo mahendraḥ sahyaśca malayo dardurastathā || mālyavāṃścitrakūṭaśca tathā droṇaḥ śiloccayaḥ
śrīparvato latāveṣṭaḥ pāriyātraśca śailarāṭ || āgatāḥ sarva evaite śailendrāḥ kānanaukasaḥ
sarve yajñāḥ sarvavidyā vedāścatvāra eva ca || dharmaḥ satyaṃ damaḥ svargaḥ kapilaśca mahānṛṣiḥ
vāsukiśca mahābhāgaścāmṛtāśī bhujaṅgarāṭ || jvalatphaṇāsahasreṇa anantaśca dharādharaḥ
И Синдху, и Пуруша, и Сараю, великая река, Тамра, Аруна, Чарубхага, Витаста, Каушики также; святая Сарасвати, Кока, Нармада, Бахуда также; и Шатадру, и Випаша, и Гандаки, лучшая из рек; Годавари, и Вени, и Тапи, лучшая из рек; Каратоя, она, и Шита, также река Чиравати; и Нанда, и Парананда, также река Чарманвати, Парнаша и Дайвика, и Витаста, и другая; и Синдху, и Пуруша, Прабхаса и Сома, и Лохита пришли туда, Ганга и Океан. И иные на земле тиртхи и святилища в собственном облике пришли туда, святые, многие, прибывшие по повелению Индры на высшую гору. Лучшая из гор, великая Меру, Кайласа, Гандхамадана, Хималай и Хемакута, и Нишадха, великая гора, Виндхья, Махендра и Сахья, Малая, Дардура также, Мальяван и Читракута, также Дрона, гряда скал, Шрипарвата, Лативешта и Париятра, царь гор, — пришли все именно эти владыки гор, в лесах живущие. Все жертвы, все знания, и Веды четыре, Закон, Правда, Обуздание, Небо и Капила, великий риши; и Васуки, великий долею, амриту вкушающий, царь змеев, с тысячей пылающих капюшонов, и Ананта, землю держащий.
a8760a8ea145 · publicado 4 sept 2026, 16:31:18 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Реки и горы приходят «в собственном облике» — не течения и не камень, а живые существа со своим именем и лицом.
Среди пришедших названы святилища и тиртхи. Место паломничества само отправляется в паломничество — забавный и точный оборот.
В том же ряду идут Веды, Обуздание и Небо. Мир здесь не делится на вещи и понятия: всё, что есть, может прийти и встать рядом.