उवाच राघवं शान्तं शीघ्रमेव नमस्कुरु । बुभुक्षा वर्ततेऽस्माकं भोक्ष्येऽहं वा तवाज्ञया
रामो बभाषे वचनं विलम्बय क्षणं मुने । देवताः पितरो मङ्क्षु नमस्यन्तेऽधुना मया
इत्युक्त्वा राघवः प्रादादन्नं पात्रगतं तदा । प्राक्सौम्याग्रान्कुशान्दैवे प्रतीचीदक्षिणाग्रकान्
पित्र्ये पवित्रे ये दर्भा यवानथ तिलानपि । अन्नप्रदानं कुर्वन्ति पृथिवी इति मन्त्रतः
इदं विष्णुरिति स्पृष्टमङ्गुष्ठेन द्विजस्य तु । देवेभ्यः प्रथमं दद्याद्ये देवा इति वै पठन्
पितॄणां च ततो दद्यादद्यादतिशयो ततः । देवताभ्य इति मुखानुच्चार्यापोशनं ददेत् । त्रिर्जपित्वा तु गायत्रीमुपवीतिपुरोमुखाः
प्राचीनावीतवान्ब्रूयान्मधुत्रयमतः परम् । भुञ्जध्वमिति तानुक्त्वा भुञ्जानेषु द्विजातिषु
रक्षोघ्नमन्त्रपठनं भक्ष्यभोज्यादि दापयन् । एतस्मिन्नन्तरे विप्रो योऽतिथिस्तदिदं तथा
uvāca rāghavaṃ śāntaṃ śīghrameva namaskuru | bubhukṣā vartate'smākaṃ bhokṣye'haṃ vā tavājñayā
rāmo babhāṣe vacanaṃ vilambaya kṣaṇaṃ mune | devatāḥ pitaro maṅkṣu namasyante'dhunā mayā
ityuktvā rāghavaḥ prādādannaṃ pātragataṃ tadā | prāksaumyāgrānkuśāndaive pratīcīdakṣiṇāgrakān
pitrye pavitre ye darbhā yavānatha tilānapi | annapradānaṃ kurvanti pṛthivī iti mantrataḥ
idaṃ viṣṇuriti spṛṣṭamaṅguṣṭhena dvijasya tu | devebhyaḥ prathamaṃ dadyādye devā iti vai paṭhan
pitṝṇāṃ ca tato dadyādadyādatiśayo tataḥ | devatābhya iti mukhānuccāryāpośanaṃ dadet | trirjapitvā tu gāyatrīmupavītipuromukhāḥ
prācīnāvītavānbrūyānmadhutrayamataḥ param | bhuñjadhvamiti tānuktvā bhuñjāneṣu dvijātiṣu
rakṣoghnamantrapaṭhanaṃ bhakṣyabhojyādi dāpayan | etasminnantare vipro yo'tithistadidaṃ tathā
...сказал спокойному Рагхаве: «Скорее соверши поклонение. У нас голод; или же я буду есть по твоему дозволению». Рама молвил: «Помедли мгновение, о мудрец. Божества и предки чтутся мною ныне же». Сказав так, Рагхава подал пищу, что была в сосуде. При обряде богам травинки куши обращены концами на восток и север, при обряде предкам — на запад и юг; те травинки дарбхи, что при павитре, а также ячмень и сезам совершают поднесение пищи по мантре «притхиви». С «идам вишнур», коснувшись большим пальцем брахмана, пусть подаст сперва богам, читая «йе дева»; затем предкам, и затем избыток. Произнеся «богам» и назвав уста, пусть подаст апошану. Трижды прочитав гаятри, со шнуром через левое плечо и обращённые лицом вперёд, а затем со шнуром через правое плечо, пусть скажет три «мадху». Затем, сказав им «вкушайте», — когда дваждырождённые вкушают...
5613f84d6eb0 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:51 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Гость торопит, и торопит бесцеремонно: «или я буду есть по твоему дозволению». Рама отвечает единственно возможным «помедли мгновение» — не потому, что дорожит порядком ради порядка, а потому, что боги и предки уже позваны и ждут прежде него. Устав тут же снова берёт слово, и внутри него всё то же зеркало: восток и север для богов, запад и юг для предков. Голод живого гостя и права позванных предков сталкиваются на одной трапезе, и разрешается это не выбором между ними, а одним мгновением отсрочки.