महाभारत
The Rout, Duryodhana's Flight, and the Elephant-Slaughter9.24.40-43
9340 / 15823
महाभारत · 9.24.40-43
देवनागरी

ते क्षत्रियाः क्षतैर् गात्रैर् हतभूयिष्ठवाहनाः ॥
शरैः संपीड्यमानाश् च नातिव्यक्तम् इवाब्रुवन् ॥
इदं सर्वं बलं हन्मो येन स्म परिवारिताः ॥
एते सर्वे गजान् हत्वा उपयान्ति स्म पाण्डवाः ॥
श्रुत्वा तु वचनं तेषाम् अश्वत्थामा महाबलः ॥
हित्वा पाञ्चालराजस्य तद् अनीकं दुरुत्सहम् ॥
कृपश् च कृतवर्मा च प्रययुर् यत्र सौबलः ॥
रथानीकं परित्यज्य शूराः सुदृढधन्विनः ॥

लिप्यंतरण (IAST)

te kṣatriyāḥ kṣatair gātrair hatabhūyiṣṭhavāhanāḥ ||
śaraiḥ saṃpīḍyamānāś ca nātivyaktam ivābruvan ||
idaṃ sarvaṃ balaṃ hanmo yena sma parivāritāḥ ||
ete sarve gajān hatvā upayānti sma pāṇḍavāḥ ||
śrutvā tu vacanaṃ teṣām aśvatthāmā mahābalaḥ ||
hitvā pāñcālarājasya tad anīkaṃ durutsaham ||
kṛpaś ca kṛtavarmā ca prayayur yatra saubalaḥ ||
rathānīkaṃ parityajya śūrāḥ sudṛḍhadhanvinaḥ ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
ते क्षत्रियाः क्षतैः गात्रैःte kṣatriyāḥ kṣataiḥ gātraiḥте кшатрии, с израненными телами
हतभूयिष्ठवाहनाःhatabhūyiṣṭhavāhanāḥс большею частью убитыми упряжками
शरैः संपीड्यमानाः चśaraiḥ saṃpīḍyamānāḥ caи теснимые стрелами
नातिव्यक्तम् इव अब्रुवन्nātivyaktam iva abruvanсказали почти невнятно
इदं सर्वं बलं हन्मःidaṃ sarvaṃ balaṃ hanmaḥ«всё это войско перебьём
येन स्म परिवारिताःyena sma parivāritāḥкоторым мы окружены»
एते सर्वे गजान् हत्वाete sarve gajān hatvā«эти все, убив слонов
उपयान्ति स्म पाण्डवाःupayānti sma pāṇḍavāḥприближаются, Пандавы»
श्रुत्वा तु वचनं तेषाम्śrutvā tu vacanaṃ teṣāmуслышав же их слово
अश्वत्थामा महाबलःaśvatthāmā mahābalaḥАшваттхаман, многосильный
हित्वा पाञ्चालराजस्यhitvā pāñcālarājasyaоставив войско царя панчалов
तत् अनीकं दुरुत्सहम्tat anīkaṃ durutsahamтот строй, неодолимый
कृपः च कृतवर्मा चkṛpaḥ ca kṛtavarmā caи Крипа, и Критаварман
प्रययुः यत्र सौबलःprayayuḥ yatra saubalaḥдвинулись туда, где Саубала
रथानीकं परित्यज्यrathānīkaṃ parityajyaпокинув колесничный строй
शूराः सुदृढधन्विनःśūrāḥ sudṛḍhadhanvinaḥгерои, с крепкими луками
अनुवाद

«Те кшатрии, с израненными телами, с большею частью убитыми упряжками, теснимые стрелами, сказали почти невнятно: „Всё это войско, которым мы окружены, перебьём; эти все, убив слонов, приближаются, Пандавы“. Услышав их слово, Ашваттхаман, многосильный, оставив тот неодолимый строй царя панчалов, и Крипа, и Критаварман двинулись туда, где Саубала, покинув колесничный строй, — герои, с крепкими луками».

संस्करण

46856dacdd4b · प्रकाशित 20 जून 2026, 2:55:00 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से