महाभारत
Bhīma's boasting and the king's despair15.4.13-15
15460 / 15823
महाभारत · 15.4.13-15
देवनागरी

नान्वबुध्यत तद् राजा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ॥
श्वेताश्वो वाथ कुन्ती वा द्रौपदी वा यशस्विनी ॥
माद्रीपुत्रौ च भीमस्य चित्तज्ञाव् अन्वमोदताम् ॥
राज्ञस् तु चित्तं रक्षन्तौ नोचतुः किं चिद् अप्रियम् ॥
ततः समानयाम् आस धृतराष्ट्रः सुहृज्जनम् ॥
बाष्पसंदिग्धम् अत्यर्थम् इदम् आह वचो भृशम् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

nānvabudhyata tad rājā kuntīputro yudhiṣṭhiraḥ ||
śvetāśvo vātha kuntī vā draupadī vā yaśasvinī ||
mādrīputrau ca bhīmasya cittajñāv anvamodatām ||
rājñas tu cittaṃ rakṣantau nocatuḥ kiṃ cid apriyam ||
tataḥ samānayām āsa dhṛtarāṣṭraḥ suhṛjjanam ||
bāṣpasaṃdigdham atyartham idam āha vaco bhṛśam ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
न अन्वबुध्यतna anvabudhyataне замечал; не ведал
तत्tatтого
राजा कुन्तीपुत्रःrājā kuntīputraḥцарь, сын Кунти
युधिष्ठिरःyudhiṣṭhiraḥЮдхиштхира
श्वेताश्वः वा अथśvetāśvaḥ vā athaили Швета-ашва; Арджуна
कुन्ती वाkuntī vāили Кунти
द्रौपदी वाdraupadī vāили Драупади
यशस्विनीyaśasvinīславная
माद्रीपुत्रौ चmādrīputrau caа двое сыновей Мадри
भीमस्य चित्तज्ञौbhīmasya cittajñauзнающие настроение Бхимы
अन्वमोदताम्anvamodatāmсочувствовали ему
राज्ञः तु चित्तम्rājñaḥ tu cittamно чувство царя
रक्षन्तौrakṣantauоберегая
न ऊचतुःna ūcatuḥне говорили
किं चित् अप्रियम्kiṃ cit apriyamничего неприятного
ततः समानयाम् आसtataḥ samānayām āsaтогда созвал
धृतराष्ट्रःdhṛtarāṣṭraḥДхритараштра
सुहृज्जनम्suhṛjjanamблизких; друзей
बाष्पसंदिग्धम्bāṣpasaṃdigdhamпрерываемую слезами
अत्यर्थम्atyarthamчрезвычайно
इदम् आह वचःidam āha vacaḥмолвил эту речь
भृशम्bhṛśamнастойчиво; с силой
अनुवाद

Ничего этого не замечал ни царь Юдхиштхира, сын Кунти, ни Арджуна с белыми конями, ни Кунти, ни славная Драупади. А двое сыновей Мадри, ведавшие настроение Бхимы, сочувствовали ему в сердце; но, оберегая чувство царя Юдхиштхиры, не говорили ничего неприятного. И вот Дхритараштра созвал своих близких и, голосом, прерываемым слезами, с великой силой молвил такую речь.

संस्करण

7684b79a2a86 · प्रकाशित 20 जून 2026, 8:45:00 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से