युधिष्ठिर उवाच
किम् इदं परमाश्चर्यं ध्यायस्य् अमितविक्रम ॥
कच्चिल् लोकत्रयस्यास्य स्वस्ति लोकपरायण ॥
चतुर्थं ध्यानमार्गं त्वम् आलम्ब्य पुरुषोत्तम ॥
अपक्रान्तो यतो देव तेन मे विस्मितं मनः ॥
निगृहीतो हि वायुस् ते पञ्चकर्मा शरीरगः ॥
इन्द्रियाणि च सर्वाणि मनसि स्थापितानि ते ॥
इन्द्रियाणि मनश् चैव बुद्धौ संवेशितानि ते ॥
सर्वश् चैव गणो देव क्षेत्रज्ञे ते निवेशितः ॥
नेङ्गन्ति तव रोमाणि स्थिरा बुद्धिस् तथा मनः ॥
स्थाणुकुड्यशिलाभूतो निरीहश् चासि माधव ॥
यथा दीपो निवातस्थो निरिङ्गो ज्वलते ऽच्युत ॥
तथासि भगवन् देव निश्चलो दृढनिश्चयः ॥
यदि श्रोतुम् इहार्हामि न रहस्यं च ते यदि ॥
छिन्धि मे संशयं देव प्रपन्नायाभियाचते ॥
त्वं हि कर्ता विकर्ता च त्वं क्षरं चाक्षरं च हि ॥
अनादिनिधनश् चाद्यस् त्वम् एव पुरुषोत्तम ॥
त्वत्प्रपन्नाय भक्ताय शिरसा प्रणताय च ॥
ध्यानस्यास्य यथातत्त्वं ब्रूहि धर्मभृतां वर ॥
yudhiṣṭhira uvāca
kim idaṃ paramāścaryaṃ dhyāyasy amitavikrama ||
kaccil lokatrayasyāsya svasti lokaparāyaṇa ||
caturthaṃ dhyānamārgaṃ tvam ālambya puruṣottama ||
apakrānto yato deva tena me vismitaṃ manaḥ ||
nigṛhīto hi vāyus te pañcakarmā śarīragaḥ ||
indriyāṇi ca sarvāṇi manasi sthāpitāni te ||
indriyāṇi manaś caiva buddhau saṃveśitāni te ||
sarvaś caiva gaṇo deva kṣetrajñe te niveśitaḥ ||
neṅganti tava romāṇi sthirā buddhis tathā manaḥ ||
sthāṇukuḍyaśilābhūto nirīhaś cāsi mādhava ||
yathā dīpo nivātastho niriṅgo jvalate 'cyuta ||
tathāsi bhagavan deva niścalo dṛḍhaniścayaḥ ||
yadi śrotum ihārhāmi na rahasyaṃ ca te yadi ||
chindhi me saṃśayaṃ deva prapannāyābhiyācate ||
tvaṃ hi kartā vikartā ca tvaṃ kṣaraṃ cākṣaraṃ ca hi ||
anādinidhanaś cādyas tvam eva puruṣottama ||
tvatprapannāya bhaktāya śirasā praṇatāya ca ||
dhyānasyāsya yathātattvaṃ brūhi dharmabhṛtāṃ vara ||
Юдхиштхира сказал: «Что это за величайшее чудо, безмернодоблестный? Ты пребываешь в медитации. Всё ли благополучно с этими тремя мирами, о прибежище миров? Приняв четвёртый путь медитации, высший Пуруша, куда ты удалился, боже? От этого мой ум изумлён. Твоё дыхание, выполняющее пять действий в теле, сдержано; все чувства помещены в ум, чувства и ум погружены в разум, а вся совокупность, боже, помещена в кшетраджну. Твои волоски не движутся, разум и ум устойчивы; ты стал подобен столбу, стене и камню, бездвижен, Мадхава. Как светильник в безветренном месте горит без колебаний, Ачьюта, так и ты, благословенный бог, неподвижен и твёрд в решении. Если я достоин услышать и если это не твоя тайна, разруби моё сомнение, боже, ибо я предался тебе и прошу. Ведь ты творец и преобразователь, ты преходящее и непреходящее, безначальный и бесконечный, и ты же начало, высший Пуруша. Мне, предавшемуся тебе, твоему бхакте, склонившему голову, скажи подлинную суть этой медитации, лучший носителей дхармы».
65826134aa95 · प्रकाशित 20 जून 2026, 5:11:24 pm UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Юдхиштхира распознаёт в молчании Кришны не обычную задумчивость, а глубокую йогическую сосредоточенность. Его вопрос соединяет наблюдение тела, дыхания, чувств и признание Кришны как высшего начала.