इत्य् उक्तः करुणं वाक्यं वानरैस् त्यक्तजीवितैः । सबाष्पो वानरान् गृध्रः प्रत्युवाच महास्वनः ॥
यवीयान् मम स भ्राता जटायुर् नाम वानराः । यमाख्यात हतं युद्धे रावणेन बलीयसा ॥
वृद्धभावाद् अपक्षत्वाच् छृण्वंस् तद् अपि मर्षये । न हि मे शक्तिर् अद्यास्ति भ्रातुर् वैरविमोक्षणे ॥
पुरा वृत्रवधे वृत्ते स चाहं च जयैषिणौ । आदित्यम् उपयातौ स्वो ज्वलन्तं रश्मिमालिनम् ॥
आवृत्याकाशमार्गेण जवेन स्म गतौ भृशम् । मध्यं प्राप्ते च सूर्ये च जटायुर् अवसीदति ॥
तम् अहं भ्रातरं दृष्ट्वा सूर्यरश्मिभिर् अर्दितम् । पक्षाभ्यं छादयाम् आस स्नेहात् परमविह्वलम् ॥
निर्दग्धपक्षः पतितो विन्ध्ये ऽहं वानरोत्तमाः । अहम् अस्मिन् वसन् भ्रातुः प्रवृत्तिं नोपलक्षये ॥
ity uktaḥ karuṇaṃ vākyaṃ vānarais tyaktajīvitaiḥ | sabāṣpo vānarān gṛdhraḥ pratyuvāca mahāsvanaḥ ||
yavīyān mama sa bhrātā jaṭāyur nāma vānarāḥ | yamākhyāta hataṃ yuddhe rāvaṇena balīyasā ||
vṛddhabhāvād apakṣatvāc chṛṇvaṃs tad api marṣaye | na hi me śaktir adyāsti bhrātur vairavimokṣaṇe ||
purā vṛtravadhe vṛtte sa cāhaṃ ca jayaiṣiṇau | ādityam upayātau svo jvalantaṃ raśmimālinam ||
āvṛtyākāśamārgeṇa javena sma gatau bhṛśam | madhyaṃ prāpte ca sūrye ca jaṭāyur avasīdati ||
tam ahaṃ bhrātaraṃ dṛṣṭvā sūryaraśmibhir arditam | pakṣābhyaṃ chādayām āsa snehāt paramavihvalam ||
nirdagdhapakṣaḥ patito vindhye 'haṃ vānarottamāḥ | aham asmin vasan bhrātuḥ pravṛttiṃ nopalakṣaye ||
Великозвучный гриф, со слезами ответил ванарам, оставившим жизнь: «О ванары, этот Джатаю, о котором вы сказали, что он был убит в битве могучим Раваной, был моим младшим братом. Из-за старости и бескрылости я слышу это и всё же терплю: сейчас у меня нет силы отомстить за брата. Некогда, после убийства Вритры, он и я, желая победы, поднялись к пылающему солнцу, увенчанному лучами. Мы стремительно летели, покрывая небесный путь, но когда солнце достигло середины неба, Джатаю начал изнемогать. Увидев моего брата, мучимого солнечными лучами и совершенно смятённого, я из любви закрыл его двумя крыльями. О лучшие ванары, с крыльями, сожжёнными солнцем, я упал на Виндхью. Живя здесь, я не узнавал вести о брате».
9f5d3e42c5aa · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Сампати раскрывается не как хищник, а как старший брат, некогда закрывший Джатаю собой. Его сожжённые крылья становятся знаком жертвы, которая теперь связывает его с делом Рамы.