महाभारत
Vipula Guards His Guru's Wife (Part 1)13.40.36-39
12104 / 15823
महाभारत · 13.40.36-39
देवनागरी

न शक्यम् अस्य ग्रहणं कर्तुं विपुल केन चित् ॥
अपि विश्वकृता तात येन सृष्टम् इदं जगत् ॥
पुनर् अन्तर्हितः शक्रो दृश्यते ज्ञानचक्षुषा ॥
वायुभूतश् च स पुनर् देवराजो भवत्य् उत ॥
एवं रूपाणि सततं कुरुते पाकशासनः ॥
तस्माद् विपुल यत्नेन रक्षेमां तनुमध्यमाम् ॥
यथा रुचिं नावलिहेद् देवेन्द्रो भृगुसत्तम ॥
क्रताव् उपहितं न्यस्तं हविः श्वेव दुरात्मवान् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

na śakyam asya grahaṇaṃ kartuṃ vipula kena cit ||
api viśvakṛtā tāta yena sṛṣṭam idaṃ jagat ||
punar antarhitaḥ śakro dṛśyate jñānacakṣuṣā ||
vāyubhūtaś ca sa punar devarājo bhavaty uta ||
evaṃ rūpāṇi satataṃ kurute pākaśāsanaḥ ||
tasmād vipula yatnena rakṣemāṃ tanumadhyamām ||
yathā ruciṃ nāvalihed devendro bhṛgusattama ||
kratāv upahitaṃ nyastaṃ haviḥ śveva durātmavān ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
न शक्यम् अस्य ग्रहणंna śakyam asya grahaṇaṃневозможно его уловление
कर्तुं विपुल केन चित्kartuṃ vipula kena citсделать, Випула, кем-либо
अपि विश्वकृता तातapi viśvakṛtā tātaдаже Творцом всего, о дорогой
येन सृष्टम् इदं जगत्yena sṛṣṭam idaṃ jagatкем создан этот мир
पुनः अन्तर्हितः शक्रःpunaḥ antarhitaḥ śakraḥснова невидимый Шакра
दृश्यते ज्ञानचक्षुषाdṛśyate jñānacakṣuṣāвиден оком знания
वायुभूतः च स पुनःvāyubhūtaḥ ca sa punaḥветром ставший, и он снова
देवराजः भवति उतdevarājaḥ bhavati utaцарём богов бывает
एवं रूपाणि सततंevaṃ rūpāṇi satataṃтак облики постоянно
कुरुते पाकशासनःkurute pākaśāsanaḥпринимает Пакашасана
तस्मात् विपुल यत्नेनtasmāt vipula yatnenaпотому, Випула, с усердием
रक्ष इमां तनुमध्यमाम्rakṣa imāṃ tanumadhyamāmоберегай эту тонкостанную
यथा रुचिं न अवलिहेत्yathā ruciṃ na avalihetчтобы Ручи не слизнул
देवेन्द्रः भृगुसत्तमdevendraḥ bhṛgusattamaцарь богов, о лучший из Бхригу
क्रतौ उपहितं न्यस्तंkratau upahitaṃ nyastaṃв жертве уготованное, сложенное
हविः श्वा इव दुरात्मवान्haviḥ śvā iva durātmavānвозлияние, как пёс злонравный
अनुवाद

(Девашарман:) «Невозможно его уловление сделать, Випула, кем-либо — даже Творцом всего, о дорогой, кем создан этот мир. Снова невидимый Шакра виден оком знания; ветром ставший, и он снова царём богов бывает. Так облики постоянно принимает Пакашасана; потому, Випула, с усердием оберегай эту тонкостанную, чтобы Ручи не слизнул царь богов, о лучший из Бхригу, как пёс злонравный — в жертве уготованное, сложенное возлияние».

संस्करण

5ecc314844bf · प्रकाशित 20 जून 2026, 10:15:00 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से