महोत्सवं कारयित्वा जयशब्दपुरःसरम् । ज्वलते यत्र चाज्येन तुलसीकाष्ठपावकः
अग्न्यगारे श्मशाने वा दह्यते पातकं नृणाम् । होमं कुर्वन्ति ये विप्रास्तुलसीकाष्ठवह्निना
सिक्थे सिक्थे तिले वापि अग्निष्टोमफलं लभेत् । यो ददाति हरेर्धूपं तुलसीकाष्ठसम्भवम्
शतक्रतुसमं पुण्यं लभते गोशतं फलम् । नैवेद्यं पचते यस्तु तुलसीकाष्ठवह्निना
मेरुतुल्यं भवेद्दत्तं तदन्नं केशवस्य हि । तुलसीपावकेनाथ यो दीपं कुरुते हरेः
दीपलक्षसहस्राणां पुण्यं स लभते फलम् । न तेन सदृशो लोके वैष्णवो भुवि दृश्यते
यः प्रयच्छति कृष्णस्य तुलसीकाष्ठचन्दनम् । स जायते कृपापात्रं विष्णोर्वाडवसत्तम
तुलसीदारुजातेन चन्दनेन कलौ हरिम् । विलिप्य भक्तितो नित्यं रमते हरिसन्निधौ
तुलसीपङ्कलिप्ताङ्गः कुरुते विष्णुपूजनम् । पूजाशतदिनैकाह्ना लभ्यते गोशतं फलम्
विलेपार्थे तु कृष्णस्य तुलसीकाष्ठचन्दनम् । मन्दिरे तिष्ठते यावत्तावत्पुण्यफलं श्रृणु
तिलप्रस्थाष्टकं दत्त्वा यत्पुण्यं प्राप्नुयान्नरः । तत्फलं जायते पुंसां प्रसादाच्चक्रपाणिनः
यो ददाति पितॄणां तु पिण्डे तुलसिसम्भवम् । दलं सञ्जायते तृप्तिः पत्रे पत्रे शताब्दिका
तुलसीमूलमृदा यश्च स्नानं कुर्याद्विशेषतः । तेन तीर्थे कृतं स्नानं यावच्चाङ्गे च मृत्तिका
तदीयया तु मञ्जर्या पूजनं च करोति यः । नानापुष्पैः कृता पूजा यावच्चन्द्रदिवाकरौ
यस्मिन्गृहेऽवतिष्ठेत तुलसीवृक्षवाटिका । दर्शनात्स्पर्शनाच्चैव ब्रह्महत्यादिपातकम् ॥ तत्सर्वं विलयं याति दर्शनेनैव नारद
mahotsavaṃ kārayitvā jayaśabdapuraḥsaram | jvalate yatra cājyena tulasīkāṣṭhapāvakaḥ
agnyagāre śmaśāne vā dahyate pātakaṃ nṛṇām | homaṃ kurvanti ye viprāstulasīkāṣṭhavahninā
sikthe sikthe tile vāpi agniṣṭomaphalaṃ labhet | yo dadāti harerdhūpaṃ tulasīkāṣṭhasambhavam
śatakratusamaṃ puṇyaṃ labhate gośataṃ phalam | naivedyaṃ pacate yastu tulasīkāṣṭhavahninā
merutulyaṃ bhaveddattaṃ tadannaṃ keśavasya hi | tulasīpāvakenātha yo dīpaṃ kurute hareḥ
dīpalakṣasahasrāṇāṃ puṇyaṃ sa labhate phalam | na tena sadṛśo loke vaiṣṇavo bhuvi dṛśyate
yaḥ prayacchati kṛṣṇasya tulasīkāṣṭhacandanam | sa jāyate kṛpāpātraṃ viṣṇorvāḍavasattama
tulasīdārujātena candanena kalau harim | vilipya bhaktito nityaṃ ramate harisannidhau
tulasīpaṅkaliptāṅgaḥ kurute viṣṇupūjanam | pūjāśatadinaikāhnā labhyate gośataṃ phalam
vilepārthe tu kṛṣṇasya tulasīkāṣṭhacandanam | mandire tiṣṭhate yāvattāvatpuṇyaphalaṃ śrṛṇu
tilaprasthāṣṭakaṃ dattvā yatpuṇyaṃ prāpnuyānnaraḥ | tatphalaṃ jāyate puṃsāṃ prasādāccakrapāṇinaḥ
yo dadāti pitṝṇāṃ tu piṇḍe tulasisambhavam | dalaṃ sañjāyate tṛptiḥ patre patre śatābdikā
tulasīmūlamṛdā yaśca snānaṃ kuryādviśeṣataḥ | tena tīrthe kṛtaṃ snānaṃ yāvaccāṅge ca mṛttikā
tadīyayā tu mañjaryā pūjanaṃ ca karoti yaḥ | nānāpuṣpaiḥ kṛtā pūjā yāvaccandradivākarau
yasmingṛhe'vatiṣṭheta tulasīvṛkṣavāṭikā | darśanātsparśanāccaiva brahmahatyādipātakam || tatsarvaṃ vilayaṃ yāti darśanenaiva nārada
«Устроив великое празднество с возгласами победы, где пылает топлёным маслом огонь дров туласи, — в доме огня или на кладбище — сжигается грех людей. Брахманы, что совершают возлияние огнём дров туласи, на каждой крупице варёного и на каждом сезамине обретают плод агништомы. Кто подносит Хари благовоние, рождённое от дров туласи, обретает благо, равное ста жертвам, и плод ста коров. А кто варит подношение пищи на огне дров туласи, — то яство, поданное Кешаве, бывает равным Меру. Кто возжигает Хари светильник огнём туласи, тот обретает благо сотен миллионов светильников; и нет на земле в мире вайшнава, ему подобного. Кто подносит Кришне сандал из древесины туласи, тот становится сосудом милости Вишну, о достойнейший из брахманов. Кто в Кали с преданностью всегда умащает Хари сандалом из древесины туласи, тот радуется близ Хари. Кто с телом, умащённым тестом туласи, совершает почитание Вишну, тот за один день обретает плод ста дней почитания — сто коров. И покуда сандал из древесины туласи стоит в храме ради умащения Кришны, дотоле — слушай о плоде блага. Какое благо обретает человек, дав восемь мер сезама, тот плод бывает у людей по милости Держащего диск. Кто кладёт на пинду предкам лист, рождённый от туласи, — на каждом листе возникает столетнее насыщение. Кто совершает омовение глиною от корня туласи, тем совершено омовение в святыне — покуда глина на теле. Кто совершает почитание её соцветием, у того почитание разными цветами совершено, покуда есть месяц и солнце. В каком доме стоит куща деревьев туласи, — от лицезрения и прикосновения к ней грех убийства брахмана и прочие, всё то идёт к уничтожению одним лицезрением, о Нарада».
40a064bd4622 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:53 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Всё, чем пользуются в почитании, здесь заменено одним растением: дрова, благовоние, дрова под котлом, светильник, сандал для умащения, лист на пинду, глина у корня, соцветие вместо букета. Не прибавка к обряду, а замена всему разом. И самое дешёвое в этом списке — глина под кустом — приравнено к омовению в святыне.