ततः काले बहुतिथे कस्मिंश् चित् सुमनोहरे । वसन्ते समनुप्राप्ते राज्ञो यष्टुं मनो ऽभवत् ॥
ततः प्रसाद्य शिरसा तं विप्रं देववर्णिनम् । यज्ञाय वरयाम् आस संतानार्थं कुलस्य च ॥
तथेति च स राजानम् उवाच च सुसत्कृतः । संभाराः संभ्रियन्तां ते तुरगश् च विमुच्यताम् ॥
ततो राजाब्रवीद् वाक्यं सुमन्त्रं मन्त्रिसत्तमम् । सुमन्त्रावाहय क्षिप्रम् ऋत्विजो ब्रह्मवादिनः ॥
ततः सुमन्त्रस् त्वरितं गत्वा त्वरितविक्रमः । समानयत् स तान् विप्रान् समस्तान् वेदपारगान् ॥
सुयज्ञं वामदेवं च जाबालिम् अथ काश्यपम् । पुरोहितं वसिष्ठं च ये चान्ये द्विजसत्तमाः ॥
तान् पूजयित्वा धर्मात्मा राजा दशरथस् तदा । इदं धर्मार्थसहितं श्लक्ष्णं वचनम् अब्रवीत् ॥
tataḥ kāle bahutithe kasmiṃś cit sumanohare | vasante samanuprāpte rājño yaṣṭuṃ mano 'bhavat ||
tataḥ prasādya śirasā taṃ vipraṃ devavarṇinam | yajñāya varayām āsa saṃtānārthaṃ kulasya ca ||
tatheti ca sa rājānam uvāca ca susatkṛtaḥ | saṃbhārāḥ saṃbhriyantāṃ te turagaś ca vimucyatām ||
tato rājābravīd vākyaṃ sumantraṃ mantrisattamam | sumantrāvāhaya kṣipram ṛtvijo brahmavādinaḥ ||
tataḥ sumantras tvaritaṃ gatvā tvaritavikramaḥ | samānayat sa tān viprān samastān vedapāragān ||
suyajñaṃ vāmadevaṃ ca jābālim atha kāśyapam | purohitaṃ vasiṣṭhaṃ ca ye cānye dvijasattamāḥ ||
tān pūjayitvā dharmātmā rājā daśarathas tadā | idaṃ dharmārthasahitaṃ ślakṣṇaṃ vacanam abravīt ||
Спустя много времени, когда наступила прекрасная весна, у царя возникло желание совершить жертвоприношение. Тогда он, склонив голову, умилостивил божественного обликом брахмана Ришьяшрингу и попросил его ради жертвы и продолжения рода. Достойно почтённый мудрец сказал царю: «Да будет так. Пусть для тебя собираются принадлежности жертвы, и пусть будет отпущен конь». Затем царь сказал Сумантре, лучшему из министров: «О Сумантра, быстро пригласи ртвиков, знатоков священного слова». Стремительный Сумантра быстро отправился и привёл всех этих брахманов, постигших Веды: Суяджню, Вамадеву, Джабали, Кашьяпу, пурохиту Васиштху и других лучших дваждырождённых. Почтив их, праведный царь Дашаратха произнёс мягкую речь, соединённую с дхармой и смыслом.
5b43ccdec06a · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Подготовка ашвамедхи начинается не с внешнего великолепия, а с почтения. Дашаратха кланяется Ришьяшринге, просит его, затем собирает ведических жрецов и говорит с ними учтиво. Так будущий обряд с самого начала поставлен в правильную рамку: царское желание должно пройти через смирение, шастру и согласие достойных брахманов.