Vedawordएक वैदिक पुस्तकालय
खोज
प्रवेश
महाभारत
The Crossing of Difficulties Through Dharma and Nārāyaṇa (Overcoming Difficulties Through Dharma and Nārāyaṇa)12.111.19-23
10447 / 15823
महाभारत · 12.111.19-23
॥
देवनागरी

ये श्राद्धानि च कुर्वन्ति तिथ्यां तिथ्यां प्रजार्थिनः ॥
सुविशुद्धेन मनसा दुर्गाण्य् अतितरन्ति ते ॥
ये क्रोधं नैव कुर्वन्ति क्रुद्धान् संशमयन्ति च ॥
न च कुप्यन्ति भृत्येभ्यो दुर्गाण्य् अतितरन्ति ते ॥
मधु मांसं च ये नित्यं वर्जयन्तीह मानवाः ॥
जन्मप्रभृति मद्यं च दुर्गाण्य् अतितरन्ति ते ॥
यात्रार्थं भोजनं येषां संतानार्थं च मैथुनम् ॥
वाक् सत्यवचनार्थाय दुर्गाण्य् अतितरन्ति ते ॥
ईश्वरं सर्वभूतानां जगतः प्रभवाप्ययम् ॥
भक्ता नारायणं ये च दुर्गाण्य् अतितरन्ति ते ॥

लिप्यंतरण (IAST)

ye śrāddhāni ca kurvanti tithyāṃ tithyāṃ prajārthinaḥ ||
suviśuddhena manasā durgāṇy atitaranti te ||
ye krodhaṃ naiva kurvanti kruddhān saṃśamayanti ca ||
na ca kupyanti bhṛtyebhyo durgāṇy atitaranti te ||
madhu māṃsaṃ ca ye nityaṃ varjayantīha mānavāḥ ||
janmaprabhṛti madyaṃ ca durgāṇy atitaranti te ||
yātrārthaṃ bhojanaṃ yeṣāṃ saṃtānārthaṃ ca maithunam ||
vāk satyavacanārthāya durgāṇy atitaranti te ||
īśvaraṃ sarvabhūtānāṃ jagataḥ prabhavāpyayam ||
bhaktā nārāyaṇaṃ ye ca durgāṇy atitaranti te ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
ये श्राद्धानि च कुर्वन्तिye śrāddhāni ca kurvantiкоторые шраддхи совершают; поминальные обряды
तिथ्याम् तिथ्याम् प्रजा अर्थिनःtithyām tithyām prajā arthinaḥв каждую титхи, желая потомства; детей
सु विशुद्धेन मनसाsu viśuddhena manasāс очень чистым умом; сердцем
दुर्गाणि अतितरन्ति तेdurgāṇi atitaranti teони преодолевают трудности; опасности
ये क्रोधम् न एव कुर्वन्तिye krodham na eva kurvantiкоторые гнева совсем не делают; не гневаются
क्रुद्धान् संशमयन्ति चkruddhān saṃśamayanti caи разгневанных успокаивают; умиротворяют
न च कुप्यन्ति भृत्येभ्यःna ca kupyanti bhṛtyebhyaḥи не сердятся на слуг; подчинённых
दुर्गाणि अतितरन्ति तेdurgāṇi atitaranti teони преодолевают трудности; опасности
मधु मांसम् च ये नित्यम्madhu māṃsam ca ye nityamмёд и мясо которые всегда; постоянно
वर्जयन्ति इह मानवाःvarjayanti iha mānavāḥизбегают здесь люди; оставляют
जन्म प्रभृति मद्यम् चjanma prabhṛti madyam caи вино с рождения; опьяняющее
दुर्गाणि अतितरन्ति तेdurgāṇi atitaranti teони преодолевают трудности; опасности
यात्रा अर्थम् भोजनम् येषाम्yātrā artham bhojanam yeṣāmу кого пища ради поддержания пути; жизни
संतान अर्थम् च मैथुनम्saṃtāna artham ca maithunamи совокупление ради продолжения рода; потомства
वाक् सत्य वचन अर्थायvāk satya vacana arthāyaречь ради говорения истины; правды
दुर्गाणि अतितरन्ति तेdurgāṇi atitaranti teони преодолевают трудности; опасности
ईश्वरम् सर्व भूतानाम्īśvaram sarva bhūtānāmГоспода всех существ; владыку
जगतः प्रभव अप्ययम्jagataḥ prabhava apyayamисточник и исчезновение мира; возникновение и конец
भक्ताः नारायणम् ये चbhaktāḥ nārāyaṇam ye caи которые преданы Нараяне; бхакты
दुर्गाणि अतितरन्ति तेdurgāṇi atitaranti teони преодолевают трудности; опасности
अनुवाद

«Те, кто с чистым умом совершают шраддху в каждую должную титхи, желая потомства, преодолевают трудности. Те, кто не гневаются, успокаивают разгневанных и не сердятся на слуг, преодолевают трудности. Люди, которые всегда избегают мёда и мяса, а опьяняющего — с рождения, преодолевают трудности. Те, у кого пища служит поддержанию жизни, супружеское соединение — продолжению рода, а речь — говорению истины, преодолевают трудности. И те, кто преданы Нараяне, Господу всех существ, источнику и завершению мира, преодолевают трудности».

संस्करण

4d0ee87c013b · प्रकाशित 20 जून 2026, 8:48:26 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU
पिछलाश्लोक 12.111.9-18

श्लोक बदलें इन कुंजियों से