स राजा पुत्रम् आयान्तं दृष्ट्वा दूरात् कृताञ्जलिम् । उत्पपातासनात् तूर्णम् आर्तः स्त्रीजनसंवृतः ॥
सो ऽभिदुद्राव वेगेन रामं दृष्ट्वा विशां पतिः । तम् असंप्राप्य दुःखार्तः पपात भुवि मूर्छितः ॥
तं रामो ऽभ्यपातत् क्षिप्रं लक्ष्मणश् च महारथः । विसंज्ञम् इव दुःखेन सशोकं नृपतिं तदा ॥
स्त्रीसहस्रनिनादश् च संजज्ञे राजवेश्मनि । हाहा रामेति सहसा भूषणध्वनिमूर्छितः ॥
तं परिष्वज्य बाहुभ्यां ताव् उभौ रामलक्ष्मणौ । पर्यङ्के सीतया सार्धं रुदन्तः समवेशयन् ॥
अथ रामो मुहूर्तेन लब्धसंज्ञं महीपतिम् । उवाच प्राञ्जलिर् भूत्वा शोकार्णवपरिप्लुतम् ॥
sa rājā putram āyāntaṃ dṛṣṭvā dūrāt kṛtāñjalim | utpapātāsanāt tūrṇam ārtaḥ strījanasaṃvṛtaḥ ||
so 'bhidudrāva vegena rāmaṃ dṛṣṭvā viśāṃ patiḥ | tam asaṃprāpya duḥkhārtaḥ papāta bhuvi mūrchitaḥ ||
taṃ rāmo 'bhyapātat kṣipraṃ lakṣmaṇaś ca mahārathaḥ | visaṃjñam iva duḥkhena saśokaṃ nṛpatiṃ tadā ||
strīsahasraninādaś ca saṃjajñe rājaveśmani | hāhā rāmeti sahasā bhūṣaṇadhvanimūrchitaḥ ||
taṃ pariṣvajya bāhubhyāṃ tāv ubhau rāmalakṣmaṇau | paryaṅke sītayā sārdhaṃ rudantaḥ samaveśayan ||
atha rāmo muhūrtena labdhasaṃjñaṃ mahīpatim | uvāca prāñjalir bhūtvā śokārṇavapariplutam ||
Когда царь издали увидел приближающегося сына со сложенными ладонями, он, окружённый женщинами и мучимый горем, быстро вскочил со своего сиденья. Завидев Раму, владыка людей стремительно побежал навстречу, но, не добежав до него, измученный страданием упал на землю без чувств. Рама и великий воин Лакшмана тотчас бросились к царю, почти лишённому сознания от горя. Во дворце внезапно раздался вопль множества женщин: «Увы, Рама!» — смешанный со звоном украшений. Рама и Лакшмана обняли царя обеими руками и, плача, вместе с Ситой усадили его на ложе. Через мгновение, когда владыка земли пришёл в себя, Рама сложил ладони и обратился к нему, погружённому в океан скорби.
aafbe9953571 · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Дашаратха падает прежде, чем успевает обнять сына. Так тело царя показывает то, что не может удержать речь: разлука с Рамой сильнее царской выдержки.