महाभारत
Mataṅga and the She-Ass: The Quest for Brahminhood (Part 1)13.28.1-3
12028 / 15823
महाभारत · 13.28.1-3
देवनागरी

युधिष्ठिर उवाच
प्रज्ञाश्रुताभ्यां वृत्तेन शीलेन च यथा भवान् ॥
गुणैः समुदितः सर्वैर् वयसा च समन्वितः ॥
तस्माद् भवन्तं पृच्छामि धर्मं धर्मभृतां वर ॥
क्षत्रियो यदि वा वैश्यः शूद्रो वा राजसत्तम ॥
ब्राह्मण्यं प्राप्नुयात् केन तन् मे व्याख्यातुम् अर्हसि ॥
तपसा वा सुमहता कर्मणा वा श्रुतेन वा ॥
ब्राह्मण्यम् अथ चेद् इच्छेत् तन् मे ब्रूहि पितामह ॥

लिप्यंतरण (IAST)

yudhiṣṭhira uvāca
prajñāśrutābhyāṃ vṛttena śīlena ca yathā bhavān ||
guṇaiḥ samuditaḥ sarvair vayasā ca samanvitaḥ ||
tasmād bhavantaṃ pṛcchāmi dharmaṃ dharmabhṛtāṃ vara ||
kṣatriyo yadi vā vaiśyaḥ śūdro vā rājasattama ||
brāhmaṇyaṃ prāpnuyāt kena tan me vyākhyātum arhasi ||
tapasā vā sumahatā karmaṇā vā śrutena vā ||
brāhmaṇyam atha ced icchet tan me brūhi pitāmaha ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
प्रज्ञाश्रुताभ्यां वृत्तेनprajñāśrutābhyāṃ vṛttenaразумом и учёностью, поведением
शीलेन च यथा भवान्śīlena ca yathā bhavānи нравом, как ты (досточтимый)
गुणैः समुदितः सर्वैःguṇaiḥ samuditaḥ sarvaiḥдостоинствами наделённый всеми
वयसा च समन्वितःvayasā ca samanvitaḥи возрастом снабжённый
क्षत्रियः यदि वा वैश्यःkṣatriyaḥ yadi vā vaiśyaḥкшатрий ли, или вайшья
शूद्रः वा राजसत्तमśūdraḥ vā rājasattamaили шудра, о лучший из царей
ब्राह्मण्यं प्राप्नुयात् केनbrāhmaṇyaṃ prāpnuyāt kenaбрахманства достиг бы чем
तत् मे व्याख्यातुम् अर्हसिtat me vyākhyātum arhasiто мне изъяснить изволь
तपसा वा सुमहताtapasā vā sumahatāподвигом ли великим
कर्मणा वा श्रुतेन वाkarmaṇā vā śrutena vāдеянием ли, учёностью ли
ब्राह्मण्यम् अथ चेत् इच्छेत्brāhmaṇyam atha cet icchetбрахманства если бы возжелал
तत् मे ब्रूहि पितामहtat me brūhi pitāmahaто мне скажи, о дед
अनुवाद

Юдхиштхира сказал: «Разумом и учёностью, поведением и нравом, как ты, достоинствами наделённый всеми и возрастом снабжённый, кшатрий ли, или вайшья, или шудра, о лучший из царей, брахманства достиг бы чем — то мне изъяснить изволь. Подвигом ли великим, деянием ли, учёностью ли брахманства если бы возжелал — то мне скажи, о дед».

संस्करण

f3d78ca2cc6b · प्रकाशित 20 जून 2026, 9:15:00 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से