brāhmaṇa uvāca
अयं जनो नाम चलन् पृथिव्यां यः पार्थिवः पार्थिव कस्य हेतोः
तस्यापि चाङ्घ्र्योर् अधि गुल्फ-जङ्घा- जानूरु-मध्योर-शिरोधरांसाः
अंसे ऽधि दार्वी शिबिका च यस्यां सौवीर-राजेत्य् अपदेश आस्ते
यस्मिन् भवान् रूढ-निजाभिमानो राजास्मि सिन्धुष्व् इति दुर्मदान्धः
ayaṃ jano nāma calan pṛthivyāṃ yaḥ pārthivaḥ pārthiva kasya hetoḥ
tasyāpi cāṅghryor adhi gulpha-jaṅghā- jānūru-madhyora-śirodharāṃsāḥ
aṃse 'dhi dārvī śibikā ca yasyāṃ sauvīra-rājety apadeśa āste
yasmin bhavān rūḍha-nijābhimāno rājāsmi sindhuṣv iti durmadāndhaḥ
Брахман сказал: «Этот «человек», что ходит по земле, — он землян, о земной владыка; ради чего же? И у него над стопами — лодыжки, голени, колени, бёдра, поясница, грудь, шея, плечи; а на плечах деревянный паланкин, и в нём пребывает обозначение «царь Саувиры», — в котором ты, с укоренившимся самомнением, ослеплён дурным хмелем: «я царь в Синдху».
c73ffe3351c8 · प्रकाशित 14 अग॰ 2026, 3:00:00 pm UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Разбор идёт снизу вверх, ступенька за ступенькой, и на каждой оказывается всё то же вещество: земля, лодыжки, колени, плечи, дерево. А наверху, в паланкине, обнаруживается не человек, а обозначение.
Ападеша — «обозначение, наименование». Не «царь» сидит в паланкине, а слово.
Партхива партхивах — «земной у земного». Игра одним словом: и подданный из земли, и владыка земли, и оба земляные.