पद्मपुराण
The Conclusion of the Tīrtha Pilgrimage3.39.27-39
2444 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 3.39.27-39
देवनागरी

त्रिरात्रमुषितस्तत्र गोसहस्रफलं लभेत् । निदर्शनं च प्रत्यक्षं ब्राह्मणानां नराधिप
गायत्री पठते यस्तु योनिसङ्करजो द्विजः । गाथा वा गीतिका वाणी तस्य सम्पद्यते नृप
अब्राह्मणस्य पठतः सावित्री तूपनश्यति । संवर्तस्य तु विप्रर्षे वापीमासाद्य दुर्लभाम्
रूपस्य भागी भवति सुभगश्चाभिजायते । ततो वेणां समासाद्य तर्पयेत्पितृदेवताः
मयूरहंससंयुक्तं विमानं लभते नरः । ततो गोदावरीं प्राप्य नित्यसिद्धनिषेविताम्
गवामयुतमाप्नोति वायुलोकं च गच्छति । वेणायाः सङ्गमे स्नात्वा वाजपेयफलं लभेत्
वरदासङ्गमे स्नात्वा गोसहस्रफलं लभेत् । ब्रह्मस्थूणां समासाद्य त्रिरात्रोपोषितो नरः
गोसहस्रफलं विन्देत्स्वर्गलोकं च गच्छति । कुब्जावनं समासाद्य ब्रह्मचारी समाहितः
त्रिरात्रोपोषितः स्नात्वा गोसहस्रफलं लभेत् । ततो देवहृदे स्नात्वा कृष्णवेणाजलोद्धवे
ज्योतिर्मात्रह्रदे चैव तथा कण्वाश्रमे नृप । यत्र क्रतुशतैरिष्ट्वा देवराजो दिवङ्गतः
अग्निष्टोमशतं विन्देद्गमनादेव तत्र तु । सर्वदेवहृदे स्नात्वा गोसहस्रफलं लभेत्
जातिमात्रह्रदे स्नात्वा भवेज्जातिस्मरो नरः । ततो वापीं महापुण्यां पयोष्णीं सरितां वराम्
पितृदेवार्चनरतो गोसहस्रफलं लभेत् । दण्डकारण्यमासाद्य महाराज उपस्पृशेत्

लिप्यंतरण (IAST)

trirātramuṣitastatra gosahasraphalaṃ labhet | nidarśanaṃ ca pratyakṣaṃ brāhmaṇānāṃ narādhipa
gāyatrī paṭhate yastu yonisaṅkarajo dvijaḥ | gāthā vā gītikā vāṇī tasya sampadyate nṛpa
abrāhmaṇasya paṭhataḥ sāvitrī tūpanaśyati | saṃvartasya tu viprarṣe vāpīmāsādya durlabhām
rūpasya bhāgī bhavati subhagaścābhijāyate | tato veṇāṃ samāsādya tarpayetpitṛdevatāḥ
mayūrahaṃsasaṃyuktaṃ vimānaṃ labhate naraḥ | tato godāvarīṃ prāpya nityasiddhaniṣevitām
gavāmayutamāpnoti vāyulokaṃ ca gacchati | veṇāyāḥ saṅgame snātvā vājapeyaphalaṃ labhet
varadāsaṅgame snātvā gosahasraphalaṃ labhet | brahmasthūṇāṃ samāsādya trirātropoṣito naraḥ
gosahasraphalaṃ vindetsvargalokaṃ ca gacchati | kubjāvanaṃ samāsādya brahmacārī samāhitaḥ
trirātropoṣitaḥ snātvā gosahasraphalaṃ labhet | tato devahṛde snātvā kṛṣṇaveṇājaloddhave
jyotirmātrahrade caiva tathā kaṇvāśrame nṛpa | yatra kratuśatairiṣṭvā devarājo divaṅgataḥ
agniṣṭomaśataṃ vindedgamanādeva tatra tu | sarvadevahṛde snātvā gosahasraphalaṃ labhet
jātimātrahrade snātvā bhavejjātismaro naraḥ | tato vāpīṃ mahāpuṇyāṃ payoṣṇīṃ saritāṃ varām
pitṛdevārcanarato gosahasraphalaṃ labhet | daṇḍakāraṇyamāsādya mahārāja upaspṛśet

