हरिवंश
Джанамеджая спрашивает о нисхождении Вишну как КришныHV 30.53-57
163 / 607
हरिवंश · HV 30.53-57
देवनागरी

इत्य् एतान् पुरुषः सर्वान् सृजंल् लोकान् सनातनान् नैधने ऽस्मिन् कथं लोके नरत्वं विष्णुर् आगतः ॥
एष मे संशयो ब्रह्मन्न् एष मे विस्मयो महान् कथं गतिर् गतिमताम् आपन्नो मानुषीं तनुम् ॥
श्रुतो मे स्वस्य वंशस्य पूर्वजानां च संभवः श्रोतुम् इच्छामि विष्णोस् तु वृष्णीनां च यथाक्रमम् ॥
आश्चर्यं परमं विष्णुर् देवैर् दैत्यैश् च कथ्यते विष्णोर् उत्पत्तिम् आश्चर्यं ममाचक्ष्व महामुने ॥
एतद् आश्चर्यम् आख्यानं कथयस्व सुखावहम् प्रख्यातबलवीर्यस्य विष्णोर् अमिततेजसः कर्मणाश्चर्यभूतस्य विष्णोस् तत्त्वम् इहोच्यताम् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

ity etān puruṣaḥ sarvān sṛjaṃl lokān sanātanān naidhane 'smin kathaṃ loke naratvaṃ viṣṇur āgataḥ ||
eṣa me saṃśayo brahmann eṣa me vismayo mahān kathaṃ gatir gatimatām āpanno mānuṣīṃ tanum ||
śruto me svasya vaṃśasya pūrvajānāṃ ca saṃbhavaḥ śrotum icchāmi viṣṇos tu vṛṣṇīnāṃ ca yathākramam ||
āścaryaṃ paramaṃ viṣṇur devair daityaiś ca kathyate viṣṇor utpattim āścaryaṃ mamācakṣva mahāmune ||
etad āścaryam ākhyānaṃ kathayasva sukhāvaham prakhyātabalavīryasya viṣṇor amitatejasaḥ karmaṇāścaryabhūtasya viṣṇos tattvam ihocyatām ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
इत्य् एतान् पुरुषः सर्वान्ity etān puruṣaḥ sarvānтак этот Пуруша всех этих; так Пуруша все эти
सृजंल् लोकान् सनातनान्sṛjaṃl lokān sanātanānсоздавая вечные миры; творя извечные миры
नैधने ऽस्मिन् कथं लोकेnaidhane 'smin kathaṃ lokeв этом смертном мире как; как в этом мире гибели
नरत्वं विष्णुर् आगतःnaratvaṃ viṣṇur āgataḥВишну пришёл к человеческости; Вишну достиг человеческого состояния
एष मे संशयो ब्रह्मन्न्eṣa me saṃśayo brahmannэто моё сомнение, брахман; вот моё сомнение, о брахман
एष मे विस्मयो महान्eṣa me vismayo mahānэто моё великое удивление; вот моё большое изумление
कथं गतिर् गतिमताम्kathaṃ gatir gatimatāmкак путь идущих; как цель всех движущихся
आपन्नो मानुषीं तनुम्āpanno mānuṣīṃ tanumпринял человеческое тело; обрёл человеческую форму
श्रुतो मे स्वस्य वंशस्यśruto me svasya vaṃśasyaуслышано мной своего рода; я услышал о собственном роде
पूर्वजानां च संभवःpūrvajānāṃ ca saṃbhavaḥи происхождение предков; и о возникновении праотцев
श्रोतुम् इच्छामि विष्णोस् तुśrotum icchāmi viṣṇos tuхочу услышать о Вишну; желаю выслушать о Вишну
वृष्णीनां च यथाक्रमम्vṛṣṇīnāṃ ca yathākramamи о Вришни по порядку; а также о Вришни последовательно
आश्चर्यं परमं विष्णुर्āścaryaṃ paramaṃ viṣṇurвысшее чудо — Вишну; Вишну — величайшее чудо
देवैर् दैत्यैश् च कथ्यतेdevair daityaiś ca kathyateбогами и дайтьями называется; о нём говорят боги и демоны
विष्णोर् उत्पत्तिम् आश्चर्यंviṣṇor utpattim āścaryaṃудивительное рождение Вишну; чудесное явление Вишну
ममाचक्ष्व महामुनेmamācakṣva mahāmuneрасскажи мне, великий мудрец; поведай мне, великий риши
एतद् आश्चर्यम् आख्यानंetad āścaryam ākhyānaṃэто чудесное повествование; этот удивительный рассказ
कथयस्व सुखावहम्kathayasva sukhāvahamрасскажи, приносящее счастье; поведай, дарующее благо
प्रख्यातबलवीर्यस्यprakhyātabalavīryasyaпрославленной силы и доблести; известного мощью и героизмом
विष्णोर् अमिततेजसःviṣṇor amitatejasaḥВишну неизмеримого сияния; Вишну с безмерным блеском
कर्मणाश्चर्यभूतस्यkarmaṇāścaryabhūtasyaставшего чудесным деянием; чьи действия чудесны
विष्णोस् तत्त्वम् इहोच्यताम्viṣṇos tattvam ihocyatāmсущность Вишну пусть будет сказана здесь; пусть здесь будет изложена истина о Вишну
अनुवाद

«Как в этом смертном мире Вишну пришёл к человеческому состоянию? Как цель всех движущихся приняла человеческое тело? Я хочу по порядку услышать о Вишну и о Вришни. О великий мудрец, расскажи мне чудесное явление Вишну. Поведай это чудесное повествование, дарующее благо; пусть здесь будет изложена истина о Вишну, прославленном силой и доблестью, неизмеримо сияющем, чьи деяния стали чудом».

संस्करण

96514a111385 · प्रकाशित 22 जून 2026, 3:30:53 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से