पद्मपुराण
The winning of the nectar and the going to Viṣṇu's world2.3.29-35
1152 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 2.3.29-35
देवनागरी

वरं वरय भद्रं ते दुर्लभं च ददाम्यहम् । विष्णुशर्मा तदोवाच देवराजं तथागतम्
विप्रतेजो महेंद्रेंद्र असह्यं देवदैवतैः । पितृभक्तस्य देवेश दुःसहं सर्वथा विभो
तेजोभंगो न कर्तव्यो ब्राह्मणानां महात्मनाम् । पुत्रपौत्रैः समस्तैस्तु ब्रह्मविष्णुहरान्सुनः
नाशयंते न संदेहो यदि रुष्टा द्विजोत्तमाः । नागच्छेद्यद्भवानद्य तदा राज्यमनुत्तमम्
आत्मतपःप्रभावेण अन्यस्मै तु महात्मने । दातुकामस्तु संजातो रोषपूर्णेन चक्षुषा
भवानद्य समायातो वरं दातुमिहेच्छसि । अमृतं देहि देवेंद्र पितृभक्तिं तथाचलाम्
एवंविधं वरं देहि यदि तुष्टोऽसि शत्रुहन् । एवं ददानि पुण्यं ते वरं चामृतसंयुतम्

लिप्यंतरण (IAST)

varaṃ varaya bhadraṃ te durlabhaṃ ca dadāmyaham | viṣṇuśarmā tadovāca devarājaṃ tathāgatam
vipratejo maheṃdreṃdra asahyaṃ devadaivataiḥ | pitṛbhaktasya deveśa duḥsahaṃ sarvathā vibho
tejobhaṃgo na kartavyo brāhmaṇānāṃ mahātmanām | putrapautraiḥ samastaistu brahmaviṣṇuharānsunaḥ
nāśayaṃte na saṃdeho yadi ruṣṭā dvijottamāḥ | nāgacchedyadbhavānadya tadā rājyamanuttamam
ātmatapaḥprabhāveṇa anyasmai tu mahātmane | dātukāmastu saṃjāto roṣapūrṇena cakṣuṣā
bhavānadya samāyāto varaṃ dātumihecchasi | amṛtaṃ dehi deveṃdra pitṛbhaktiṃ tathācalām
evaṃvidhaṃ varaṃ dehi yadi tuṣṭo'si śatruhan | evaṃ dadāni puṇyaṃ te varaṃ cāmṛtasaṃyutam

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
वरम् वरयvaram varayaизбери дар
भद्रम् तेbhadram teблаго тебе
दुर्लभम् चdurlabham caи труднодостижимый
ददामि अहम्dadāmi ahamя дам
विष्णुशर्माviṣṇuśarmāВишнушарман
तदा उवाचtadā uvācaтогда сказал
देव-राजम्deva-rājamцарю богов
तथा-आगतम्tathā-āgatamтак пришедшему
विप्र-तेजःvipra-tejaḥжар брахмана
महा-इन्द्रmahā-indraо великий Индра
इन्द्रindraвладыка
असह्यम्asahyamневыносим
देव-दैवतैःdeva-daivataiḥи богами богов
पितृ-भक्तस्यpitṛ-bhaktasyaпреданного отцу
देव-ईशdeva-īśaо владыка богов
दुःसहम्duḥsahamнестерпим
सर्वथा विभोsarvathā vibhoво всём, о могучий
तेजः-भङ्गःtejaḥ-bhaṅgaḥумаление жара
न कर्तव्यःna kartavyaḥне должно творить
ब्राह्मणानाम्brāhmaṇānāmбрахманов
ब्राह्मणानाम्brāhmaṇānāmбрахманам
महा-आत्मनाम्mahā-ātmanāmвеликим духом
पुत्र-पौत्रैः समस्तैः तुputra-pautraiḥ samastaiḥ tuсо всеми сыновьями и внуками
ब्रह्म-विष्णु-हरान्brahma-viṣṇu-harānБрахму, Вишну и Хару
सुनःsunaḥдаже
नाशयन्तेnāśayanteгубят
न संदेहःna saṃdehaḥнет сомнения
यदि रुष्टाःyadi ruṣṭāḥесли разгневаны
द्विज-उत्तमाःdvija-uttamāḥлучшие из дваждырождённых
न आगच्छेत्na āgacchetне пришёл бы
यत्yatесли
भवान्bhavānты
अद्यadyaныне
तदाtadāтогда
राज्यम्rājyamцарство
अनुत्तमम्anuttamamнаивысшее
आत्म-तपः-प्रभावेणātma-tapaḥ-prabhāveṇaсилою собственного подвига
अन्यस्मै तुanyasmai tuдругому же
महा-आत्मनेmahā-ātmaneвеликому духом
दातु-कामः तुdātu-kāmaḥ tuготов был отдать
संजातःsaṃjātaḥстал
रोष-पूर्णेन चक्षुषाroṣa-pūrṇena cakṣuṣāвзором, полным гнева
भवान् अद्यbhavān adyaты ныне
समायातःsamāyātaḥпришёл
वरम् दातुम्varam dātumдать дар
इह इच्छसिiha icchasiздесь желаешь
अमृतम् देहिamṛtam dehiдай нектар
देव-इन्द्रdeva-indraо владыка богов
पितृ-भक्तिम्pitṛ-bhaktimпреданность отцу
तथा अचलाम्tathā acalāmи непоколебимую
एवं-विधम् वरम्evaṃ-vidham varamтакой дар
देहिdehiдай
यदि तुष्टः असिyadi tuṣṭaḥ asiесли ты доволен
शत्रु-हन्śatru-hanо губитель врагов
एवम् ददानिevam dadāniтак даю
पुण्यम् तेpuṇyam teсвятое тебе
वरम् च अमृत-संयुतम्varam ca amṛta-saṃyutamи дар вместе с нектаром
अनुवाद

«Избери дар, благо тебе, — и труднодостижимый я дам». Вишнушарман сказал тогда так пришедшему царю богов: «Жар брахмана, о великий Индра, невыносим и богам богов; а жар преданного отцу, о владыка богов, нестерпим во всём, могучий. Не должно творить умаления жара великим духом брахманам: разгневавшись, лучшие из дваждырождённых губят со всеми сыновьями и внуками даже Брахму, Вишну и Хару — нет сомнения. Не приди ты ныне, я силою собственного подвига готов был отдать твоё наивысшее царство другому, великому духом, — со взором, полным гнева. Но ты пришёл и желаешь дать дар: дай же нектар, о владыка богов, и непоколебимую преданность отцу. Такой дар дай, если ты доволен, о губитель врагов». — «Так и даю тебе святой дар вместе с нектаром».

संस्करण

de9125eb7f4b · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:31 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से