महाभारत · 12.268.1-2
॥
देवनागरी
युधिष्ठिर उवाच
भ्रातरः पितरः पुत्रा ज्ञातयः सुहृदस् तथा ॥
अर्थहेतोर् हताः क्रूरैर् अस्माभिः पापबुद्धिभिः ॥
येयम् अर्थोद्भवा तृष्णा कथम् एतां पितामह ॥
निवर्तयेम पापं हि तृष्णया कारिता वयम् ॥
लिप्यंतरण (IAST)
yudhiṣṭhira uvāca
bhrātaraḥ pitaraḥ putrā jñātayaḥ suhṛdas tathā ||
arthahetor hatāḥ krūrair asmābhiḥ pāpabuddhibhiḥ ||
yeyam arthodbhavā tṛṣṇā katham etāṃ pitāmaha ||
nivartayema pāpaṃ hi tṛṣṇayā kāritā vayam ||
शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
युधिष्ठिर उवाचyudhiṣṭhira uvācaЮдхиштхира сказал; Юдхиштхира спросил
भ्रातरः पितरः पुत्राःbhrātaraḥ pitaraḥ putrāḥбратья, отцы, сыновья; родные
ज्ञातयः सुहृदः तथाjñātayaḥ suhṛdaḥ tathāродичи и друзья также; близкие
अर्थ हेतोः हताःartha hetoḥ hatāḥради богатства убиты; из-за пользы
क्रूरैः अस्माभिःkrūraiḥ asmābhiḥжестокими нами; нами cruel
पाप बुद्धिभिःpāpa buddhibhiḥс грешным разумом; дурномыслящими
या इयम् अर्थ उद्भवा तृष्णाyā iyam artha udbhavā tṛṣṇāэта жажда, возникшая из богатства; алчность
कथम् एताम् पितामहkatham etām pitāmahaкак её, праотец; каким образом
निवर्तयेमnivartayemaмы отвратим; прекратим
पापम् हि तृष्णया कारिताः वयम्pāpam hi tṛṣṇayā kāritāḥ vayamведь грех жаждой заставлены мы; совершили
अनुवाद
Юдхиштхира сказал: «Братья, отцы, сыновья, родичи и друзья были убиты нами, жестокими и грешномыслящими, ради богатства. Как нам отвратить эту жажду, возникшую из богатства, праотец? Ведь именно жажда заставила нас совершить грех».
संस्करण
615ca1cc518b · प्रकाशित 21 जून 2026, 2:57:01 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Юдхиштхира видит корень войны не только во внешнем конфликте, но и во внутренней tṛṣṇā, жажде обладания. Поэтому его вопрос касается не политики, а очищения сердца.