महाभारत
Ballava-praveśa-parva (Bhīma Enters Virāṭa's Service)4.7.6-8
3792 / 15823
महाभारत · 4.7.6-8
देवनागरी

विराट उवाच
न सूदतां मानद श्रद्दधामि ते; सहस्रनेत्रप्रतिमो हि दृश्यसे ॥
श्रिया च रूपेण च विक्रमेण च; प्रभासि तातानवरो नरेष्व् इह ॥
भीम उवाच
नरेन्द्र सूदः परिचारको ऽस्मि ते; जानामि सूपान् प्रथमेन केवलान् ॥
आस्वादिता ये नृपते पुराभवन्; युधिष्ठिरेणापि नृपेण सर्वशः ॥
बलेन तुल्यश् च न विद्यते मया; नियुद्धशीलश् च सदैव पार्थिव ॥
गजैश् च सिंहैश् च समेयिवान् अहं; सदा करिष्यामि तवानघ प्रियम् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

virāṭa uvāca
na sūdatāṃ mānada śraddadhāmi te; sahasranetrapratimo hi dṛśyase ||
śriyā ca rūpeṇa ca vikrameṇa ca; prabhāsi tātānavaro nareṣv iha ||
bhīma uvāca
narendra sūdaḥ paricārako 'smi te; jānāmi sūpān prathamena kevalān ||
āsvāditā ye nṛpate purābhavan; yudhiṣṭhireṇāpi nṛpeṇa sarvaśaḥ ||
balena tulyaś ca na vidyate mayā; niyuddhaśīlaś ca sadaiva pārthiva ||
gajaiś ca siṃhaiś ca sameyivān ahaṃ; sadā kariṣyāmi tavānagha priyam ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
विराटvirāṭaVirata
उवाचuvācasaid
nanot
सूदतांsūdatāṃform of sūdatāṃ
मानदmānadaform of mānada
श्रद्दधामिśraddadhāmiform of śraddadhāmi
तेtethey; to you
सहस्रनेत्रप्रतिमोsahasranetrapratimoform of sahasranetrapratimo
हिhiindeed
दृश्यसेdṛśyaseform of dṛśyase
श्रियाśriyāwith glory, with beauty
caand
रूपेणrūpeṇawith form, with beauty
caand
विक्रमेणvikrameṇaform of vikrameṇa
caand
प्रभासिprabhāsiform of prabhāsi
तातानवरोtātānavaroform of tātānavaro
नरेष्व्nareṣvman, hero
इहihahere
भीमbhīmaBhima
उवाचuvācasaid
नरेन्द्रnarendralord of men
सूदःsūdaḥform of sūdaḥ
परिचारकोparicārakoform of paricārako
ऽस्मि'smiI am
तेtethey; to you
जानामिjānāmiI know
सूपान्sūpānform of sūpān
प्रथमेनprathamenachariot
केवलान्kevalānform of kevalān
आस्वादिताāsvāditāform of āsvāditā
येyewhich, who
नृपतेnṛpateking
पुराभवन्purābhavanform of purābhavan
युधिष्ठिरेणापिyudhiṣṭhireṇāpiYudhishthira
नृपेणnṛpeṇaking
सर्वशःsarvaśaḥcompletely
बलेनbalenaby strength, by army
तुल्यश्tulyaśform of tulyaś
caand
nanot
विद्यतेvidyatethere is
मयाmayāby me
नियुद्धशीलश्niyuddhaśīlaśbattle
caand
सदैवsadaivaform of sadaiva
पार्थिवpārthivaPartha
गजैश्gajaiśelephant
caand
सिंहैश्siṃhaiśform of siṃhaiś
caand
समेयिवान्sameyivānform of sameyivān
अहंahaṃI
सदाsadāalways
करिष्यामिkariṣyāmiI will do
तवानघtavānaghaform of tavānagha
प्रियम्priyamdear, pleasant
अनुवाद

Virata said: "Honored one, I do not believe you are a cook: you resemble the thousand-eyed one. In beauty, in form, and in valor you shine here, dear one, not lower than the finest of men." Bhima said: "O lord of men, I am your cook and servant. I know soups excellent in themselves, which King Yudhishthira too once approved in every respect. None is equal to me in strength, and combat has always been my nature, O king. I have grappled with elephants and lions; always, O blameless one, I shall do what pleases you."

संस्करण

5fb797c5a382 · प्रकाशित 16 जुल॰ 2026, 5:58:59 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRUEN

श्लोक बदलें इन कुंजियों से