Sudharma
चतुर्युगसहस्त्राणि ब्रह्मणो दिनमुच्यते ॥ एकस्मिन् दिवसे शक्र मनवश्च चतुर्दश
इंद्राश्चतुर्दश प्रोक्ता देवाश्च विविधाः पृथक् ॥ इंद्राणां चैव सर्वेषां मन्वादीनां च वासव
तुल्यता तेजसा लक्ष्म्या प्रभावेण बलेन च ॥ तेषां नामानि वक्ष्यामि श्रृणुष्व सुसमाहितः
स्वायंभुवो मनुः पूर्वं ततः स्वारोचिषस्तथा ॥ उत्तमस्तामसश्चैव रैवतश्चाक्षुषस्तथा
वैवस्वतो मनुश्चैव सूर्यसावर्णिरष्टमः ॥ नवमो दक्षसावर्णिः सर्वदेवहिते रतः
दशमो ब्रह्मसावर्णिर्द्धर्मसावर्णिकस्ततः ॥ ततस्तु रुद्रसावर्णी रोचमानस्ततः स्मृतः
भौत्यश्चतुर्दशः प्रोक्त एते हि मनवः स्मृताः ॥ देवानिंद्रांश्च वक्ष्यामि श्रृणुष्व विबुधर्षभ
यामा इति समाख्याता देवाः स्वायंभुवेंऽतरे ॥ शचीपतिः समाख्यातस्तेषामिंद्रो महापतिः
caturyugasahastrāṇi brahmaṇo dinamucyate || ekasmin divase śakra manavaśca caturdaśa
iṃdrāścaturdaśa proktā devāśca vividhāḥ pṛthak || iṃdrāṇāṃ caiva sarveṣāṃ manvādīnāṃ ca vāsava
tulyatā tejasā lakṣmyā prabhāveṇa balena ca || teṣāṃ nāmāni vakṣyāmi śrṛṇuṣva susamāhitaḥ
svāyaṃbhuvo manuḥ pūrvaṃ tataḥ svārociṣastathā || uttamastāmasaścaiva raivataścākṣuṣastathā
vaivasvato manuścaiva sūryasāvarṇiraṣṭamaḥ || navamo dakṣasāvarṇiḥ sarvadevahite rataḥ
daśamo brahmasāvarṇirddharmasāvarṇikastataḥ || tatastu rudrasāvarṇī rocamānastataḥ smṛtaḥ
bhautyaścaturdaśaḥ prokta ete hi manavaḥ smṛtāḥ || devāniṃdrāṃśca vakṣyāmi śrṛṇuṣva vibudharṣabha
yāmā iti samākhyātā devāḥ svāyaṃbhuveṃ'tare || śacīpatiḥ samākhyātasteṣāmiṃdro mahāpatiḥ
Судхарман: «Тысяча четвериц юг называется днём Брахмы; в один день, о Шакра, — четырнадцать Ману, и названы четырнадцать Индр, и боги многовидные порознь. У всех Индр и Ману, о Васава, — равенство блеском, богатством, силою и мощью. Их имена изреку — слушай весьма сосредоточенно. Сваямбхува Ману первый, затем Сварочиша, Уттама и Тамаса, Райвата и Чакшуша, Вайвасвата Ману, восьмой Сурьясаварни; девятый — Дакшасаварни, усердный ко благу всех богов; десятый — Брахмасаварни, затем Дхармасаварни, затем Рудрасаварни, затем признан Рочамана; четырнадцатым назван Бхаутья. Эти ведь признаны Ману. Богов и Индр изреку — слушай, о бык средь богов. Ямами названы боги в манвантару Сваямбхувы; их Индра назван Шачипати, великий владыка».
90f4fa26908f · प्रकाशित 5 सित॰ 2026, 1:15:42 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Четырнадцать Индр за один день Брахмы, и все они «равны блеском, богатством и мощью». Владычество названо должностью, а не лицом.
Сказано это самому Индре, который сидит рядом. Слушать такое — само по себе испытание.
Имена всех четырнадцати перечислены поимённо. Смена властей описана как обыкновенный порядок вещей.