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
त्रि-रात्रम्tri-rātramтри ночи
उषितःuṣitaḥпроведший
तत्रtatraтам
गो-सहस्र-फलम्go-sahasra-phalamплод тысячи коров
लभेत्labhetполучит
निदर्शनम्nidarśanamуказание
caи
प्रत्यक्षम्pratyakṣamочевидное
ब्राह्मणानाम्brāhmaṇānāmдля брахманов
नराधिपnarādhipaо владыка людей
गायत्रीम्gāyatrīmГаятри
पठतेpaṭhateчитает
यःyaḥкто
तुtuже
योनि-सङ्कर-जःyoni-saṅkara-jaḥрождённый от смешения лон
द्विजःdvijaḥдваждырождённый
गाथाgāthāпеснь
वाили
गीतिकाgītikāпесенка
वाणीvāṇīречь
तस्यtasyaу него
सम्पद्यतेsampadyateвыходит
नृपnṛpaо царь
अब्राह्मणस्यabrāhmaṇasyaу небрахмана
पठतःpaṭhataḥчитающего
सावित्रीsāvitrīСавитри
उपनश्यतिupanaśyatiпропадает
संवर्तस्यsaṃvartasyaСамварты
विप्रर्षेviprarṣeо випра-риши
वापीम्vāpīmпруда
आसाद्यāsādyaдостигнув
दुर्लभाम्durlabhāmтруднодостижимого
रूपस्यrūpasyaкрасоты
भागीbhāgīпричастным
भवतिbhavatiстановится
सुभगःsubhagaḥсчастливым
अभिजायतेabhijāyateрождается
ततःtataḥзатем
वेणाम्veṇāmВены
समासाद्यsamāsādyaдостигнув
तर्पयेत्tarpayetпусть насытит
पितृ-देवताःpitṛ-devatāḥпредков и богов
मयूर-हंस-संयुक्तम्mayūra-haṃsa-saṃyuktamзапряжённую павлинами и лебедями
विमानम्vimānamнебесную колесницу
लभतेlabhateполучает
नरःnaraḥчеловек
गोदावरीम्godāvarīmГодавари
प्राप्यprāpyaдостигнув
नित्य-सिद्ध-निषेविताम्nitya-siddha-niṣevitāmвсегда чтимой сиддхами
गवाम्gavāmкоров
अयुतम्ayutamдесять тысяч
आप्नोतिāpnotiобретает
वायु-लोकम्vāyu-lokamв мир Ваю
गच्छतिgacchatiидёт
वेणायाःveṇāyāḥВены
सङ्गमेsaṅgameпри слиянии
स्नात्वाsnātvāомывшись
वाजपेय-फलम्vājapeya-phalamплод ваджапеи
वरदा-सङ्गमेvaradā-saṅgameпри слиянии Варады
ब्रह्म-स्थूणाम्brahma-sthūṇāmБрахмастхуны
त्रि-रात्र-उपोषितःtri-rātra-upoṣitaḥпостившийся три ночи
विन्देत्vindetобретёт
स्वर्ग-लोकम्svarga-lokamв мир небес
कुब्जा-वनम्kubjā-vanamлеса Кубджа
ब्रह्मचारीbrahmacārīвоздержный
समाहितःsamāhitaḥсосредоточенный
देव-हृदेdeva-hṛdeв Дева-озере
कृष्ण-वेणा-जल-उद्भवेkṛṣṇa-veṇā-jala-udbhaveрождённом водами Кришнавены
ज्योतिर्-मात्र-ह्रदेjyotir-mātra-hradeв озере Джьотирматра
चैवcaivaи же
तथाtathāтакже
कण्व-आश्रमेkaṇva-āśrameв обители Канвы
नृपnṛpaо царь
यत्रyatraгде
क्रतु-शतैःkratu-śataiḥсотнею жертв
इष्ट्वाiṣṭvāпринеся
देव-राजःdeva-rājaḥцарь богов
दिवम्divamна небо
गतःgataḥушёл
अग्निष्टोम-शतम्agniṣṭoma-śatamсто агништом
गमनात्gamanātот прихода
एवevaуже
सर्व-देव-हृदेsarva-deva-hṛdeв Сарвадева-озере
जाति-मात्र-ह्रदेjāti-mātra-hradeв озере Джатиматра
भवेत्bhavetстанет
जाति-स्मरःjāti-smaraḥпомнящим рождения
वापीम्vāpīmпруда
महा-पुण्याम्mahā-puṇyāmвесьма благого
पयोष्णीम्payoṣṇīmПайошни
सरिताम्saritāmиз рек
वराम्varāmлучшую
पितृ-देव-अर्चन-रतःpitṛ-deva-arcana-rataḥпреданный почитанию предков и богов
दण्डक-आरण्यम्daṇḍaka-āraṇyamлеса Дандака
महा-राजmahā-rājaо великий царь
उपस्पृशेत्upaspṛśetпусть коснётся воды
अनुवाद

«Проведя там три ночи, он получит плод тысячи коров. И есть тому очевидное указание для брахманов, о владыка людей: если Гаятри читает дваждырождённый, рождённый от смешения лон, то у него выходит песнь, или песенка, или [простая] речь, о царь; а у небрахмана читающего Савитри и вовсе пропадает. Достигнув же труднодостижимого пруда Самварты, о випра-риши, [человек] становится причастным красоте и рождается счастливым. Затем, достигнув Вены, пусть насытит предков и богов: человек получает небесную колесницу, запряжённую павлинами и лебедями. Затем, достигнув Годавари, всегда чтимой сиддхами, он обретает [плод дара] десяти тысяч коров и идёт в мир Ваю. Омывшись при слиянии Вены, он получит плод ваджапеи. Омывшись при слиянии Варады, он получит плод тысячи коров. Достигнув Брахмастхуны и постившись три ночи, человек обретёт плод тысячи коров и пойдёт в мир небес. Достигнув леса Кубджа, воздержный и сосредоточенный, постившийся три ночи, омывшись, получит плод тысячи коров. Затем — омывшись в Дева-озере, рождённом водами Кришнавены, и в озере Джьотирматра, и в обители Канвы, о царь, где царь богов, принеся сотню жертв, ушёл на небо, — он обретёт сто агништом одним лишь приходом. Омывшись в Сарвадева-озере, он получит плод тысячи коров. Омывшись в озере Джатиматра, человек станет помнящим прежние рождения. Затем, [достигнув] весьма благого пруда и Пайошни, лучшей из рек, преданный почитанию предков и богов получит плод тысячи коров. Достигнув леса Дандака, о великий царь, пусть коснётся воды».

संस्करण

e48b5e494f6a · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:41 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से