दैत्यानामप्यहं श्रेष्ठो मत्समो नास्ति राक्षसः । देवेषु मर्त्यलोकेषु तपसा यशसा कुले
अन्येषु नागलोकेषु धनभोगैर्वरानने । दर्शनात्ते विशालाक्षि हतः कन्दर्पमार्गणैः
शरणं ते ह्याहं प्राप्तः प्रसादसुमुखी भव । भवस्व वल्लभा भार्या मम प्राणसमा प्रिया
श्रूयतामभिधास्यामि सर्वसम्बन्धकारणम् । भवितव्या सुजातस्य लोके स्त्री पुरुषस्य हि
भवितव्यस्तथा भर्ता स्त्रिया यः सदृशो गुणैः । संसारे लोकमार्गोऽयं शृणु हुण्ड यथाविधि
अस्त्येव कारणं चात्र यथा ते न भवाम्यहम् । सुभार्या दैत्यराजेन्द्र शृणुष्व यतमानसः
वृक्षराजादहं जाता यदा काले महामते । शम्भोर्भावं सुसङ्गृह्य पार्वत्या कल्पिता ह्यहम्
देवस्यानुमते देव्या सृष्टो भर्ता ममैव हि । सोमवंशे महाप्राज्ञ च धर्मात्मा भविष्यति
daityānāmapyahaṃ śreṣṭho matsamo nāsti rākṣasaḥ | deveṣu martyalokeṣu tapasā yaśasā kule
anyeṣu nāgalokeṣu dhanabhogairvarānane | darśanātte viśālākṣi hataḥ kandarpamārgaṇaiḥ
śaraṇaṃ te hyāhaṃ prāptaḥ prasādasumukhī bhava | bhavasva vallabhā bhāryā mama prāṇasamā priyā
śrūyatāmabhidhāsyāmi sarvasambandhakāraṇam | bhavitavyā sujātasya loke strī puruṣasya hi
bhavitavyastathā bhartā striyā yaḥ sadṛśo guṇaiḥ | saṃsāre lokamārgo'yaṃ śṛṇu huṇḍa yathāvidhi
astyeva kāraṇaṃ cātra yathā te na bhavāmyaham | subhāryā daityarājendra śṛṇuṣva yatamānasaḥ
vṛkṣarājādahaṃ jātā yadā kāle mahāmate | śambhorbhāvaṃ susaṅgṛhya pārvatyā kalpitā hyaham
devasyānumate devyā sṛṣṭo bhartā mamaiva hi | somavaṃśe mahāprājña ca dharmātmā bhaviṣyati
«„Из дайтьев я лучший, и нет ракшаса, равного мне — ни среди богов, ни в мирах смертных, ни в иных, ни в мирах нагов: ни подвигом, ни славой, ни родом, ни богатством с усладами, о прекрасноликая. От вида твоего, большеокая, сражён я стрелами Камы; к тебе пришёл я в прибежище — будь милостива лицом. Стань любимой женою моею, милой, равной самой жизни“. — „Да будет услышано; скажу я причину всякого союза. У благорождённого мужчины в мире должна быть жена, и у жены должен быть супруг, равный ей достоинствами; таков в самсаре людской обычай — слушай, Хунда, по уставу. Есть и здесь причина, почему я не стану тебе доброй женою, о владыка царей дайтьев; слушай с обузданным умом. От царя деревьев рождена я в своё время, о великоразумный: восприняв помысел Шамбху, замыслена я Парвати. И с дозволения бога богиней сотворён мне супруг: в роду Сомы будет он, о весьма разумный, тот, чья душа в дхарме.“»
98f29671815c · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:37 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Он перечисляет своё превосходство над всеми мирами, а она отвечает не «ты мне не мил», а разбором обычая: у каждого должен быть равный ему по достоинствам. Отказ обоснован как правило, а не как обида, — и в этом её единственная защита.