भविष्यपुराण
Duties Among Co-Wives1.14.28-32
142 / 3103
Linuxपन्ने पलटें
भविष्यपुराण · 1.14.28-32
देवनागरी

सापि ज्येष्ठापतिं चैव गृहतन्त्रं च सर्वदा । समावर्ज्य गुणैर्धीरा प्रागवस्थां न विस्मरेत्
न सौभाग्यमदं कुर्यान्न चौद्धत्यादिविक्रियाम् । नितरामानतिं गच्छेत्सदानार्यभयादिव
यथा योग्यतया पत्यौ सौभाग्यमभिवर्धते । स्पर्धयेच्य कुलस्त्रीणां प्रश्रयोपाधिकं तथा
एवमाराध्य भर्तारं तत्कार्येष्वप्रमादिनी । पूज्यानां पूजने नित्यं भृत्यानां भरणेषु च
गुणानामर्जने नित्यं शीलवत्परिरक्षणे । प्रेत्य चेह च निर्द्वन्द्वं सुखमाप्नोत्यनुत्तमम्

लिप्यंतरण (IAST)

sāpi jyeṣṭhāpatiṃ caiva gṛhatantraṃ ca sarvadā | samāvarjya guṇairdhīrā prāgavasthāṃ na vismaret
na saubhāgyamadaṃ kuryānna cauddhatyādivikriyām | nitarāmānatiṃ gacchetsadānāryabhayādiva
yathā yogyatayā patyau saubhāgyamabhivardhate | spardhayecya kulastrīṇāṃ praśrayopādhikaṃ tathā
evamārādhya bhartāraṃ tatkāryeṣvapramādinī | pūjyānāṃ pūjane nityaṃ bhṛtyānāṃ bharaṇeṣu ca
guṇānāmarjane nityaṃ śīlavatparirakṣaṇe | pretya ceha ca nirdvandvaṃ sukhamāpnotyanuttamam

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
सापि ज्येष्ठापतिं चैव गृहतन्त्रं च सर्वदाsāpi jyeṣṭhāpatiṃ caiva gṛhatantraṃ ca sarvadā«„и та, [младшая], склонив к себе достоинствами и старшую, и мужа,; она же старшуюмужа же домоустройство же всегда
समावर्ज्य गुणैर्धीरा प्रागवस्थां न विस्मरेत्samāvarjya guṇairdhīrā prāgavasthāṃ na vismaretи весь домашний порядок, стойкая, да не забудет прежнего своего положения; склонив достоинствами стойкая прежнееположение не пустьзабудет
न सौभाग्यमदं कुर्यान्न चौद्धत्यादिविक्रियाम्na saubhāgyamadaṃ kuryānna cauddhatyādivikriyām«„да не творит опьянения доброй долей и перемены в надменность и прочее,; не добродолиопьянение пустьтворит не надменностипрочегоперемену
नितरामानतिं गच्छेत्सदानार्यभयादिवnitarāmānatiṃ gacchetsadānāryabhayādivaно да склоняется ещё ниже, как бы всегда из страха неблагородства; весьма склонение пустьидёт всегда неблагородствастрахом как
यथा योग्यतया पत्यौ सौभाग्यमभिवर्धतेyathā yogyatayā patyau saubhāgyamabhivardhate«„насколько от годности возрастает у мужа добрая доля,; насколько годностью вмуже добродоля возрастает
स्पर्धयेच्य कुलस्त्रीणां प्रश्रयोपाधिकं तथाspardhayecya kulastrīṇāṃ praśrayopādhikaṃ tathāнастолько же у женщин доброго рода состязание — в большей учтивости; состязание бы родовитыхженщин учтивостьюбольшее так
गुणानामर्जने नित्यं शीलवत्परिरक्षणेguṇānāmarjane nityaṃ śīlavatparirakṣaṇe«„в постоянном стяжании достоинств, в бережении нрава; достоинств стяжании всегда нравабережении
प्रेत्य चेह च निर्द्वन्द्वं सुखमाप्नोत्यनुत्तमम्pretya ceha ca nirdvandvaṃ sukhamāpnotyanuttamamи здесь, и по смерти обретает счастье вне двойственности, наилучшее“; посмерти здесь же внедвойственности счастье обретает наилучшее
अनुवाद

«„И та, младшая, склонив к себе достоинствами и старшую, и мужа, и весь домашний порядок, стойкая, да не забудет прежнего своего положения. Да не творит опьянения доброй долей и перемены в надменность и прочее, но да склоняется ещё ниже, как бы всегда из страха неблагородства. Насколько от годности возрастает у мужа добрая доля, настолько же у женщин доброго рода состязание — в большей учтивости. Так, угодив мужу, не небрежная в его делах, в постоянном почитании чтимых и в содержании домашних, в постоянном стяжании достоинств, в бережении нрава — и здесь, и по смерти обретает счастье вне двойственности, наилучшее“».

अध्याय का पुष्पिका-वाक्य

इति श्रीभविष्ये महापुराणे शतार्द्धसाहस्र्यां संहितायां ब्राह्मे पर्वणि स्त्रीधर्मेषु सपत्नीकर्तव्यवर्णनं नाम चतुर्दशोऽध्यायः

संस्करण

66527b353bdd · प्रकाशित 19 अग॰ 2026, 6:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से