महाभारत · 12.156.1-2
॥
देवनागरी
युधिष्ठिर उवाच
सत्यं धर्मे प्रशंसन्ति विप्रर्षिपितृदेवताः ॥
सत्यम् इच्छाम्य् अहं श्रोतुं तन् मे ब्रूहि पितामह ॥
सत्यं किंलक्षणं राजन् कथं वा तद् अवाप्यते ॥
सत्यं प्राप्य भवेत् किं च कथं चैव तद् उच्यते ॥
लिप्यंतरण (IAST)
yudhiṣṭhira uvāca
satyaṃ dharme praśaṃsanti viprarṣipitṛdevatāḥ ||
satyam icchāmy ahaṃ śrotuṃ tan me brūhi pitāmaha ||
satyaṃ kiṃlakṣaṇaṃ rājan kathaṃ vā tad avāpyate ||
satyaṃ prāpya bhavet kiṃ ca kathaṃ caiva tad ucyate ||
शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
युधिष्ठिर उवाचyudhiṣṭhira uvācaЮдхиштхира сказал; Юдхиштхира спросил
सत्यम् धर्मे प्रशंसन्तिsatyam dharme praśaṃsantiистину в дхарме прославляют; в законе
विप्र ऋषि पितृ देवताःvipra ṛṣi pitṛ devatāḥбрахманы, риши, предки и боги; божества
सत्यम् इच्छामि अहम् श्रोतुम्satyam icchāmi aham śrotumистину я хочу услышать; познать
तत् मे ब्रूहि पितामहtat me brūhi pitāmahaто мне скажи, дед; объясни
सत्यम् किम् लक्षणम् राजन्satyam kim lakṣaṇam rājanистина какого признака, царь; какова
कथम् वा तत् अवाप्यतेkatham vā tat avāpyateи как она достигается; обретается
सत्यम् प्राप्य भवेत् किम् चsatyam prāpya bhavet kim caдостигнув истины, что бывает; получается
कथम् च एव तत् उच्यतेkatham ca eva tat ucyateи как именно она называется; говорится
अनुवाद
Юдхиштхира спросил: «Брахманы, риши, предки и боги прославляют истину в дхарме. Я хочу услышать об истине: скажи мне это, дед. Каков признак истины, о царь? Как её достигают? Что становится с человеком, достигшим истины, и как она называется?»
संस्करण
a2d3c574af01 · प्रकाशित 20 जून 2026, 10:27:54 pm UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
После наставлений о самообладании и тапасе Юдхиштхира спрашивает об истине как о внутреннем основании дхармы.